30. Asliye Hukuk Mahkemesi

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen TAZMİNAT davasının ... 30. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E.... K.sayılı görevsizlik kararı üzerine dosyanın mahkememize tevzi edilerek esasın yukarıdaki sırasına kaydından sonra dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda:

DAVA;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 27.12.2024 günü saat 12:00 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracıyla ..., ... istikametinde seyir halindeyken aynı istikamette seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracıyla kontrolsüz ve hızlı şekilde araç kullanarak arkadan çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, 27.12.2024 tarihli kaza tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere, bu kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü önündeki araca arkadan çarptığından 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun, Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller: Madde 84 – Araç sürücüleri trafik kazalarında; d) Arkadan çarpma hallerinde asli kusurlu sayılırlar. maddesini ihlal ettiği, .... plakalı araç sürücüsünün ise meydana gelen bu kazada kusursuz olduğunun anlaşıldığı, ... plakalı araç sürücüsünün bu trafik kazasının oluşumunda asli ve tam kusurlu (%100) olduğu, ... plakalı araç sürücüsünün bu trafik kazasının oluşumunda kusursuz (%0) olduğu anlaşıldığı, kanaatine varıldığı, davanın yetkili mahkemede açıldığı, söz konusu eylemin haksız fiilden kaynaklanan trafik kazasında zararların tazmini için olduğu bu nedenlerle müvekkilinin uğradığı zararın tazmin edilmesi ve alacaklarının semeresiz kalmaması için trafik kazasına sebebiyet veren davalı adına bulunan taşınır, taşınmaz ve 3. Kişilerde ki hak ve alacakları üzerine İİK 257 vd. maddeleri gereğince İhtiyati Haciz konulmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde özetle; Dava dosyasında bulunan kaza fotoğraflarından görüleceği üzere böyle bir kazadan dolayı 3 gün yatacak ve çalışamayacak kadar hasar almadığı görüldüğü, bu konu ile alakalı olarak davacı... plakalı aracın gerek görülmesi hususunda ... sistemlerinden kaza tarihinden aracın servisten son çıkış tarihine kadar incelenmesini talep ettiği, aracın değer kaybı ile olarak ise şahsına ait olan aracının sigortasının karşı tarafın değer kaybını karşıladığı bu konuda muhattap ve sorumlu tarafın şahsının olmadığı, mahkeme tarafından araştırıldıktan sonra oluşan gerçek ticari araç kazanç kabını ödeyeceğini ancak avukatlık ve diğer masrafları ödemek istemediğini söylemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava; trafik kazasından kaynaklanan maddi zararların giderilmesi talebine ilişkin tazminat davasıdır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 1/1. maddesi uyarınca mahkemelerin görevi kanunla düzenlenir ve göreve ilişkin kurallar kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınması zorunludur. ...ul 30. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E...K.sayılı görevsizlik kararı ile davacının aracının ticari taksi olduğu ve bu nedenle davaya bakmaya Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı vermiştir.

Yargıtay 13.Hukuk Dairesinin 19/02/2019 tarih ve ...E. ...

K. Sayılı ilamı ile benzer içtihatlarında da işaret edildiği üzere: 6102 sayılı TTK'nın 4.

maddesine göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğmuş bulunması veya anılan yasa maddesinde sayılan mutlak ticari davalardan sayılması gerekir. Kanunun 5. maddesi uyarınca ticari davalarda görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi olup, dava tarihi itibariyle de Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisidir.

Bir davanın Ticaret Mahkemelerinde görülebilmesi için açılan davanın mutlak veya nispi ticari davalardan olması gerekmektedir. Mutlak ticari davalar 6102 sayılı TTK'nun 4. Maddesi uyarınca TTK'nda düzenlenmiş olan bütün hususlardan doğan davalar ile TTK'nun 4. Maddesinde belirtilen özel kanunlardaki davalardır.

Huzurdaki dava; Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde yer alan mutlak ticari dava değildir. Nispi ticari davalar ise her iki tarafın tacir olduğu ve dava konusu uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olduğu davalardır. Bu tür davalarda tarafların her ikisinin de bilanço esasına göre defter tutan tacir olması şarttır (TTK.nun 11. ila 15.maddeleri).

Davacının aracının ticari taksi ise olması görevsizlik kararına gerekçe yapılmış ise de davacının vergi mükellefi olup olmadığı, vergi mükellefi ise hangi esasa göre defter tuttuğu (Bilanço - İşletme) yönünde bir araştırma yapılmadığı gibi davalının aracının ticari bir araç olmadığı, hususi bir otomobil olduğu, davalının da tacir olup olmadığı, bilanço esasına göre defter tutan bir tacir olsa bile bu hususi otomobili ticari işletmesinde kullanıp kullanmadığı (zira bir tacirin de tüketici olarak şahsi otomobili olabilir) yönününde de bir araştırma yapılmamıştır.

Bir tarafın esnaf olması nedeniyle davanın ticari bir dava olmadığı yönünde pek çok Yargıtay içtihadı bulunmaktadır (Emsal: Yargıtay 3.HD.nin 24.11.2022 tarih ve ...E. ...K.ile 06.10.2022 tarih ve ... E. ...K.ile 16/06/2022 tarih ve ... E. ...K. ile 19.01.2016 tarih ve... E. ... K.ile Yargıtay 23.HD.nin 28.12.2015 tarih ve ... E.... K.ile 25.11.2015 tarih ve...E....

K. Yargıtay 11.HD.nin 23.05.2023 tarih ve ...

E. ...

K. İle 29.04.2015 tarih ve...

E.... K.ile Yargıtay 17.HD.nin 16.04.2015 tarih ve ... E....

K. Vb).

Açıklanan nedenlerle, dosyadaki mevcut delil durumuna göre tarafların tacir mi yoksa esnaf mı olduğu araştırılmadan, davalının aracının "hususi otomobil" olması karşısında sadece davacının aracının "ticari taksi" olması davayı ticari dava yapmadığı, mevcut delil durumuna göre davaya bakmaya asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğu anlaşıldığından karşı görevsizlik kararı verilerek dosyanın Asliye Hukuk mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle; Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, Açılan davanın göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle HMK.114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince davanın usulden REDDİNE,

6100 sayılı HMK.nun 20 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra iki haftalık süre içerisinde talep edilmesi halinde dosyanın görevli ... 30. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,

6100 sayılı HMK.nun 331.maddesi gereğince harç, vekalet ücreti ve yargılama giderlerin görevli mahkemece, davaya bir başka mahkemede devam edilmemesi ve davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi halinde ise yargılama giderlerinin mahkememiz dava dosyası üzerinden KARARA BAĞLANMASINA, Varsa artan gider avansının dosyasına AKTARILMASINA, Sair işlemlerin yapılması için dosyanın mahkemesine İADESİNE,

Görevsizlik kararımızın İSTİNAF edilmeksizin kesinleşmesi halinde; ... 30. Asliye Hukuk Mahkemesi ile mahkememiz arasında olumsuz görev uyuşmazlığı çıktığından, görev uyuşmazlığının giderilmesi için dosyanın merci tayini ile görevli olan İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 37. HUKUK DAİRESİ BAŞKANLIĞI'NA GÖNDERİLMESİNE,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, tarafların yokluğunda, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK.

341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı.27/05/2025 KATİP ... HAKİM ...