11. Hukuk Dairesi

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:

Davacılar vekili, davacı şirketin 30.12.2013 tarihinde; "... Ltd. Şti." ünvanıyla 50.000,00-TL sermaye ile kurulduğunu, davacı şirketin uzun yıllardır buğday, arpa, çavdar, yulaf, mısır, çeltik ve benzeri ürülerin tahıl toptan ticareti alanın hizmet verdiğini, davacı şirketin kurucu ortakları; %50 hisse ile ... , %50 ... olup ilk on yıl için ortaklar müdür seçilmiş her iki ortakta münferiden şirketi temsil ve ilzama yetkili kılındığını, 28/05/2015 tarihli ortaklar kurulu kararı ile şirket %50 pay sahibi ortaklardan ... 25.000,00-TL sermayeye denk gelen tüm hissesini aynı bedelle ortaklardan ... devrettiğini, eş zamanlı olarak şirket müdürlüğünün son bulduğunu, şirketi temsil ve ilzama tek yetkili ... olduğunu, 08/08/2016 genel kurul kararı ile 09/08/2016 tarih ... yevmiye ile şirket sermayesi 2 milyon TL'ye artırıldığını, bu tutarın 1,3 milyon TL'si tescil tarihinden önce ödendiğini, kalan kısmının 24 ay içinde ödenmesi taahhüt edildiğini, 09/05/2017 tarihli genel kurul kararı ile şirket sermayesi 5 milyon TL'ye artırıldığını, daha önceden artırılan 2 milyon TL'nin tamamı ödendiğini, sermaye tutarının 2.853.684,75-TL'si tescil tarihinden önce ödendiğini, davacı şirketin ticari faaliyetlerini, karlılığını ve pazar payını arttırmak adına çevre bölgelerden ... 10/05/2017 tarihinde şube açılışı gerçekleştirdiğini, 26/12/2017 tarihli genel kurul kararı ile şirket sermayesi 7,5 milyon TL'ye artırıldığını, daha önceden artırılan 5 milyon TL'nin tamamı ödendiğini, davacı şirketin son dönemlerde dövizdeki dalgalanmalar ve finansman maliyetlerinin artması sonucu finansman sıkıntısı yaşamakta olan faaliyet giderlerinin disiplene ederek sektörün öncü firmalarından biri olmaya devam edeceğini, ayrıca ülke ve dünya gündeminde bulunan corona virüs (COVİD-19) olarak bilinen solunum yolu bulaşıcı hastalığı sebebiyle alınan bu zorunlu önlemler nedeniyle de ayrıca zor dönemlerden geçtiğini, bu sürecin atlatılabilmesi adına konkordato talebinde bulunma zaruretinin hasıl olduğunu, davacı ... diğer davacı şirket ... ve Tic. Ltd. Şti.'nin ortağı ve yetkilisi olduğunu, yetkilisi ve hissedarı olduğu davacı şirketlerin nakit dar boğazına girmesi ve diğer davacı şirketin borçlarına vermiş olduğu kefaletler sebebiyle ciddi bir cebri icra tehdidi ile karşı karşıya kalma tehlikesi bulunduğunu, davacı şirketin konkordato projesinin başarıya ulaşmasıyla birlikte diğer davacı şirketçe davacı ... şahsi kefaletinin bulunduğu borçlar sona ereceğini, belirterek 3 aylık geçici mühlet verilmesine ve gerekli görülmesi halinde işbu müddetin 2 ay daha uzatılmasına, geçici mühlet neticesinde İcra ve İflas Kanununun 289. maddesi gereğince bir yıllık kesin mühlet kararı verilmesine ve gerekli görülmesi halinde bu mühlet kararının 6 ay daha uzatılmasına, kesin mühlet kararının ilanına yargılama neticesinde İİK.

305.ve diğer maddeleri gereğince konkordatonun tasdikine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Müdahil ... A.Ş. vekili 04/08/2021 tarihli dilekçesinde özetle; konkordato talep edenden alacaklı olduklarını belirterek, müdahale taleplerinin kabulüne, konkordato mühleti verilmesini gerektirir bir hal bulunmadığından firmaların konkordato talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Müdahil ... A.Ş. vekili 01/04/2021 tarihli dilekçesinde özetle; konkordato talep edenden alacaklı olduklarını belirterek, müdahale taleplerinin kabulüne, konkordato mühleti verilmesini gerektirir bir hal bulunmadığından firmaların konkordato talebinin reddine, ihtiyati tedbirlerin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Müdahil ... A.Ş. vekili 30/03/2021 tarihli dilekçesinde özetle; konkordato talep edenden alacaklı olduklarını belirterek, müdahale taleplerinin kabulüne, konkordato mühleti verilmesini gerektirir bir hal bulunmadığından firmaların konkordato talebinin reddine, ihtiyati tedbirlerin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Müdahil ... A.Ş. vekili 30/03/2021 tarihli dilekçesinde özetle; müdahale taleplerinin kabulü ile; konkordato davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Müdahil ... A.Ş. vekili 19/04/2021 tarihli dilekçesinde özetle; müdahale taleplerinin kabulü ile; konkordato davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Müdahil ... A.Ş. vekili 01/09/2021 tarihli dilekçesinde özetle; müdahale taleplerinin kabulü ile; konkordato davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "..Davacılar adi konkordatonun tasdiki istemi ile dava açmışlardır. Alanya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 18/03/2021 tarihli tensip ara kararı ile her iki davacı yönünden de 3 ay süre ile geçici mühlet kararı ve ihtiyati tedbir kararı verilmiş; anılan Mahkemenin 17/06/2021 tarihli ara kararı ile her iki davacı şirket yönünden de 2 ay süre ile geçici mühlet kararının uzatılmasına karar verilmiştir.

Davacı şirket 30/12/2013 tarihinde ... tescil olmuş, 04/03/2021 tarihinde ... ilçesine merkezine taşıyarak ... tescil olunmuştur. Davacı şirket nakilden yaklaşık 12 gün sonra konkordato talebinde bulunmuştur. Davacı şirket yetkilisi son duruşmadan haberdar iken Covid temaslı olması nedeniyle duruşmaya katılamamış, bu yönde hastane kayıtlarını sunmakla yetinmiş, beyanları vekili aracılığı ile alınmıştır. Davacı şirketin ... ilçesindeki merkezi sadece ofis olarak kullanılmakta, şirketin bir çalışanı bulunmakta, aktifinde ise demirbaş, araç, tesis, makine, cihaz bulunmamaktadır, mısır alımı iddialarını destekler mahiyette sözleşme vb. de sunulmuş değildir. Geçici komiser heyetinin raporlarına göre; projede sunulan elde edilmesi tahmin edilen gelirin, elde edilen kar tutarına göre elde edilmesinin mümkün görünmemekte, davacının sunduğu ön projelerin uygulama imkanı muhtemel değildir.

Mahkememizce davacı şirketin sunduğu ödeme planı çerçevesinde borçlarını ödeyemeyeceğine, borçlunun geçici mühlet kararı verilirken aslında mümkün görülen mali durumunu iyileştirme ihtimalinin kalmadığı ve konkordatonun tasdiki ihtimalinin bulunmadığına kanaat getirilmekle kesin mühlet talebinin ve konkordato talebinin reddine ve davacı şirketin iflasına karar verilmesi gerekmiştir.

