Yargıtay’da Maddi Hata Düzeltme Kararları ve Hükmün Düzeltilmesi (2026)
Yargıtay’da hükmün düzeltilmesi ve maddi hata düzeltme taleplerinin kapsamı, şartları ve uygulama esasları hakkında tüm güncel bilgileri, emsal kararlar ışığında derinlemesine ele alıyoruz.
Hükmün Düzeltilmesi ve Maddi Hata Düzeltme Nedir?
Avukat meslektaşlarımızın sıklıkla karşılaştığı konulardan biri, Yargıtay kararlarında ortaya çıkan maddi hataların nasıl ve hangi usulle düzeltileceğidir. Hükmün düzeltilmesi, esasen Yargıtay’ın kesinleşmiş kararlarında maddi veya hukuki bir yanılma tespit edildiğinde, bu yanılmanın düzeltilmesine yönelik başvuru yoludur. Uygulamada "maddi hata düzeltme" ve "karar düzeltme" kavramları kimi zaman karıştırılmaktadır. Maddi hata, kararın içeriğinde açıkça görülen ve kararın esasına etki eden bariz bir yanlışlıktır; örneğin isim, rakam, tarih, dosya numarası gibi maddi unsurlardaki hatalar bu kapsama girer. Karar düzeltme ise, HUMK m. 440 vd. ve ilgili özel kanun hükümlerine göre, daha geniş bir şekilde Yargıtay kararına karşı başvurulabilen olağanüstü bir kanun yoludur.
7. Hukuk Dairesi, E. 2023/5163, K. 2024/276, T. 17.01.2024
Maddi hata, maddi veya hukuki bir olayın olup olmadığında veya koşul veya niteliklerinde yanılma halini ifade eder. Daire, onama kararına karşı yapılan maddi hata düzeltme talebini, dava değeri ve esas alınan miktar itibariyle şartların oluşmaması nedeniyle reddetmiştir.
Maddi Hata ve Karar Düzeltme Arasındaki Farklar
Hükmün düzeltilmesi ve karar düzeltme, başvuru şartları ve hukuki sonuçları bakımından farklılık arz eder. Maddi hata, kararın esasına etki etmeyen, ancak karar metninde yapılan basit ve açık hatalardır. Karar düzeltme ise, kararın esasına yönelik hukuki veya maddi hataların ileri sürüldüğü daha kapsamlı bir başvuru yoludur. Yargıtay uygulamasında, aynı konuda birden fazla kez karar düzeltme yoluna başvurmak mümkün değildir ve maddi hata düzeltmesi de bu yolları aşan, karar düzeltme başvurusu yapılamayan hallerde istisnai olarak gündeme gelebilir.
Hukuk Genel Kurulu, E. 2016/735, K. 2016/785, T. 08.06.2016
Maddi hata, kararın verilmesinde maddi veya hukuki bir olayda yanılma halidir. Ancak, karar düzeltme talebinin reddedilmesinden sonra aynı konuda tekrar maddi hata iddiası ile başvurulamayacağı, bir kez karar düzeltme yoluna gidilebileceği açıkça belirtilmiştir.
Maddi Hata Düzeltme Talebinin Şartları
Maddi hata düzeltme talebi, yalnızca açık ve bariz bir maddi hata olması halinde kabul edilir. Bu talebin kabul edilebilmesi için; hatanın karar metninde açıkça tespit edilebilir nitelikte olması, kararın esasına etkili olmaması ve hukuki değerlendirmeyi zorunlu kılmaması gerekir. Karar düzeltme talebiyle ilgili olarak ise, HUMK m. 440’da öngörülen sınırlar içerisinde ve kararın kesinleşmesinden önce başvurulmalıdır. Maddi hata düzeltmesi, esasen karar düzeltme yoluna kapalı olan hallerde istisna olarak gündeme gelir.
11. Hukuk Dairesi, E. 2015/5403, K. 2015/12171, T. 18.11.2015
Karar düzeltme talebinin, HUMK'nın 440. maddesinde belirtilen şartları taşımaması halinde reddedilmesi gerekir. Daire, karar düzeltme talebinin usul ve esas bakımından gereğini taşımadığını tespit ederek reddetmiştir.
11. Hukuk Dairesi, E. 2015/5403, K. 2015/12171, T. 18.11.2015
Aynı dosyada, yine karar düzeltme talebinin HUMK’nın 440. maddesinde öngörülen şartları taşımadığı, bu nedenle talebin reddedilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Karar düzeltme harcının peşin ödenmiş olması, talebin reddine engel değildir.
Maddi Hata Düzeltmesinde Usul: Başvuru Süresi ve Görevli Merci
Maddi hata düzeltme talepleri, Yargıtay’ın ilgili dairesine veya kararın verildiği mahkemeye sunulur. Karar düzeltme talebinin ise kesinleşmeden önce ve HUMK m. 440-442’deki süreler dahilinde yapılması gerekir. Maddi hata düzeltme başvuruları için özel bir süre öngörülmemekle birlikte, kararın kesinleşmesinden sonra da başvuru yapılabilir. Ancak, bu tür taleplerin istismar edilmemesi ve yalnızca gerçekten maddi yanılma içeren durumlarda kullanılması önemlidir.
2. Hukuk Dairesi, E. 2014/12228, K. 2014/15857, T. 08.07.2014
Davalı vekilinin, karar düzeltme talebinin incelenmesinin usulüne uygun olmadığını, tebligat eksikliğinin maddi hata oluşturduğunu ileri sürmüştür. Yargıtay, bu tür eksikliklerin maddi hata kapsamında kabul edilmediğine ve talebin reddine karar vermiştir.
Maddi Hata Düzeltme Taleplerinde Sık Yapılan Hatalar
Avukatlar tarafından yapılan maddi hata düzeltme başvurularında en sık karşılaşılan hata, esasen karar düzeltme yoluna tabi olan bir hususun maddi hata olarak ileri sürülmesidir. Yargıtay, kararın esasına yönelik hukuki değerlendirme gerektiren itirazları maddi hata kapsamında değerlendirmemektedir. Ayrıca, karar düzeltme talebi reddedildikten sonra aynı konuda tekrar maddi hata iddiası ile başvuru yapılamaz. Bu nedenle, başvuru öncesinde olayın niteliklerinin ve hukuki sınırlarının titizlikle tespit edilmesi gerekir.
İş Mahkemelerinde Maddi Hata Düzeltmesi ve Karar Düzeltme Yolu
İş Mahkemeleri Kanunu’nun 8. maddesi uyarınca iş mahkemesi kararlarında karar düzeltme yolunun kapalı olduğu istisnai bir düzenlemedir. Bu tür davalarda, Yargıtay kararlarına karşı karar düzeltme talebinde bulunulamaz. Ancak, açık bir maddi hata varsa, bu hata düzeltilebilir. Yargıtay, iş mahkemesi kararlarında maddi hata düzeltme taleplerine ilişkin talepleri de bu çerçevede değerlendirmektedir.
21. Hukuk Dairesi, E. 2017/723, K. 2017/2725, T. 03.04.2017
İş Mahkemeleri Kanunu gereğince iş mahkemesi kararlarında karar düzeltme yolu kapalıdır. Yerel mahkeme, karar düzeltme yolunun şartlarının bulunmadığını değerlendirmek ve denetlemekle yükümlüdür.
Maddi Hata Düzeltmesinde İspat Yükü ve Dilekçe İçeriği
Maddi hata iddiasında bulunan taraf, hatanın açık ve bariz bir şekilde gerçekleştiğini somut olarak ortaya koymak zorundadır. Dilekçede, hatanın nerede ve nasıl yapıldığı, kararın hangi bölümünde yer aldığı ve düzeltilmesi gereken hususun ne olduğu açıkça belirtilmelidir. Hatalı tarih, isim, dosya numarası veya hesaplama gibi unsurlar gerekçelendirilmelidir. İspat yükü, maddi hatayı ileri süren tarafa aittir ve başvurunun açıkça ve somut olarak gösterilmesi gerekir.
Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süreler
Maddi hata düzeltme taleplerinde, klasik anlamda bir zamanaşımı veya hak düşürücü süre bulunmamakla birlikte, kararların kesinleşmesinden sonra da başvuru yapılabilmektedir. Ancak, karar düzeltme taleplerinde ise, HUMK m. 440 ve devamı hükümlerinde öngörülen süreler (15 gün) önem taşır. Bu nedenle, başvuru türünün doğru tespit edilmesi ve usulüne uygun şekilde başvuru yapılması gerekmektedir.
