12. Hukuk Dairesi

(M) ... Dr. ...'in Karşı Oy Yazısı İİK’nın 150/e maddesinin birinci fıkrasına göre “Alacaklı taşınır rehninin satışını ödeme veya icra emrinin tebliğinden itibaren altı ay içinde, taşınmaz rehnin satışını da aynı tarihten itibaren bir yıl içinde isteyebilir.” Aynı maddenin ikinci fıkrasında” satış yukarıdaki fıkrada gösterilen müddetler içinde istenmez veya talep geri alınıp da bu müddetler içinde yenilenmezse takip düşer.” Yukarıdaki maddeden anlaşılacağı üzere genel haciz yolundan farklı olarak (İİK. m.110) ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip düşmekte, yani iptal edilmektedir. Bu nedenle satış isteme süresini geçiren alacaklının eski takibe devam etmesi ve ipoteğe konu taşınmazı ihale yolu ile satıp paraya çevirmesi mümkün değildir. Yeniden ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapması gereklidir. Somut olayda icra emrinin tebliğinden itibaren bir yıl içinde satış istenmediği ve İİK’nun 150/e maddesine göre takibin düştüğü çekişmesizdir. Takibin düşmüş olmasına rağmen icra takibine devam edilip ipotekteki taşınmazın ihale edildiği anlaşılmaktadır. Bu husus kamu düzenine ilişkin mahkemece kendiliğinden dikkate alınacak bir husus olup ihalenin feshi için icra mahkemesinde şikâyette bulunan borçlunun ihalenin feshi nedenleri arasında süresinde satış istemediği için takibin düştüğünü göstermese de mahkemece kendiliğinden (re’sen) dikkate alınarak ihalenin feshine karar verilmesi gerekir. Emsal Yargıtay 12. Hukuk Dairesi bir kararında “… Yasanın bu hükmü (İİK’nun 150/e maddesi emredici nitelikte olup icra müdürlüğünce re’sen uygulanması gerekir. İcra müdürlüğünce anılan madde hükümlerine göre takibin düşüp düşmediği hususunun” bir hakkın yerine getirilmemesi veya sebepsiz sürüncemede bırakılması niteliğinde olduğundan, İİK’nun 16/2 maddesi uyarınca süresiz şikayet konusu edilebilir. Bu durumda mahkemece şikayetin esasının incelenerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde istemin süreden reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.” bu husus vurgulanmıştır. (12. HD. 07.06.2012, 1423/19741) Katıldığımız Pekcanıtez’e göre burada Yargıtay her ne kadar şikayetin sebebini bir hakkın yerine getirmemesi veya sürüncemede bırakılması olarak nitelendirse de şikayet nedeninin kanunun ağır ihlali nedeniyle kamu düzenine aykırılık olarak değerlendirilmesi gerekir. (Pekcanıtez, Hakan. İcra ve İflas Hukukunda Şikâyet, İstanbul 2017 s.218) Bu kararda da açıklandığı üzere İİK’nun 150/e maddesi icra müdürlüğünce resen uygulanması gereken bir işlem olup bu maddenin uygulanmayıp takibe devam edilmesi ve ipotekli taşınmazın ihale edilmesi halinde bu husus icra mahkemesince de re’sen (kendiliğinden) dikkate alınarak takip düştükten sonra yapılan işlemler yok hükmünde olduğundan dolayı ihalenin feshine karar verilmesi gerekir. Bölge Adliye Mahkemesinin ihalenin feshi kararı isabetli olduğundan onanması yerine, ihalenin feshi sebepleri arasında İİK 150/e maddesinin yer almadığından bahisle çoğunluğun kararın bozulması görüşüne katılamıyorum. Dr. ...