Danıştay 8. Daire Başkanlığı

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2022/5130 E.  ,  2023/3080 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y

KARŞI TARAF (DAVACI) :Özel ... Eğitim Kırtasiye Yurt İşletmeciliği Yayıncılık Turizm İnşaat Gıda Hayvancılık Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :

Dava konusu istem: :

Davacı tarafından; Kocaeli ili, İzmit ilçesi, ... mahallesi, ... caddesi, ... sokak, No:... numaralı adreste bulunan yerde izinsiz eğitim-öğretim faaliyetinde bulunduğundan bahisle 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 3. maddesi ve Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 5. maddesi uyarınca işyerinin kapatılmasına ve 71.550,00-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta; davacı şirkete ait kurumda eğitim-öğretim faaliyeti yapıldığını kanıtlar nitelikte öğrenci, öğretmen gibi unsurların bulunmadığı gibi kurumda eğitim-öğretim faaliyetinde bulunulduğunu ortaya koyacak somut ve net bilgi ve belgenin de bulunmadığı, bu durumda davacıya ait işyerinde izinsiz eğitim-öğretim faaliyeti yapıldığının her türlü şüpheden uzak, kesin ve net bir şekilde ortaya konulmaksızın, somut ve yeterli bir tespite dayanmadan tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, temyize konu Mahkeme kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :

Davacı tarafından, Mahkeme kararının hukuka uygun olduğu temyiz dilekçesinde öne sürülen iddiaların mesnetsiz olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY :

Dava dosyasının incelenmesinden; uyuşmazlığa konu adreste yapılan denetim neticesinde 03/03/2021 tarihinde tutulan tutanakta; kapatılan kurumun "... Yetenek Geliştirme Merkezi" adı altında İzmit Belediyesine bağlı olarak faaliyet gösterdiği, merkezde 3-5 yaş arasında 15 tane çocuğun oyun oynadığının görüldüğü ve kurumun "Özel ... Anaokulu'nun bir şubesi olduklarının beyan edildiğine ilişkin tespitler ile İzmit İlçe İzleme ve Değerlendirme Komisyonu tarafından 08/03/2021 tarihinde yapılan denetim sonucu düzenlenen aynı tarihli tespit tutanağında, merkezin açık olduğu, derslik ve oyun odalarında 5-6 yaşlarında 10 öğrenci olduğu, merkezin İzmit Belediye Başkanlığı'na ait 06/12/2013 tarihli işyeri açma ve çalışma ruhsatının davacı şirket adına kayıtlı olduğu ve faaliyet alanının kreş olarak verildiği, kurumda büro memuru, çocuk bakım elemanı, temizlik elemanı ve şirket temsilcisinin görev yaptığı, şirket temsilcisinin kurumun faaliyet alanı kreş olarak yazılsa da çocukların okuldan kalan boş zamanlarında oyun ve yetenek geliştirme adı altında burada eğitim aldıkları, davacı şirket bünyesinde olan bir anaokulunun öğrencilerinin bu merkezi oyun ve yetenek geliştirme amacıyla kullandıklarının beyan edildiği tespitleri üzerine kurumda izinsiz eğitim verildiği tespitleri üzerine dava konusu işlemler tesis edilmiştir. İLGİLİ MEVZUAT: 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 1. maddesinde; ''(1) Bu Kanunun amacı, Türkiye Cumhuriyeti uyruklu gerçek kişiler, özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişiler tarafından açılacak özel öğretim kurumlarına kurum açma izni verilmesi, kurumun nakli, devri, personel çalıştırılması, kurumlara yapılacak malî destek ve bu kurumların eğitim-öğretim, yönetim, denetim ve gözetimi ile yabancılar tarafından açılmış bulunan özel öğretim kurumlarının; eğitim-öğretim, yönetim, denetim, gözetim ve personel çalıştırılmasına ilişkin usûl ve esasları düzenlemektir. (2) Bu Kanun, Türkiye Cumhuriyeti uyruklu gerçek kişiler, özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişilerce açılan özel öğretim kurumları ile yabancılar tarafından açılmış bulunan özel öğretim kurumlarını kapsar." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanunun ''Tanımlar'' başlıklı 2. maddesinde; kurumun, okul öncesi eğitim, ilköğretim, ortaöğretim, özel eğitim okulları ile çeşitli kursları, uzaktan öğretim yapan kuruluşları, motorlu taşıt sürücüleri kursları, hizmet içi eğitim merkezleri, öğrenci etüt eğitim merkezleri, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri ile benzeri özel öğretim kurumlarını ifade edeceği, 3. maddesinin 1. fıkrasında; bir kurumda öğretime başlayabilmek için kurum açma izni alınmasının zorunlu olduğu, 11. fıkrasında Kanun kapsamındaki eğitim-öğretim faaliyetlerini yapan ancak bu Kanuna uygun olarak kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmeyen yerleri kuran veya işletenlere brüt asgari ücretin 20 katı idari para cezası uygulanacağı, bu yerler valiliklerce kapatılacağı, bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirleneceği düzenlemesine yer verilmiştir.

Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan 5. maddesinin 4. fıkrasında ise; 'Kanunun 3 üncü maddesinin on birinci fıkrasında belirtilen yerlerin mülki idare amirleri tarafından görevlendirilen yetkililerce tespiti halinde bu yerleri kuran veya işletenlere valilikçe Kanunda belirtilen miktarda idari para cezası verilir. Verilen idari para cezası, 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre ilgiliye tebliğ edilir, takip ve tahsili için ise Hazine ve Maliye Bakanlığının ildeki ilgili birimine bildirilir. Ayrıca bu yerler valilikçe kapatılır" hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Olayda; kurumun tabelasında "... Yetenek Geliştirme Merkezi ve Çocuk Evi" yazdığı, etkinlik odasının bulunduğu, başka bir odada 3-6 yaşlarında çocukların olduğu, çocuk masa ve sandalyelerinin yer aldığı, aynı odada İstiklal Marşı, Atatürk portresi ve Gençliğe Hitabenin yer aldığı ve bahçesinde Atatürk büstünün mevcut olduğu görülmektedir. Ayrıca; şirket temsilcisinin, kurumun şirkete bağlı başka bir anaokulunun şubesi olduğu ve çocukların boş zamanlarında oyun ve yetenek geliştirme adı altında eğitim aldıklarına dair beyanı bulunmaktadır. Dosyada yer alan bilgi ve belgeler bir bütün olarak incelendiğinde, kurumda yapılan faaliyetin, sadece çocukların oyun oynatılması olarak nitelendirilemeyeceği, bir okul öncesi eğitim faaliyeti niteliğinde olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.

Öte yandan; anılan adres için "İzmit Belediye Başkanlığı'ndan alınan iş yeri açma ve çalışma ruhsatının olduğu görülmekte ise de; ileri sürüldüğü gibi "kreş" adı altında bir faaliyetin yapılabilmesi için Aile Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü'nden alınmış ruhsatının bulunması gerektiği tartışmasız olup; davacı şirket tarafından bu hususa ilişkin dosyaya herhangi bir bilgi ve belge sunulmamıştır.

Bu durumda; davacı şirkete ait iş yerinde "... Yetenek Geliştirme Merkezi ve Çocuk Evi" adı altında izinsiz eğitim-öğretim faaliyetinde bulunulduğu hususunun sübuta erdiği sonucuna varıldığından dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;

1.2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,

2.... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,

3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,

4.Kesin olarak 14/06/2023 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY : (X) Bölge İdare Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenip bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinin 1. fıkrasında yazılı nedenlerin bulunmasına bağlıdır. Bölge İdare Mahkemesince verilen karar ve dayandığı gerekçe usul ve yasaya uygun olup, Mahkeme kararının onanması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.