Yargıtay’da Maddi Hata Düzeltmesinin Pratik Önemi ve Sonuçları
Maddi hata düzeltme talepleri, özellikle kararların kesinleşmesinden sonra ortaya çıkan açık yanlışlıkların giderilmesinde avukatlar için önemli bir pratik araçtır. Ancak, bu yolun suiistimal edilmemesi ve yalnızca gerçekten açık maddi hatalar için kullanılması, hukuk güvenliği açısından önemlidir. Avukatlar için, kararın esasına yönelik bir hata var ise öncelikle karar düzeltme yoluna başvurmak, yalnızca bariz maddi yanlışlıklar için ise maddi hata düzeltme talebiyle başvurmak gerekmektedir.
Fiyat ve Kapsam Karşılaştırması: İçtihat Pro ile Hızlı ve Etkili Arama
| Platform Segmenti | Yıllık Fiyat (2026) | Karar Arşivi | Arama Modları |
|---|---|---|---|
| İçtihat Pro | 2.866 TL (KDV dahil) | 10.819.580+ | Klasik, Yapay Zekalı, Anlamsal |
| Yerleşik içtihat platformları | 34.200–48.000 TL | Belirtilmemiş | Klasik |
| Yapay zeka odaklı platformlar | 60.000–80.000 TL | Belirtilmemiş | Yapay Zeka |
Sonuç ve İçtihat Pro ile Derinlemesine Arama Avantajı
Yargıtay’da hükmün düzeltilmesi ve maddi hata düzeltme başvuruları, son derece teknik ve hassas usul kurallarına tabidir. Hangi yolun ne zaman ve nasıl kullanılacağını bilmek, meslektaşlarımızın dosya yönetiminde büyük fark yaratır. İçtihat Pro’nun klasik, yapay zekalı ve anlamsal arama modları sayesinde 10,8 milyonu aşkın güncel karar arşivinde ilgili tüm örnekleri anında bulabilir, hangi kararın hangi şartla uygulanabileceğini hızlıca karşılaştırabilirsiniz. Üstelik, bu kapsam ve hızda bir platformu yıllık 2.866 TL (KDV dahil) gibi rakipsiz bir fiyatla kullanmanız mümkün. Ücretsiz kaydınızı hemen oluşturup /kararlar sayfasında arama yapmaya başlayabilir, abone olarak tam metinlere, filtrelere ve kapsamlı sorgu modlarına erişebilirsiniz.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınız için uzman bir hukukçudan danışmanlık almanız tavsiye olunur.
Sık Sorulan Sorular
Yargıtay'da maddi hata düzeltme talebi hangi durumlarda kabul edilir?
Yargıtay’da maddi hata düzeltme talepleri, karar metninde açıkça tespit edilebilen, bariz ve esasına etki etmeyen maddi yanlışlıklar (isim, rakam, tarih hatası gibi) olması halinde kabul edilir.
Karar düzeltme ile maddi hata düzeltmesi arasındaki temel fark nedir?
Karar düzeltme, kararın esasına yönelik hukuki veya maddi hatalar için başvurulan olağanüstü bir kanun yoludur; maddi hata düzeltmesi ise yalnızca bariz ve açık maddi yanlışlıklar için başvurulabilir.
İş mahkemesi kararlarında maddi hata düzeltmesi yapılabilir mi?
İş mahkemesi kararlarında karar düzeltme yolu kapalıdır; ancak açık bir maddi hata mevcutsa, bu tür hatalar için düzeltme talebinde bulunulabilir.
Maddi hata düzeltme talebinde özel bir başvuru süresi var mı?
Maddi hata düzeltme talepleri için özel bir zamanaşımı veya hak düşürücü süre öngörülmemiştir; karar kesinleştikten sonra da başvuru mümkündür.
İçtihat Pro ile hükmün düzeltilmesi kararlarına nasıl erişebilirim?
İçtihat Pro’da klasik, yapay zekalı veya anlamsal arama modlarını kullanarak, ilgili tüm hükmün düzeltilmesi ve maddi hata kararlarını saniyeler içinde bulabilir, tam metinlere erişebilirsiniz.