4. Hukuk Dairesi
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 4. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2023/10536
- Karar No
- 2023/13488
- Karar Tarihi
- 13.12.2023
- Dava Türü
- Hukuk
- Hukuk Alanı
- İş Hukuku
- Karar Sonucu
- ONANMASINA
4. Hukuk Dairesi 2023/10536 E. , 2023/13488 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
2....
3.Erdem Turizm Yatırım İnş. Paz.San ve Tic Ltd Şti.
vekili Avukat ...
4.Atlasjet Havacılık AŞ vekili Avukat ...
İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİH : 11.09.2019
Taraflar arasındaki maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili ve davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı ve davalı ... şirketinin istinaf taleplerinin kabulüne, diğer davalıların istinaf taleplerinin reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Erdem Turizm Yatırım İnş. Paz.San ve Tic Ltd Şti vekili tarafından temyiz edilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin 30.12.2020 tarihli ek karar ile kararın kesin olduğundan bahisle temyiz talebinin reddine karar verilmiştir.
Ek karar davalı Erdem Turizm Yatırım İnş. Paz.San ve Tic Ltd Şti (Erdem Ltd. Şti.)vekili tarafından temyiz edilmiştir. Temyiz istemi, temyiz konusu miktar veya değerinin kesinlik sınırının alında olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin temyiz dilekçesinin reddine yönelik Bölge Adliye Mahkemesinin 30.12.2020 tarihli ek kararınına ilişkindir.
Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun'un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun'un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.
Bölge Adliye Mahkemesinin 06.11.2020 tarihli kararı ile davacı lehine maddi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 6.288,52 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 43.665,34 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 3.953,70 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 53.907,56 TL maddi tazminat ile 40.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere 93.907,56 TL tazminata karar verilmiştir.
Davalı tarafından temyize konu edilen toplam miktar 93.907,56 TL olup karar tarihi olan 06.11.2020 tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 72.070,00 TL'nin üzerinde olduğundan, kararın kesin olmadığı anlaşılmakla Bölge Adliye Mahkemesinin 30.12.2020 tarihli ek kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin esasa ilişkin kararı davalı Erdem Tic Ltd Şti vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; Atlasjet Havacılık Şirketi personelini taşıyan ve Erdem Ltd. Şti. personeli olan ...'ın sevk ve idaresinde olan araçta kaza tarihinde yolcu olan ve Atlasjtet Havacılık Şirketinde kabin memuru olarak görev yapan davacının 09.10.2011 tarihinde meydana gelen tek taraflı kazada yaralandığını, kaburgalarına 6 adet platin takıldığını, Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesinden verilen raporda %8 oranında özürlü olduğunun belirtildiğini, ev işlerini yapamadığını, 3 ay bakıcı tuttuklarını, 3 ay ise annesinin bakımı ile ilgilendiğini, işinden ayrıldığını, acı çektiğini iddia ederek belirsiz alacak davası olarak ikame ettiği davada iş kazası nedeni ile cismani ve kalıcı zarara uğrayan davacı için şimdilik 1.000,00 TL maddi, 40.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir. Davacı toplam maddi tazminat talebini 53.583,13 TL olarak artırmıştır.
II. CEVAP
Davalı .... vekili; söz konusu kazanın kendi sorumluluk bölgelerinde meydana gelmediğini, kazada Erdem Ltd. Şti. tarafından istihdam edilen ...'ın ağır kusuru bulunduğunu, davalı şirketin servis hizmetini Önel Seyahat Şirketinin sağladığını ve akdedilen sözleşmede meydana gelecek kazalardan sorumlu olduğunu bu nedenle Öner Seyahat Şirketine davanın ihbarını talep ettiklerini, manevi tazminat talep edilemeyeceğini ve talep edilen miktarın fahiş olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı Erdem Ltd Şti vekili; olayın iş kazası olduğunu, kendileri açısından davanın husumetten reddine karar verilmesi gerektiğini, turizm acentası olduklarını, taşıma işi yapmadıklarını, ...'ın çalışanları olmadığını, hatta taşıma işlerini de Öner Seyahat Şirketine yaptırdıklarını, Antalya' da düzenlenen bir kongre için şirket yetkililerinin Antalya'ya gideceğini ve Antalya'da kullanılmak üzere plakalı aracın da Antalya'ya götürülmesi gerektiğini, söz konusu aracın Öner Seyahat Şirketi çalışanı ... tarafından Antalya'ya getirilmesinin kararlaştırıldığı ve bu amaçla aracı teslim ettiklerini, ancak Öner Seyahat Şirketinin kendilerinin izni ve onayı olmadan araçla Atlasjet yolcularını taşıdığı ve kaza yaptığını, sorumlulukları olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Antalya 4. İş Mahkemesinin 12.05.2014 tarihli 2013/530 Esas, 2014/217 Karar sayılı kararı ile; davanın iş kazasına bağlı maddi ve manevi tazminat davasına ilişkin olduğu, 5525 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 1 inci maddesi uyarınca davanın iş mahkemesinde görülebilmesi için davacının 4857 sayılı İş Kanunu'na göre işçi sayılması gerektiği, 4857 sayılı yasanın 4/a maddesinde hava taşıma işlerinde çalışanlar için bu kanun uygulanmayacağı, gerekçesi ile mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.
