Danıştay 4. Daire Başkanlığı

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/9194 E.  ,  2023/7088 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Sebze ve Meyve Komisyon Nakliyat Turizm İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Mersin İli, Mezitli İlçesi, ... Mahallesi, Hal Tesisleri içerisinde bulunan ve davacı tarafından işletilen narenciye ve yaş sebze-meyve paketleme tesisi nitelikli işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesi'nin ... tarihli, E:..., K:... sayılı kararı ile; dava konusu işyerine ait ...tarih ve ... sayılı 2. sınıf gayrisıhhi müessese işyeri açma ve çalışma ruhsatının tanzim edildiği dönemde yürürlükte bulunan 1/5000 ölçekli nazım imar planında ''toptancı hal tesisi'' olarak işaretlenen alanın, Mersin Büyükşehir Belediye Meclisi'nin... tarih ve ... sayılı kararı ile yapılan imar planı revizyonu ile meydan ve yer altı otopark alanı olarak işaretlendiği, işyerleri ile ilgili olarak elde edilen faaliyet izinlerinin ilanihaye devam edemeyeceği, hukukun genel ilkelerine göre kazanılmış hak kavramından bahsedebilmek için de somut durumda kamu düzenine ilişkin emredici hükümlere aykırılık bulunmaması gerektiği, anılan iş yerinin ruhsatlandırıldığı andaki şartları kaybetmesi nedeniyle sözkonusu taşınmazda faaliyet konusu işin yürütülmesinin mevzuata uygun düşmeyeceği açık olup dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; yürürlükteki imar planlarına uygun olarak 2006 yılında davacı şirket adına işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmiş olup, daha sonra 2016 yılında yapılan imar planı değişikliği sonucu davacıya ait işyerinin bulunduğu alanın kent meydanı olarak ayrılması nedeniyle davacıya ait ruhsatın iptaline karar verildiği, 3572 sayılı Kanunda belediyelerce ruhsat verilirken dikkate alınması gereken imar ile ilgili düzenlemelerden, işyerinin bulunduğu binanın/taşınmazın mimari projeye aykırılıklar barındırması hususunun anlaşılması gerektiği, verilecek 15 günlük süre içinde mimari projeye aykırılıkların ruhsat sahiplerince ortadan kaldırılmasının mümkün olduğu, bu durumda, davacının ruhsatının iptaline gerekçe olarak gösterilen imara aykırılığın, 3572 sayılı Kanun anlamında imara aykırılık olmadığı, bu noksanlığın davacıdan/işyerinden kaynaklanmadığı ve Yönetmelikte öngörülen 15 günlük süre içinde de davacı tarafından giderilmesinin mümkün olmadığı, 2006 yılında verilmiş bir ruhsatın, daha sonraki imar planı değişikliği gerekçe gösterilerek iptal edilmesinin hukuki güvenlik ve idari istikrar ilkelerine de aykırılık oluşturacağı sonucuna varıldığından dava konusu işlemde hukuka uyarlık, aksi yöndeki Mahkeme kararında hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle davacının istinaf isteminin kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı ... Sebze Meyve Komisyon Nakliyat Turizm İnşaat Ltd Şti'nin vermiş olduğu tahliye taahhütnamesinde 01/12/2009 tarihinde söz konusu işyerini kayıtsız şartsız tahliye edeceğinin taahhüt edildiği, ancak verilen taahhüde uygun davranılmadığından Mezitli Belediyesi'nin ... tarih ve ... sayılı yazısı ile davacıya dava konusu işyerini kira süresi bittiği halde haksız işgale devam ettiği ve tahliye ermesi gerektiğinin bildirildiği, davacının aslen fuzuli şagil konumunda bulunması, plan değişikliği sonucunda davacı şirketin taşınmazda işlerini sürdüremeyeceğinin açık olduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;

1.Temyiz isteminin reddine,

2.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,

3.Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,

4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 18/12/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi. (X) KARŞI OY :

Mersin İli, Mezitli İlçesi, ... Mahallesi, Hal Tesisleri içerisinde bulunan ve davacı tarafından narenciye ve yaş sebze-meyve paketleme tesisi nitelikli işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davada verilen iptal kararı, davalı idare tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu işletmenin bulunduğu, Mersin İli, Mezitli İlçesi, ... Mahallesi, Hal Tesislerine ait alanın Mezitli Belediye Meclisi'nin ... ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/5.000 ölçekli nazım imar planında ''toptancı hal tesisi'' olarak ayrıldığı, ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1.000 ölçekli uygulama imar planında taşıt yolu ve otopark alanı olarak işaretlendiği, Mersin Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile söz konusu alanı da kapsayan bölgede meri imar planlarındaki alan kullanımlarını belirlemek, kentsel tasarım ve peyzaj uygulama projelerini yönlendirmek amacı ile belediye hizmet alanı, cami alanı, ticaret alanı, meydan ve yeraltı otoparkı olarak işaretlenerek plan değişikliğinin onaylandığı, davaya konu alanın Mersin Büyükşehir Belediyesince hazırlanarak onaylanan 1/5.000 ölçekli nazım imar planı revizyonunda "meydan ve yer altı otopark alanı" olarak işaretlendiği, 1/1.000 ölçekli uygulama imar planı revizyonunda da "meydan ve yer altı otopark alanı" olarak işaretlendiği görülmektedir.

Bu durumda, dava konusu işyerine ait... tarih ve ... sayılı 2. sınıf gayrisıhhi müessese işyeri açma ve çalışma ruhsatının tanzim edildiği dönemde yürürlükte bulunan 1/5000 ölçekli nazım imar planında ''toptancı hal tesisi'' olarak işaretlenen alanın, Mersin Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile yapılan imar planı revizyonu ile meydan ve yer altı otopark alanı olarak işaretlendiği, işyerleri ile ilgili olarak elde edilen faaliyet izinlerinin sona erebileceği, hukukunun genel ilkelerine göre kazanılmış hak kavramından bahsedebilmek için de somut durumda kamu düzenine ilişkin emredici hükümlere aykırılık bulunmaması gerektiği, anılan iş yerinin ruhsatlandırıldığı andaki şartları kaybetmesi nedeniyle sözkonusu taşınmazda faaliyet konusu işin yürütülmesinin mevzuata uygun düşmeyeceği açık olup dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu sonucuna varıldığından, kararın bozulması gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyorum.