T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi. İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ... Turizm Organizasyon Seyahat Taşımacılık Gıda İnşaat Tekstil Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi adına tescilli... plakalı aracın 26.12.2022 tarihinde meydana gelen kaza sonucunda hasarlandığı, kazaya karışan ve kusurlu tespit edilen ...plakalı aracın ... Sigortanın zmms koruması altında olduğu, davacının aracında zarar meydana geldiğini belirterek şimdilik 1.000,00. TL gerçek zarar ve 1.000,00 TL eksper rapor ücretine mahsuben toplam 1.100,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde dilekçesinde özetle; ...plakalı aracın davalı şirket nezdindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Poliçesi ile sigortalı olduğu, davacı tarafın belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı bulunmamakta olup dava tarihinde talep miktarı belirlenebilir durumda olduğu, müvekkili şirketin poliçe limiti ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğu, müvekkili şirket sigortalısının huzurdaki dava konusu hasarın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığı, kusur tespiti için dosyanın adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesine sevki ile tarafların kusur durumuna ilişkin rapor alınması, davacıya ait araçta meydana gelen hasar miktarının bilirkişi incelemesi ile tespiti gerektiği, dosya kapsamında onarım faturası bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava 6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri kapsamında açılan motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi tazminat ( hasar bedeli ) isteğine ilişkindir.
DELİLLER
-Kaza tutanağı, -... Sigorta A.Ş nin 20/6/2023 tarihli yazısı ve eki, -Sigorta bilgi ve gözetim merkezinin yazısı ve eki, -Türkiye Noterler Birliğinin 08/05/2023 tarihli yazısı ve eki, -Bilirkişiler ...'ın 09/08/2023 tarihli raporu,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
26/12/2022 tarihinde ...ve... plakalı araçların karıştığı çift taraflı, maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, trafik kazasına ilişkin olarak kolluk tarafından kaza tespit tutanağı düzenlendiği, davacının işbu dava ile... plakalı araca ilişkin olarak hasar bedeli talebinde bulunduğu ve zararın ...plakalı aracın zmms sigortacısı olan davalıdan tazminini istediği, davalı sigortanın sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, sorumluluklarının poliçe teminat limiti ve gerçek zararla ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru sınırlı olduğu, mahkemece bilirkişi incelemesi yapılması gerektiği, yedek parçaya iskonto uygulanması gerektiği, kdv den ve talep edilen ekspertiz ücretinden sorumluluklarının bulunmadığını savunduğu, taraflar arasında davacının dava öncesi başvuru şartını yerine getirip getirmediği, davacının aracının hasarlanıp hasarlanmadığı, hasar var ise onarım bedelinin ne kadar olduğu ve davalının sorumlu olup olmadığı hususlarında ihtilaf bulunduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasında doğrudan sözleşme ilişkisi bulunmaması, sorumluluk sigortalarının TTK'da düzenlenmesi nedeniyle mutlak ticari dava niteliğindeki somut uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu değerlendirilmiştir.
Davalı sigorta tarafından davacının dava öncesinde başvuru şartını yerine getirmediği savunulmuş ise de davacının dava öncesinde davalıya müracaat ettiği, davalı sigorta tarafından eksper atandığı, ekspertiz raporu alındığı, davacının başvuru şartını yerine getirdiği, davalının usule ilişkin bu savunmasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce davacıya ait aracın sicil ve geçmiş hasar kayıtları ile dava konusu kaza nedeniyle görmüş olduğu onarım işlemlerine ilişkin kayıtların ilgili kurumlardan istenildiği, davacının dava konusu olay nedeniyle zararının bulunup bulunmadığı, var ise miktarının ne olduğu ve davalı sigorta sürücüsünün kusur ve sorumluluğuna ilişkin