Antalya 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.07.2014 tarih, 2014/365 Esas, 2014/354 Karar sayılı kararı ile; davalılardan sigorta şirketi ile diğer davalı şirketin tacir konumunda olduğu, bir tacirin borçlarının ticari olmasının asıl olduğu, taraflardan yalnız biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmelerin aksine hüküm bulunmadıkça karşı taraf için de ticari sayılacağı, davacının davalı ... şirketinden de talepte bulunduğu, davanın meydana gelen trafik kazası nedeniyle açılmış ise de, davalı ... şirketinin kazaya karışan araçlar yönünden olayın tarafı olmadığı, davalı ... şirketine yöneltilen sorumluluğun sigorta poliçesine dayandığı, sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, varsa kapsamının ne olduğu, sigorta şirketinin düzenlediği poliçeye göre belirleneceği, mahkemede açılan davanın ticari bir dava olduğundan Ticaret mahkemesinin görevli olduğu gerekçesi ile mahkemenin görevsizliğine verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Antalya 2 Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/365 Esas, 2014/354 Karar sayılı kararının Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 2014/22632 Esas, 2015/5983 Karar sayılı ilamı ile onandığı, meydana gelen trafik kazasının trafik iş kazası olduğu, davalı ... AŞ.'nin işyerinde olduğu, davalı ... AŞ ve ihbar olunan ve Turizm Ltd Şti arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunduğu, davalı sürücünün de alt işveren işçisi olması nedeni ile asıl işverenin de maddi ve manevi tazminat taleplerinden sorumlu olduğu, davalı Erdem Ltd. Şti.'nin asıl işveren alt işveren ilişkisi olmadığı ancak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 vd maddeleri uyarınca araç işleteni olduğundan taleplerden sorumluluğu bulunduğu, davalı ...'ın haksız fiil sorumlusu olduğu ve taleplerden sorumlu olduğu, davacı ... şirketinin de buna bağlı olarak sadece maddi tazminat taleplerinden sorumlu olduğu, Adli Tıp Kurumun'dan alınan raporda davacının bakıcıya ihtiyaç duyup duymadığı noktasında saptama yapılmadığından bakıcı gideri talebinin reddi gerektiği, alınan raporlarda hesaplanan geçici ve sürekli iş göremezlik tazminat alacağı olmak üzere toplam 49.953,86 TL tazminatın belirlendiği gerekçesi ile 6.288,52 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 43.665,34 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 49.953,86 TL tazminatının sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olmak üzere ve sigorta şirketi bakımından dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, diğer davalılar bakımından kaza tarihinden itibaren itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, bakıcı gideri talebinin reddine, 30.000,00 TL manevi tazminatın 09.11.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar Atlasjet Havacılık A.Ş, Erdem Ltd. Şti. ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalılar Atlasjet Şirketi, Erdem Ltd. Şti. ve Ergo Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili; olayda ağır yaralanan davacının 6 ay bakıma muhtaç olduğunu ve 3 ay bakıcı tuttuğunu, ayrıca 3 kez temizlik için 80,00'er TL ödediğini, bakıcı gideri isteminin reddinin hatalı olduğunu, hükmedilen manevi tazminatın davacının kusursuz oluşu, yaralanmanın mahiyeti, uzun süre yatalak kalması ve maluliyet oranına kıyasen çok düşük kaldığını, talebin tümden kabulü gerektiğini ileri sürmüştür.
Davalı ... Şirketi vekili; gerekçeli kararda kazanın işyerinde meydana geldiği belirtilmiş ise de, trafik kazasının müvekkili şirketle ilgisi bulunmadığını, Erdem Ltd. Şti.'nin alt işvereni olmadığının mahkemece de kabul gördüğü halde sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, illiyet bağının kesildiğini, davacının tüm ödemelerini Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) karşıladığı halde maddi tazminata hükmedilmesinin hata teşkil ettiğini, ayrıca hükmedilen tazminatların yüksek olup davalının manevi tazminattan sorumlu tutulmasının nedeni bulunmadığını, davacının aylık kazancı belirlenirken maaş bordrosu esas alınmayıp hizmet dökümlerindeki ek ödemeleri içeren miktarın esas alınmasının hakkaniyetli olmadığını, ücretle ilgili sonradan sunulan delillere muvafakat etmediklerini, servis aracında emniyet kemeri takmayan davacının kusuru bulunduğunu ileri sürmüştür.
