11. Hukuk Dairesi

Taraflar arasında görülen davada Tortum Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 14.03.2008 tarih ve 2002/68 - 2008/30 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili, davalılar ... vekili, Koç Allianz Sigorta A.Ş. vekili, Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketler Birliği Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı vekili, ... İnş. Ltd. Şti. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinin murisi ..., ..., ..., ..., ... ve ...'nın 29.06.2002 günü trafik kazasında hayatlarını kaybettiklerini, kazanın ...'in idaresindeki kamyon ile ...'un idaresindeki minibüsün çarpışması sonucu meydana geldiğini, kamyonun sigorta şirketinin Koç Allianz A.Ş., minibüsün sigorta şirketinin ise Kapital Sigorta A.Ş. olduğunu, kamyon malikinin ... İnşaat Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti., minibüsün malikinin ... olduğunu, müvekkillerinin murislerinin desteğinden yoksun kaldıklarını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ... mirasçıları için cenaze gideri 2.000,00 YTL, maddi tazminat 21.000,00 YTL,manevi tazminat 50.000,00 YTL,destekten yoksun kalma tazminatı 75.000,00 YTL olmak üzere toplam 148.000,00-YTL; ... mirasçıları için cenaze gideri 2.000,00 YTL, maddi tazminat 14.000,00 YTL, manevi tazminat 40.000,00 YTL, destekten yoksun kalma tazminatı 65.000,00 YTL olmak üzere toplam 121.000,00 YTL; ... mirasçıları için cenaze gideri 2.000,00 YTL, maddi tazminat 31.000,00 YTL, manevi tazminat 70.000,00 YTL,destekten yoksun kalma tazminatı 130.000,00 YTL olmak üzere toplam 233.000,00 YTL; ... mirasçıları için cenaze gideri 2.000,00 YTL, maddi tazminat 28.000,00 YTL, manevi tazminat olarak 80.000 YTL, destekten yoksun kalma tazminatı 100.000,00 YTL olmak üzere toplam 210.000,00 YTL; ... mirasçıları için cenaze gideri 2.000,00 YTL, maddi tazminat 21.000,00 YTL,manevi tazminat 70.000 YTL,destekten yoksun kalma tazminatı 35.000,00 YTL olmak üzere toplam 128.000,00 YTL; ...mirasçıları için cenaze gideri 2.000,00 YTL, maddi tazminat 33.000,00 YTL, manevi tazminat 110.000 YTL, destekten yoksun kalma tazminatı 60.000,00 YTL olmak üzere toplam 205.000,00 YTL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsilini talep etmiş ıslahla davacılar ... için 24.066,17 YTL, ... için 22.697,37 YTL, ... için 34,311,39 YTL ve ... için 24.881,00 YTL destek tazminatının ve maddi tazminatın davalılardan sigorta şirketleri yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davacıların destekten yoksun kalma tazminat taleplerinin kabulü gerektiği, olayın meydana getirdiği elem ve ızdırap nazara alınarak davacıların her biri için ayrı ayrı taktiren 1.000,00 YTL manevi tazminatın kabulü gerektiği, yörenin örf ve adetleri ile ekonomik ve sosyal yapısı gözönünde bulundurularak olayda ölenlerin her biri için ayrı ayrı 500,00 YTL cenaze giderine hükmedilmesi gerektiği, BK'nun 60.maddesi uyarınca zamanaşımı süresi dolmadığından davalılar tarafından yapılan zamanaşımı itirazının yerinde olmadığı gerekçesi ile davacıların talep ettiği maddi tazminat talepleri ile İdris kızı Serpil'e ilişkin destekten yoksun kalma tazminatının davacı vekilinin vazgeçme beyanı doğrultusunda reddine, tüm davacıların destek tazminatı taleplerinin kısmen kabulü ile hesaplanan tazminatın kaza tarihi olan 29.06.2002 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar Koç Allianz Sigorta A.Ş.(poliçe limiti ile sınırlı sorumlu),Kapital Sigorta A.Ş. ve Türkiye Sigorta Ve Reasürans Şirketleri Birliği Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı (poliçe limiti ile sınırlı sorumlu), ..., ... İnş.Ltd.Şti, ..., ... ve ...'dan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, 500,00 YTL. cenaze giderinin tüm davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile her bir davacı için 1.000,00'er YTL.manevi tazminatın kaza tarihi olan 29.06.2002 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... İnş.Ltd. Şti. ve ..., ..., ... ve ...'dan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, davacıların fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili, davalı ... vekili, Koç Allianz Sigorta A.Ş vekili, Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı vekili, ... İnş.Ltd.Şti. vekili temyiz etmiştir.

1.Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalılardan .. Nak. İnş. Ltd. Şti., Koç Alliazn A.Ş. ve Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2.Davacılar yönünden yapılan temyiz incelemesine gelince, dava trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davacıların manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verildiği halde karar başlığında ... mirasçıları ....ve ..., ... mirasçıları ... ve ..., ... mirasçıları ..., ..., ...,... ve ..., ... mirasçıları ..., ..., ..., ..., ... ve ..., ...mirasçıları ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...ve ...’un adlarına yer verilmemesi doğru görülmemiştir.