mahkememizce dosyanın trafik ve makine mühendisi bilirkişilere tevdi edildiği, trafik kusur bilirkişinin tespitlerine göre, davacı taraf sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracı ile havaalanı köşesi caddesini takriben seyir halinde Anadolu Caddesine giriş yapıp ... kavşağına yerleşmek isterken aracının sol arka kısımlarına arkasında gelen sürücüsü tespit edilemeyen ...plaka sayılı davalı sigorta poliçeli aracın ön kısımları ile çarpıp devamında da olay yerinden ayrılması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, firari sürücünün sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç ile gece vakti meskun mahal görüşün açık trafiğin seri işlediği dönel kavşak girişine gereken dikkat ve özeni göstermediği, aracının hızını yolun icap ( aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun) ve şartlarına göre uyarlamayıp istikametini etkin kontrollü altında bulundurmadığı, her an güvenle durabilecek mesafe bırakmadığı, önünde aracın hareketlerini zamanında fark edemeyip ön tedbirsiz tehlikeli biçimde yaklaştığı, fark ettiğinde direksiyon tedbirinde bulsa da kurtaramayıp mevcut sürati ile davacı aracına sol arkadan çarptığı, durup fotoğraflandırma bittikten sonra iyi niyet göstermeyip olay yerinden ayrılması olayında dikkatsiz ve tedbirsiz araç kullandığından dolayı 2918 Sayılı Ka...olları Trafik Kanunu'nun 56/c ve 52/b maddelerini ihlal ettiği, kazanın oluşumuna tamamen hatası ile etken olduğu, davacı taraf sürücüsünün sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracı ile gece vakti meskun mahal görüşün açık trafiğin seri işlediği dönel kavşağa kurallara uygun giriş yapmak isterken, arkasında gelen sigortalı araç sürücüsünün hatası ve kusurundan dolayı görüş alanını etkin kontrollü altında bulundurmadan tedbirsiz ve tehlikeli biçimde yaklaşıp aracına sol arkadan çarpması olayında kural ihlali olmadığı, kusursuz olduğu, Makine Mühendisi bilirkişinin tespitlerine göre, 26.12.2022 tarihinde davacının maliki olduğu... plaka sayılı aracın arka kısımlarında meydana gelen hasar neticesinde aracın bagaj kapağı,arka panel sacı ve arka taban saç kısımlarında hasar meydana geldiği, davalı sigorta şirketi tarafından atanan eksperin raporunda araçta arka panel sacının, bagaj kapağı ve arka taban sacı ile birlikte doğrultma yapılarak değişecek arka tampon ile birlikte boyanarak karoser onarımı tamamlanabileceği, arka susturucu onarımının yapılacağı şeklinde değerlendirme yapılarak değişecek yedek parçalarda %45 oranında (2.600,06 TL) iskonto yapıldığı, yedek parça bedelinin 3.196,63 TL ve işçilik bedelinin de 8.050,00 TL kabul edilerek toplam hasar bedelinin 11.246,63 TL olarak belirlendiği, davacı tarafından alınan özel ekspertiz raporunda ise arka tampon ile birlikte aracın arka panel sacı ve arka havuz sacı ile arka susturucunun değişeceğinin değerlendirildiği ve bu şekilde yedek parça bedelinin iskontosuz 22.357,93 TL, işçilik bedelinin 10.100,00 TL olmak üzere toplam hasar bedelinin KDV dahil 38.300,36 TL olarak tespit edildiği, davacı aracının arka kısımlarında oluşan hasar, çarpma durumu ve dosyadan alıntı yapılarak irdelenen fotoğraflara göre aracın arka panel sacı ve arka havuz sacındaki hasara göre bu parçaların değişmesini gerektirekecek bir hasar oluşmadığı, arka panel sacı ve arka havuz sacının çektirme yapılarak yerine getirilerek arka panel sacı ve havuz sacının doğrultmasının yapılabileceği, aracın arka çamurluklarında hiçbir hasar darbesi bulunmadığı, çarpma noktasından uzakta olan sol stop lambası ve arka susturucunun da değişmesine gerek olamayacağı,bu nedenlerle dosyaya sunulan davacı tarafından alınan özel ekspertiz raporunun kaza ile örtüşmediği ve bu raporda değişecek yedek parçaların kaza ile ilintili ve uygun olmayacağı, bu rapora iştirak edilmediği, bu kapsamda yapılan incelemede, aracın bagaj kapağı,arka panel sacı ve arka havuz sacının doğrultma yapılarak boyanmasıyla hasar onarımının tamamlanabileceği, davalı