Davalı Erdem Ltd. Şti. vekili; kongre turizmi yapan müvekkili şirkete ait aracın davalı ... tarafından bilgi ve rızası dışında Atlasjet Şirketinin servis işinde kullanılmış olduğunu, kaza ve zarar ile bağı bulunmadığı gibi Atlasjet Şirketi ile de herhangi bir bağı bulunmadığını, davacının müvekkili yönüyle husumetten reddi gerektiğini, taşıma işinin Öner Seyahat Şirketine ait olduğunu, Karayolu Taşıma Kanunu'nun 36 ncı maddesine göre sadece taşımacının sorumlu olacağını, hükmedilen manevi tazminatın yüksek olduğunu, davacı tarafın dava dilekçesiyle %8 maluliyete ve buna dayanak tazminatı sınırladığı halde %35,2 maluliyete göre tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
Davalı Ergo Sigorta Şirketi vekili; yargılama sırasında davacıya ödeme yapıldığı ve davacı vekilince 27.10.2017 tarihli duruşmada sigorta hakkındaki davadan feragat edildiği halde aleyhe tazminata hükmolunmasının hatalı olduğunu, yargılama gideri ve harçla yükümlü tutulduğunu, davacının dava dilekçesinde %8 maluliyetle kendini bağladığı halde talep aşılarak %35 maluliyete göre tazminata hükmolunduğunu, geçici iş göremezlik tazminatı talebinin tümden reddi gerektiğini ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; kazaya karışan 34 UR 0394 plakalı aracın davalı Erdem Ltd. Şti'ne ait olduğu, kaza sırasında sürücünün olduğu ve olay tarihinde Atlasjet Havacılık Şirketinin servis taşıma işini yaptığı, bu yönüyle davalıların müteselsil sorumlu iseler de yargılama sırasında sigorta şirketinin maddi tazminat tutarını ödediğinden tahsilde tekerrüre esas olacak şekilde sigorta şirketi bakımından da hüküm kurulmasının hatalı olduğu, davacı vekili dava dilekçesinde %8 maluliyet oranı bulunduğunu beyan ettiği ancak davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edildiği, yargılama sırasında %35,2 oranında davacının maluliyeti olduğunun tespit edildiği ve bu oran üzerinden yapılan hesaplamada çıkan sonuçlara göre ıslah yapıldığından maluliyet durumuna ilişkin yapılan itirazların reddi gerektiği, kazaya bağlı olarak davacının meydana gelen yaralanma nedeni ile günlük işlerini bakıcı yardımı ile yapacak olması durumu değerlendirildiğinden davacı lehine bakıcı gideri verilmesi gerekirken reddinin hatalı olduğu, davacının sosyal ekonomik durumu paranın satın alma gücü değerlendirildiğinde davacının talep ettiği manevi tazminat miktarının makul düzeyde olduğundan tümden kabulüne karar verilmesi gerekirken kısmen kabul kararı verilmesinin hatalı olduğu gerekçesi ile davacı tarafın ve davalı ... şirketinin istinaf başvurularının kabulüne, diğer davalıların istinaf taleplerinin reddine, kararın kaldırılmasına, davacı için 6.288,52 TL geçici, 43.665,34 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 3.953,70 TL bakıcı giderinin sigorta şirketi dışındaki davalılardan 09.10.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, sigorta şirketi aleyhine açılan davanın feragat nedeni ile reddine, temizlik gideri olarak talep edilen 240,00 TL'nin ise ispatlanamadığından reddine, manevi tazminat isteminin kabulü ile 40.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan 09.10.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine kesin olarak karar verilmiştir.
B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 30.12.2020 tarihli ek kararı ile;
kararın kesin olarak verilmesine rağmen davalı Erdem Ltd. Şti vekili tarafından temyiz edildiği gerekçesi ile temyiz talebinin reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Erdem Ltd.
Şti vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri Davalı Erdem Ltd.
Şti vekili istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü nedenlerle kararı temyiz etmiştir. C. Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 09.10.2011 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri ve manevi tazminat talebine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369, 370, ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 ve 56 ncı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.
3.Değerlendirme Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere; davalı şirketin araç işleteni olması, 2918 sayılı Kanun'un 85 inci maddesi uyarınca haksız fiilden sorumlu olmasına, dava dilekçesinde %8 oranında maluliyet oranı bildirilmiş ise de belirsiz alacak davası olarak ikame edilen davada, davacı vekilinin ön inceleme duruşmasında maluliyet raporu aldırılması yönünde talepte bulunması ve manevi tazminat miktarının oluşa uygun bulunmasına göre karar usul ve kanuna uygun olup davalı Erdem Ltd. Şti. vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR
Açıklanan sebeple; Davalı Erdem Ltd. Şti vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı Erdem Ltd. Şti'ne yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 13.12.2023 tarihinde Başkan Vekili ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla ile karar verildi. (Karşı Oy) KARŞI OY Dosya kapsamından, davacı vekilince dava dilekçesinde % 8 oranında maluliyete dayanıldığı, davacı tarafın maluliyet oranı bakımından kendisini bağladığı anlaşılmaktadır. Şu durumda mahkemece % 8 oranındaki maluliyete göre hesaplama yapılması gerekirken % 35,2 oranındaki maluliyet raporu esas alınarak yapılan hesaplama doğrultusunda tazminata hükmedilmesinin doğru olmayıp kararın bu yönden bozulması gerektiği görüşünde olduğumdan, sayın çoğunluğun onama kararına katılmıyorum.