Yine davacılar arasında ölen kişilerin eş ve çocukları olduğu halde, davacılar arasında fark gözetilmeden her bir davacı için 1.000,00’er YTL manevi tazminata hükmedilmesi de doğru görülmemiştir. BK’nun 47 maddesi uyarınca, hakimin özel durumları dikkate alarak hükmedeceği manevi tazminatın miktarı, olay nedeniyle duyulan elem ve ızdırabı kısmen dahi olsa telafi etmeye elverişli, makul ve adalete uygun olmalıdır. Somut olayda ise mahkemece davacılar yararına takdir edilen manevi tazminat miktarı, olayın meydana geldiği tarih, olayın oluş şekli, tarafların ekonomik ve sosyal durumları dikkate alındığında, yukarıda açıklanan ilkelere uygun düşmemektedir. Bu durum karşısında mahkemece, davacılar yararına ölen şahıslara yakınlık dereceleri de dikkate alınarak daha ılımlı, adalete uygun ve makul bir manevi tazminat takdir edilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir. Kabul şekli itibariyle de davacılar yararına hükmedilen maddi ve manevi tazminatın ret ve kabul edilen kısmına göre taraflar yararına ayrı ayrı vekalet ücretine karar verilmek gerekirken maddi ve manevi tazminat ayrımı yapılmadan vekalet ücretine hükmedilmesi de doğru görülmemiştir.

3.Davalı ... yönünden yapılan temyiz incelemesinde, mahkemece davalı sürücüler ... ve ... 3/8 oranında, davalı ... ise 2/8 oranında kusurlu bulunmuştur. Bir kamu hizmeti görmekle yükümlü olan davalı T.C. ... karayollarının bakım, yapım ve onarım hizmetleri sırasında verdiği zararlardan dolayı özel hukuk hükümlerine tabi değildir. Hizmet kusurundan kaynaklanan zararlar yönünden idare aleyhine tam yargı davasının idari yargı yerinde açılması gereklidir. Mahkemece, davalı idare hakkında, hizmet kusurundan kaynaklanan zarar yönünden yargı yolu nedeniyle red kararı verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle davalı T.C. ... yararına bozulması gerekmiştir.

4.Sigorta şirketleri yönünden, yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin sigorta limiti ile sınırlı olmak üzere tahsiline karar verilmesi gerekmektedir. Mahkemece limit belirtilmeden yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin tamamının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

5.Ayrıca, zorunlu trafik sigortacısının zarar giderim yükümlülüğünü düzenleyen 2918 Sayılı KTK.’nun 98/1 ve 99/1. maddeleri uyarınca, gerek bedensel gerekse şeye gelen zararları ödeme yükümlülüğü, durumun sigortacıya ihbarından itibaren sekiz iş gününde doğacaktır. Diğer bir deyişle sigortacı, belirtilen sürenin bitiminden itibaren temerrüt faizi ödemekle yükümlüdür. Davalı zorunlu trafik sigorta şirketlerine davacı tarafça böyle bir ihbar yapılmamışsa, davalı sigortacının temerrüde düştüğünden söz edilemeyeceğinden, hükmolunacak tazminat miktarına ancak dava tarihinden itibaren temerrüt faizi yürütülebilir. Bu durumda mahkemece, davalı sigorta şirketlerinin temerrüt tarihi araştırılmadan, davalı sigorta şirketleri ( ve Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı) hakkında hükmedilen tazminat yönünden de olay tarihinden itibaren temerrüt faizi uygulanması dahi doğru olmamıştır.

6.Davalı ... Allianz A.Ş. vekili tarafından ..., ... ve ... mirasçılarına ödeme yapıldığı ve ibraname alındığı iddia edilerek, 17.10.2003 tarihli “makbuz ibraname” başlıklı belgeleri ibraz ettiği halde davalı sigorta şirketinin yaptığı ödemelerin mahkemece araştırılıp tazminat hesabında dikkate alınmaması da bozmayı gerektirmiştir.

7.Davalı Kapital Sigorta A.Ş’nin iflasına karar verildiği gerekçesiyle davalı Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı davaya dahil edilmesine rağmen gerekçeli kararın hüküm kısmında davacılar yararına hükmedilen destekten yoksun kalma tazminatlarının her iki davalı “Kapital Sigorta A.Ş. ve Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı’dan poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere tahsiline” şekilde hüküm kurulması da doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

8.Davalı ... Nak. İnş. Ltd. Şti. vekilinin temyiz istemlerinin incelemesinde, muris Şerafettin Kaya’nın eşine Bağkur’dan maaş bağlandığı bunun tazminat hesabında nazara alınmadığı ileri sürülmüş olup bu konuda araştırma yapılmadan yazılı şekilde hüküm tesisi de doğru gülmemiştir.

Yine muris ... mirasçısı ... lehine Behçet hastası olup malül olduğu gerekçesiyle destek tazminatı hükmedilmiş olup, mirasçı ...’un dosyada mevcut nüfus kaydına göre 1974 doğumlu olduğu, kaza tarihinde 28 yaşında, evli olduğu ve kazadan sonra 13.03.2003 tarihinde boşandığı anlaşılmaktadır. Mahkemece, muris ...’un anılan davacıya fiili bir desteğinin bulunup bulunmadığının gerektiğinde tanık dinlemek suretiyle tespiti ile fiili desteğin sübutu halinde anılan davacı lehine destek tazminatına hükmedilmesi gerekirken, yazılı gerekçe talebin kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.