. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

BEYANLAR:

Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; "1-) Müvekkil Şirket ile Davalı –Borçlu şirket arasında akdedilmiş olan 10.05.2020 tarihli sözleşmede ( Sipariş alan firma -müvekkil, Sipariş veren firma- davalı şirket) 200 (200 000 kg ) Ton ithal mısır +/- %10 sipariş tonajı değişecek şekilde sipariş veren firmaya teslimi konusunda anlaşmışlardır. Taraflarca imza altına alınan iş bu sözleşmede ; döviz karşılığı Türk lirası ödemelerde ödeme gününde sipariş alan müvekkilin vereceği kurun esas alınacağı , oluşacak borç//alacak kur farkı faturasının işlem sonucunda çıkarılacağı , döviz karşılığı TL ödemeli faturalarda oluşacak kur farkından doğan bedeli sipariş veren davalının hiç bir itiraz etmeksizin kabul edeceği tek tek belirtilmiş ve taraflarca kabul edilmiştir.(EK1-Sözleşme-Sipariş Formu); 2-)Davaya konu edilen sözleşmeye göre kg fiyatı 0,383 USD+KDV anlaşma bedeli üzerinden Davalı –Borçlu şirkete 206.540 Kg ithal mısır satışı yapılmış olup bu satışın toplam bedeli 79.509,04 USD'dir. Müvekkil şirketçe Davalı –Borçlu şirkete ödeme günü olan 13.05.2022 tarihinde serbest piyasa satış kurunun 15.6133 olduğu bildirilmesine rağmen 79.509,04 USD karşılığı olarak müvekkil şirkete davalı tarafından serbest piyasaların hiç birisinde bulunamayan 15.370 Satış kuru esas alınarak toplamda 1.222.484,00 TL ödeme yapılmıştır.( Ek2- ... Bankası A.Ş'nin serbest piyasa satış kurunun 15.6133 olduğunu gösterir evrak) ; 13.05.2022 tarihinde davalının yapmış olduğu 1.222.484,00 TL ödeme o tarihte müvekkilin belirtmiş olduğu ( 15.6133 ) satış kuruna göre 78.320,91 USD ye tekabül etmektedir.Yapılan satışa istinaden yapılacak toplam ödeme 79.509,04 USD iken davalı tarafından müvekkile 78.320,91USD ödeme yapılmış ve 1.188,13 USD fark alacak kalmıştır. ; Bu nedenle davalıya kur farkı faturası kesilmiştir ancak davalı faturayı haksız ve mesnetsiz olarak reddetmiştir. Oysa ki DAVALI -BORÇLULAR davaya konu edilen sözleşmenin 4. Maddesinde "oluşacak borç /alacak kur farkı faturası işlem sonunda çıkarılacaktır. Döviz karşılığı TL ödemeli faturalarda oluşacak kur farkından doğan bedeli sipariş veren hiç bir itiraz etmeksizin kabul eder" şeklinde ÖDEMEYİ KABUL VE TAAHHÜT ETMİŞLERDİR....Davalı-borçluların Konya .İcra Dairesi’ nin ... Esas sayılı icra takip dosyasındaki, usul ve yasalara aykırı İTİRAZLARININ İPTALİNE, icra takibinin devamına,...Haksız ve kötüniyetli itiraz nedeniyle takip miktarının % 20 ından aşağı olmamak üzere davalıların tarafımıza tazminat ödemesine" şeklindeki dilekçesi ile dava konusu itirazın iptalini ve davalı tarafın icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı taraf cevap dilekçesinde özetle: Yetkili Mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olduğunu, davacı tarafın ileri sürdüğü "kur satıcı tarafından belirlenecektir" şeklindeki hükmün açık olmadığını, davacının haksız olarak tahakkuk ettirdikleri faturayı kabul etmediklerini, davacının talebinin dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, haksız davanın reddine karar verilmesini ve davacının kötü niyet tazminatına mahkum ettirilmesini talep etmiştir.

MAHKEMEMİZCE TOPLANAN DELİLLER VE YAPILAN İŞLEMLER:

Mahkememizce aldırılan 14/03/2023 tarihli raporda "...Davalı ve Davacı arasında Sipariş sözleşmesinin varlığı ve ödemelerin hangi tarihte ve nasıl yapılacağının açık olarak yazıldığı, faturaların dövize dayalı olarak TL cinsinden kesildiği, faturaların açıklama kısmında peşin olarak düzenlendiğinin de açık olarak bildirildiği de dikkate alındığında davalı firmanın 7.172,75-TL kur farkından dolayı eksik ödemede bulunduğu, ...Davacı firmanın göndermiş olduğu kur farkı faturasına, davalı firma, itiraz ve iptal taleplerinde bulunarak muhasebe kayıtlarına intikal ettirmediği ... Davalı firmanın kayıtlarında gözüken davacı firmaya ait cari hesap sözleşmesinde davalı firmanın 14.589,92-TL alacaklı olduğu, kur farkından oluşan 7.172,75-TL mahsup edildiğinde ise 7.417,17-TL alacağının kaldığının tespitine varıldığı" şeklinde tespitlere yer verilmiştir.

16/04/2023 tarihli bilirkişi raporunda:"a) Davacının 2022 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, b) Davacı ticari defterlerinde, icra takibine konu kur farkı faturasının kayıtlı olduğu, takip tarihi itibariyle davalıdan kur farkı nedeniyle 18.560,31 TL alacaklı olarak göründüğü;Davalının kur farkı olarak düzenlemiş olduğu faturanın sadece dava konusunu ilgilendiren 3 adet satış faturası ile alakalı olmadığı, bir kısmının 2021 yılındaki satışlardan da kaynaklandığı tespit edilmiştir. Bu nedenle düzenlenen 33.965,33 TL kur farkı faturasının bir kısmının da 2021 yılına ait oluşan kur farkından kaynaklandığı 2022 yılı açılış fişinden tespit edilmiştir. c) Tarafımca yapılan, dava konusu kur farkı alacağı ile ilgili hesaplamada 13.05.2022 tarihli serbest piyasa verilerine ulaşabilen iki şirketin döviz kurunun ortalaması esas alınarak yapılan hesaplamaya göre, davalı şirketten 18.367,62 TL kur farkı alacağının olduğu hesaplanmıştır. d) Yukarıda belirtildiği üzere, serbest piyasa verileri kısıtlı imkanlarda bulunmuş olduğundan, iki şirketin verisi esas alınarak döviz kuru belirlenebilmiş olup takdir yüce mahkemenize aitdir." şeklinde tespitlere yer verilmiştir.

22/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda "...Davacı firma ... Tic. Ltd. Şti hesabına Davalı firma ... A.Ş tarafından 1.222.848,00 TL havale yapıldığı Usd arşılığının T.C. ... Bankasının 13.05.2022 tarihli kur bilgilerinde 15.6133 olarak görüldüğünden toplamda 78.320,91 Usd (1.222.848,00 / 15,6133)ödeme yapıldığı hesap edilmiş olup, Davacı firmanın tüm faturalarının toplamının 79.509,04 Usd olduğu ve davalı firma tarafından 13.05.2022 tarihinde ödediği 78.320,91 Usd düşüldüğü zaman davacı firmanın ilgili fatura toplamlarından 1.188,13 Usd alacağı olduğu hesap edilmiştir." şeklinde rapor verilmiştir.

Dosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde esas uyuşmazlığın taraflar arasında yapılan 10/05/2022 tarihli sözleşmenin 3. maddesinde yer alan "döviz karşılığı Türk Lirası ödemelerde ödeme günündeki sipariş alanın vereceği kur esas alınacaktır" hükmünün TMK'nun 2. maddesine aykırılık oluşturulup oluşturulamayacağı, davacının ... Bankası kuru üzerinden tespit etmiş olduğu 18.550,60 TL kur farkının davalıdan talep edip edemeyeceği hususunda toplandığı anlaşılmıştır.

Davalı taraf ticari şirket olması hasebiyle tacir hükümlerine tabidir. Tacirlerin basiretli bir iş adamı gibi hareket etme hükümlülükleri bulunmaktadır. Bahsi geçen sözleşmenin imzalanmasında tacir olan davalıyı icbar eden hukuka aykırı bir durum tespit edilmemiş bu hususta davacı tarafça da bir iddiada bulunulmamıştır. Basiretli bir iş adamı olma yükümlülüğüne sahip davalının takibe itirazı hukuka aykırı bulunduğundan itirazın iptaline ve davanın kabulüne karar vermek gerektiğinden aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Hüküm: Gerekçesi Yukarıda açıklandığı Üzere:

1.Davanın KABULÜ İLE Konya . İcra Müdürülü'ğünün ... esas sayılı takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin 18.550,60 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,

2.Hükmedilen 18.550,60 TL'nin %20'si oranında hesaplanan 3.710,12‬ TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3.Davanın kabul edilen kısmı üzerinden alınması gereken 1.267,19 TL karar ilam harcından davacının ödediği peşin harç toplamı olan 224,05 TL nin mahsubu ile eksik kalan 1.043,10 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4.Davacı tarafından yatırılan toplam peşin 224,05 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

5.Davacı tarafından yatırılan başvurma harcı olan: 80,70 TL'nin davalıdan tahsili davacıya verilmesine,

6.Davacı tarafından yapılan masraf olan: 3.665,50 TL'nin davalıdan tahsili davacıya verilmesine,

7.Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödendiğinden ve bu ücret ve ayrıca adliye arabuluculuk bürosu tarafından yapılmış zaruri giderler de Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılandığından ve bu giderler de yargılama gideri sayıldığından buna göre hesaplanan toplam 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazine’ye gelir kaydına,

8.Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili davacıya verilmesine,

9.Karardan sonra yapılacak masrafların davalıdan alınmasına,

10.Davalının yaptığı masrafların davalı üzerinde bırakılmasına,

11.Taraflarca yatırılan ve dosyada bakiye kalan delil/gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine, Dair ; taraf vekillerinin yüzüne karşı, miktar itibari ile kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.19/03/2024