sigorta şirketi tarafından atanan eksperin aracı görmediği ve araçtaki ekspertiz işlemini sunulan fotoğraflar üzerinden yaptığı, yedek parça ve işçilik bedellerini neye göre belirlediğinin belli olmadığı, bu sebeple davalı sigorta ekspertiz raporuna iştirak edilemeyeceği, davacı tarafından atanan eksperin ise yapmış olduğu tespitlerin kaza ve hasar ile uyumlu olmadığı, kaza tarihi baz alınarak yetkili servislerden yapılan görüşmede davacı tarafından alınan özel ekspertiz raporundaki yedek parça bedellerinin kaza tarihi itibariyle geçerli fiyatlar olduğunun öğrenildiği, işçilik bedellerinin ise yapılması gereken onarımın kapsamına ve kaza tarihi serbest piyasa ...icine göre belirlendiği, buna göre araçta değişmesi gereken yedek parça bedelinin KDV hariç 11.194,34 TL, işçilik bedelinin kdv hariç 8.600,00 TL olmak üzere araçtaki toplam hasar bedelinin KDV hariç 19.794,34 TL, kdv dahil ise 23.357,32 TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Yukarıda yapılan açıklamalar ve dosya kapsamında toplanan tüm deliller bir arada değerlendirildiğinde; 26/12/2022 tarihinde ...ve... plakalı araçların çift taraflı, maddi hasarlı trafik kazasına karıştığı, dava konusu kazada davacı aracının arka kısımlarından hasar gördüğü, uyuşmazlığın davacının aracının hasarlanıp hasarlanmadığı, hasar var ise onarım bedelinin ne kadar olduğu ve davalının sorumlu olup olmadığı hususlarında olduğu, mahkememizce alınan kusur bilirkişi raporuna göre davalı sürücüsünün kavşağa yaklaşırken hızını yavaşlatmadığı, önünde seyretmekte olan davacı aracına arkadan çarptığı, kazanın meydana gelmesinde tamamen kusurlu olduğu, davacı sürücüsünün ise kazanın önlenmesinde alabileceği herhangi bir tedbir bulunmadığı, kusursuz olduğu, davalı sigorta tarafından sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olmadığı savunulmuş ve rapora itiraz edilmiş ise de davacı tarafından dosyaya sunulan kaza ve hasara ilişkin fotoğraflar ile kaza tespit tutanağına göre davalı sigortalı araç sürücüsünün olay tarihinde davacı aracına arkadan çarptığı, davacı araç sürücüsü ile beraber hareket etmediği, kaza tespit tutanağı düzenlenmeksizin kaza mahallini terk ettiği, bunun üzerine davacı sürücüsünün müracaatı üzerine kolluk tarafından kaza tespit tutanağı düzenlendiği, davalı sigortalı araç sürücüsünün kazaya karıştığının ve sebebiyet verdiğinin sabit olduğu, bu sebeple mahkememizce dava konusu olayda trafik kusur bilirkişinin kusur değerlendirmesinin hakkaniyete uygun görüldüğü, yeniden rapor alınmasının yargılamaya katkı sağlamayacağı, davacının davalı sigorta sürücüsünün kusuru oranında uğradığı zararı talep edebileceği, yerleşik Yargıtay uygulamasına göre gerçek zararın ancak aracın onarımında tamamen orijinal parçalar kullanılmak suretiyle sağlanacağı, orijinal parçalara göre hasar bedelinin belirlenmesi gerektiği, onarım bedeli araç ...icinin %50'sini aşmadığı müddetçe aracın tamirinin ekonomik olduğu, taraflar arasında sözleşme ilişkisinin bulunmamasına göre işleten ve haksız fiil faili sürücünün sorumluluğunu üstlenen zmms sigortacısının yedek parçaya ilişkin iskonto uygulama hakkına sahip olmadığı, davacının gerçek zararını gidermesi gerektiği ve ayrıca aracın onarımı yapılsın veya yapılmasın zarar görenin hasar bedelini kdv'si ile birlikte ödemek zorunda olduğu, bu nedenle davacının hasar bedelini serbest piyasa ...içleri üzerinden orijinal yedek parça, işçilik bedeli ve kdv toplamı ile birlikte talep edilebileceği, ancak bu şekilde gerçek zararın karşılanabileceği, bu nedenle davalı sigortanın daha az hasar bedeli ödenmesi gerektiği konusundaki savunmasının yerleşik Yargıtay uygulaması, meydana gelen hasar, dava konusu aracın niteliği ve özellikleri itibariyle yerinde olmadığı, makine mühendisi bilirkişi tarafından davacının zararı kdv, işçilik ve yedek parça dahil olmak üzere iskontosuz olarak toplam 23.357,32 TL olarak hesaplandığına göre davacının %100 kusura karşılık olarak bu tutarın tamamını davalıdan talep edebileceği, davalı sigorta tarafından makine mühendisi bilirkişinin bu hesaplamasına itiraz edilmiş ise de, mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile davalı sigortanın yaptırdığı ekspertiz raporu arasındaki farkın onarımı ve değişimi gereken yedek parçalar ile yedek parçalara iskonto uygulanması ve işçilik bedeli farkından kaynaklandığı, dava konusu araçta meydana gelen hasarın niteliği ve boyutu ile yukarıdaki ilkeler dikkate alındığında mahkememizce bilirkişi raporunda kaza tarihi itibariyle orjinal parçalar üzerinden yapılan iskontosuz ve kdv'li hesaplamanın hakkaniyete uygun olduğunun değerlendirildiği, davacının iskontosuz ve kdv'li şekilde davalıdan hasar onarım bedelinde bulunabileceği, davalı sigortanın makine mühendisi bilirkişi raporuna ilişkin itirazlarının açıklanan nedenlerle yerinde olmadığı, kaza tarihi olan 26/12/2022 tarihi itibariyle davalı sigortanın maddi hasarlı kazalarda araç başına 100.000,00 TL ile sınırlı sorumlu olduğu, ...plakalı aracın 08/04/2022-08/04/2023 tarihleri arasında ve kaza tarihi itibariyle zmss sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin poliçe teminat limitleri kapsamında kalan davacının hasar zararından sorumlu olduğu, davacının davalı sigortaya 17/03/2023 tarihinde müracaat ettiği, davalı sigortanın 8 iş günlük yasal sürenin sonu olan 30/03/2023 tarihinde temerrüde düştüğü, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edildiği, davacı vekilinin dava değerini 18/08/2023 tarihinde ıslah dilekçesi ile arttırdığı, davacının bu tarih itibariyle faiz talep edebileceği, dava konusu aracın niteliğine ve davacının sıfatına göre talep edilebilecek faiz türünün avans faiz olduğu, mahkememizce alınan kusur ve makine mühendisi bilirkişi raporlarının, davacı ve davalı sigorta tarafından yapılan ekspertiz, davacı tarafından sunulan kaza ve hasara ilişkin fotoğraf ve kayıtlar ile diğer dosya kapsamını irdelediği, usul ve yasaya uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
6102 sayılı TTK'nın sigorta sözleşmelerine ilişkin genel hükümlerin düzenlendiği kısmında yer alan 1426/1. maddesinde "sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar tarafından, rizikonun, tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile, ödemek zorundadır" düzenlemesi yapılmıştır.
Davacı tarafından davalı sigortanın yaptırmış olduğu ekspertizin hasar ve bedel yönünden kaza ve serbest piyasa ...içlerine uygun olup olmadığının değerlendirilmesi bakımından yaptırılan özel eksper incelemesi için ödenen (ve belgesi sunulu ve piyasa ...içlerine göre makul olan) belgesi sunulu ekspertiz ücreti anılan kanun hükmü kapsamında değerlendirilmiş ve 6100 sayılı HMK'nun 323.maddesi uyarınca yargılama gideri olarak hüküm altına alınmıştır (Benzer yöndeki karar için bkz Yargıtay 4 H.D'nin 06/12/2021 tarih ve 2021/15202 esas, 2022/9754 karar sayılı ilamı).
1.Davanın KABULÜ ile 23.357,32 TL'nin 30/03/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
2.Alınması gerekli 1.595,53 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 179,90 TL peşin harç ve 382,00 TL ıslah harcı toplamı 561,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.033,63 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
3.Davacı tarafından yapılan 179,90 TL başvuru harcı, 179,90 TL peşin harç, 382,00 TL ıslah harcı, 2.500,00 TL bilirkişi ücreti, 724,06 TL ekspertiz ücreti, 87,50 TL müzekkere-tebligat-posta giderinden oluşan toplam 4.053,36 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili davacıya ÖDENMESİNE,
4.Davacı kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
5.6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara İADESİNE,
6.İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun... sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11-13. maddesi uyarınca davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/09/2023 Katip ... Hakim ... E-İMZA E-İMZA