5. Hukuk Dairesi
5. Hukuk Dairesi 2024/3268 E. , 2024/10149 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Şarkikaraağaç Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle;
Isparta ili, Yenişarbademli ilçesi, Yenişarbademli köyü eski 741 parsel (yeni Gündoğdu Mahallesi 434 ada 8 parsel) sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma bedelinin tespiti ile bu bedelin davalıya ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmiştir. IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; lehlerine vekâlet ücreti takdir edilmemesinin hatalı olduğunu, dava konusu taşınmazın 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) gereği yenileme gördüğünü, yüzölçümünün 107,17 m² olarak güncellendiğini, tescil kararının infazda sorun yaşamaması ve vatandaş adına bedelde çelişkili durum yaratmamak adına tapudaki son durum dikkate alınarak hüküm kurulması gerektiğini, münavebe deseninine karpuz ürününün alınmasının taşınmazın metrekare birim fiyatının yüksek çıkmasına neden olduğunu, kapitalizasyon faiz oranının %4 olarak düşük alındığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın sulu tarım arazisi vasfında kabul edilerek net gelir metodu ile kamulaştırma bedelinin tespitinde yöntem olarak isabetsizlik bulunmadığı, dava konusu taşınmazın sulu tarım arazisi vasfında kabul edilmesinden dolayı kapitalizasyon faiz oranının %4 olarak uygulanmasının yerinde olduğu, münavebe deseninin birinci yıl mısır(sılajlık), ikinci yıl fasulye (dane) üçüncü yıl karpuz olarak 3 yılda 3 ürün olacak şekilde oluşturulmasının yerinde olduğu, karar tarihi itibarıyla 2021 yılı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verileri oluşmasına rağmen 2020 yılı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerine göre net gelir hesabı yapılması hatalı ise de Dairece celp edilen 2021 yılı verilerine göre hesap yapıldığında net gelirin daha yüksek çıktığı, davacı taraf aleyhine bir durum yarattığı, davalı tarafça da istinaf yoluna başvurulmadığından bu hususun dikkate alınmadığı, arta kalan kısmın yüzölçümü, geometrik şekli ve makineli tarıma elverişli olup olmadığı gözönünde bulundurulduğunda %25 değer azalış oranı takdirinin yerinde olduğu, dava konusu taşınmazın konumu, merkezi yerlere uzaklığı dikkate alındığında %30 objektif değer artışı uygulanmasının yerinde olduğu, buna göre dava konusu taşınmazın m² birim fiyatının dava tarihi itibarıyla 29,33 TL olarak tespitinin yerinde olduğu, ancak dava konusu taşınmazın 3402 sayılı Kanun'un 22/A maddesi uyarınca uygulama gördüğü, uygulama sonucunda yüzölçümünün 107,17 metrekare olarak tespitinin yapıldığı, buna rağmen hükmün eski yüzölçümü olan 107,08 m² üzerinden tesis edilmesinin hatalı olduğu, ancak bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle;
istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiş ve arta kalan kısım için %25 değer azalışı takdirinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür. C. Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2.2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci ve 12 nci maddeleri.
3.Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Arazi niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net geliri esas alınarak adil ve hakkaniyete uygun olarak bedelin tespit edilmesi ve dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmesi yerindedir.
3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,18.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.