Davacı ... taleplerinin doğrudan doğruya davacı şirketle bağlantılı olduğu, buna gerekçe olarak davacının şirket borçlarına kefil olmasının gösterildiği, konkordato ön projesinin davacı gerçek kişi yönünden ayrı bir proje niteliğinde olmayıp, şirketin elde edebileceği gelirlere özgülendiği, bir başka anlatımla davacı ... yönünden ayrı ve bağımsız bir konkordato ön projesinin bulunmadığı, bu hali ile adı geçen davacı yönünden bağımsız bir konkordato ön projesinin bulunmaması nedeni ile dava şartlarının yerine getirilmediği, bunun sonucu olarak davacı ... tarafından açılan davanın usulden reddine" şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece müvekkillerine kesin mühlet süresi verilmediğini ve konkordato teklifinin alacaklıların değerlendirmesine fırsat tanınmaksızın önyargılı şekilde hüküm tesis edildiğini, Mahkemece davacı şirket hakkında sunulan revize konkordato projesine ilişkin hiçbir değerlendirme yapılmadığını ve revize edilen konkordato teklifinin ve yeni projenin ne komiserlere ne de alacaklılara bildirilmediğini, nihai projenin alacaklılar toplantısında tartışılmasına ve oylanmasına imkan verilmediğini, konkordato komiserleri tarafından sunulan raporların gerçeği yansıtmaktan uzak ve yetersiz olduğunu, yerel mahkemece İİK'nın 292 hükmüne aykırı şekilde şirket yetkilisinin duruşmaya davet edilmediğini, yerel mahkemece projenin tasdik edilmesi halinde alacaklıların elde edeceği maddi menfaat ile iflas halinde elde edilecek menfaat karşılaştırmasının irdelenmediğini ve alacaklıların aleyhine hüküm tesis edildiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Dava, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 285. maddesi uyarınca açılan adi konkordatonun tasdiki istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle Konkordato talep eden ... kesin mühlet verilmesi ve konkordato talebinin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, Konkordato talep eden ... ... sicil numarasında kayıtlı ... San ve Tic. Ltd. Şti.'nin kesin mühlet verilmesi ve konkordato talebinin reddine karar verilmiştir. Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince talep eden şirket ile ... vekilinin konkordato talebi üzerine 16/03/2021 tarihinden başlamak üzere üç ay süre ile geçici mühlet kararı verilmiş, geçici mühlet kararıyla birlikte konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olup olmadığının incelenmesi amacıyla geçici konkordato komiserleri görevlendirilmiş ve geçici mühlet süresinin 16/06/2021 tarihinden itibaren 2 ay daha uzatılmasına karar verilmiş, 17/08/2021 tarihli duruşmanın ise; 07/09/2021 tarihine bırakılmasına karar verilmiştir.

Mahkemece görevlendirilen konkordato komiser heyetince, talep eden şirket yönünden dosyaya sunulan 03/09/2021 tarihli raporda, talep eden şirketin borca batık olduğu tespitinin yapılması üzerine mahkemece 07/09/2021 tarihli duruşmada, talep eden şirketin açıkça borca batık hâlde olduğu ve konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle kesin mühlet verilmesi talebinin reddi ile talep eden şirketin iflasına karar verilmiştir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 292/son maddesi uyarınca konkordato talep eden şirket hakkında geçici mühlet kararının kaldırılması ile iflas kararının verilmesinin gerektiği durumlarda konkordato talep eden borçlu şirketin duruşmaya davet edilerek dinlenmesi gerekmektedir. Her ne kadar konkordato talep eden şirket hakkında iflas kararının verildiği duruşmada şirket vekili hazır bulunmuş ise de, komiser heyeti tarafından düzenlenen rapor üzerine, talep eden şirket hakkında iflas kararının verilmesini gerektiren hallerin varlığı nedeniyle İİK'nın 292. maddesi uyarınca (İİK’nın 287/5 maddesinin yollamasıyla) beyanda bulunmak üzere talep eden şirket vekilinin ya da temsilcisinin beyanlarının alınmadığı bu nedenle İİK’nın 292/son maddesinde yer alan Kanun’un emredici hükmünün yerine getirilmediği anlaşılmakla Mahkemece talep eden şirket yetkilisi dinlenmeden iflas kararı verilmesi yerinde olmamış, bu sebeple davacılar vekilinin bu hususa ilişkin istinaf isteminin kabulü gerekmiştir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2022/(15)6-387 Esas ve 2022/695 Karar sayılı da bu yöndedir.)

Sonuç olarak, kaldırma kararının gerekçesine göre sair istinaf istemleri incelenmeksizin, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Davacılar vekilinin ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,

2.6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince ALANYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 07/09/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3.6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

4.492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının ilk derece mahkemesince talebi halinde davacılara İADESİNE,

5.Davacılar tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonunda dikkate ALINMASINA,

6.İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davacılar lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

7.6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının ilk derece mahkemesince ilgiliye İADESİNE,

8.Kararın ilk derece mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE, Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a maddesince kesin olarak karar verildi.12/03/2024