T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA :

Davacı vekili dava dilekçesinde, 19/08/2022 tarihinde davacı tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı davalıya ait ve dava dışı ... yönetimindeki ... plakalı minibüsün, dava dışı ... Müh. Ltd. Şti.'nin ...benzinlik duvarına çarpması sonucu kaza meydana geldiğini, ... Müh. Ltd. Şti.'nin başvurusu üzerine sigorta tahkim komisyonu kararı sonucunda toplam 98.635,17 TL ödediklerini, sigortalı araç sürücüsünün kazadan sonra tutanak tutmadığını ve belgeleri düzenleme yükümlülüğünü ihlal ettiğini, kaza sırasında sürücünün E sınıfı ehliyetinin geçersiz olabileceğini, genel şartlara göre olay yerini terk etmesinin, kaza tutanağı, alkol raporu ve benzeri yükümlülüklerine aykırı hareket etmesi nedeni ile ödenen miktarını rücu edilebileceğini, ödedikleri bedelin tahsili amacı ile başlattıkları icra takibinin davalı borçlunun itiraz ederek takibi durdurduğunu belirterek davalı borçlunun itirazın iptalini istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, rücu koşullarının genel şartların B4 maddesinde tek tek sayıldığını, sürücünün kusurlu olmasının rücu için yeterli gerekçe olmadığını, trafik kurallarının kasıt veya ağır kusur ile ihlal edilmesi gerektiğini, sürücünün E sınıfı ehliyete sahip olmadığı iddiasının doğru olmadığı gibi rücu adına kusur izafe etmeye yönelik olduğunu, kaza sonucu benzinlik duvarının sadece çatladığını ve alçı ile onarıldığını, bu nedenle asıl alacak ve faizinin fahiş olduğunu, keşif ve diğer tespitlerle konunun anlaşılacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Arabuluculuk son tutanağı, ... 2. Genel İcra Dairesi'nin 2024/5101 esas sayılı takip dosyası, trafik kazasına ilişkin belge ve tutanaklar, hasar dosyası, tanık beyanları, bilirkişi raporu, dava dosyasında bulunan diğer deliller.

Dava, davacı alacaklının rücuen tazminat alacağının tahsili amacı ile başlattığı ... 2. Genel İcra Dairesi'nin 2024/5101 esas sayılı ilamsız icra takibine davalı borçlunun yaptığı itirazın iptali istemine ilişkindir.

İİK'nun ilamsız icra takibinin düzenlendiği 62/1. maddesinde "İtiraz etmek istiyen borçlu, itirazını, ödeme emrinin tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde dilekçe ile veya sözlü olarak icra dairesine bildirmeye mecburdur.", 66/1. maddesinde "Müddeti içinde yapılan itiraz takibi durdurur. İtiraz müddetinde değilse alacaklının talebi üzerine icra memuru takip muamelelerine alacağın tamamı için devam eder. Borçlu, borcun yalnız bir kısmına itirazda bulunmuşsa takibe, kabul ettiği miktar için devam olunur." 67. maddesinde "(1) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (2) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." düzenlemeleri yer almaktadır.

İcra dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklının 95.635,17 TL asıl alacağın tahsili amacı ile ...

2.Genel İcra Dairesi'nin 2024/5101 esas sayılı dosyası ile davalı borçlu aleyhine ilamsız icra takibine başladığı, örnek 7 ödeme emrinin borçluya 26/01/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin İİK'nun 62/1. maddesinde düzenlenen yedi günlük süresi içerisinde 30/01/2024 tarihinde icra dairesine başvurarak, alacaklı olduğunu iddia eden tarafa herhangi bir borçlarının olmadığını, bu nedenle ödeme emrine, borca, takibe, faiz oranına, faize, zamanaşımına ve takibin ferilerine itiraz ettiğini beyanla icra takibine itiraz ettiği, İİK'nun 66/1. maddesi gereğince itiraz üzerine icra takibinin durduğu, davacı alacaklının İİK'nun 67/1. maddesinde gösterilen bir senelik süre içerisinde 04/04/2024 tarihinde davalı borçlunun itirazının iptali için bu davayı açtığı görülmektedir.

Davalı vekili tanık deliline başvurmuş, davalı tanıklarından ... duruşmada alınan beyanında "Ben de davalının bulunduğu hatta minübüs şoförüyüm. Biz 6 dakikada bir hareket ederiz. Kazayı gözlerim ile gördüm. ...'nın kullandığı minübüs önümde idi. Hareket etti. Daha sonra halen bilmediğim bir nedenle minübüs sağa sola yalpalamaya başladı. Daha sonra da sol tarafa doğru giderek benzinlik duvarına çarptı. Biz hemen inerek müdahale ettik. Mesut'u şoför mahallinden çıkartarak minübüsün kutup başlarını söktük. Benim sıram gelince olay yerinden hareket ettim. Mesut halen olay yerinde idi. Ben bundan sonrasını bilmiyorum. Mesut'un olay yerinden ayrılıp ayrılmadığı, kazaya ilişkin fotoğrafları çekip çekmediği konusunda herhangi bir bilgim yoktur. Sabah erken saatler olduğundan Mesut alkollü değildi. Uyuşturucu da almamıştı. Bilgim bundan ibarettir." şeklinde, davalı tanığı ... "Ben davaya konu minübüsü kullanıyordum. Sabah erken saatlerdi. Hareket halinde iken birden minübüsün freni boşaldı. Sol tarafta benzinliğin duvarı vardı. Sağ tarafta durakta bekleyen insanlar vardı. Ben de duvara vurmayı tercih edip duvara doğru yürüdüm ve dava konusu kaza meydana geldi. Arkadaşlar koşarak bana yardım ettiler. Benzin istasyonunun sahibi Fatih geldi. Zaten aynı duvara daha önce de minübüsler vurmuştu. Benden sonra da vuran oldu. Sahibi Fatih benden 30.000,00 TL-40.000,00 TL civarında bir para istedi. Ancak araya girenler olduğu için bu parayı vermedim. Fatih Bey önemli değil deyince ben de olay yerinden ayrıldım. Olaya ilişkin herhangi bir fotoğraf çekmedim. Tutanak da tutmadık. Bu davanın açılacağını bilmiyordum. Kaza tamamen minübüsün freninin boşalması sonucu meydana geldi. Kaza esnasında alkollü değildim veya uyuşturucu madde zaten kullanmıyordum." şeklinde beyanda bulunmuşlardır.

Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra istinat duvarında meydana gelen hasar miktarının tespiti için bilirkişi incelemesine başvurulmuş,

11/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda, 19/08/2022 tarihinde, saat 06.45 sıralarında, ..., Mamak, Mutlu Mahallesi, İmam Alim Sultan Caddesinde bulunan dava dışı KLC ... Mühendislik İnşaat Petrol Otomotiv Gıda İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ait istinat duvarına (...Benzinlik Duvarı), sürücü ...'nın, sevk ve idaresindeki ... plakalı aracını yerleşim yeri içerisinde, iniş eğimli Rüstem Keleş Sokak üzerine, gerekli tedbir ve önlemini almadan park ettiği değerlendirilen aracın kendiliğinden hareketlenerek benzinliğin arka beton istinat duvarına çarparak durması neticesi tek araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, çarpma esnasında istinat duvarının dış ve iç kısım yüzeylerinde çatlakların meydana geldiği, 10/06/2024 tarihinde olay yerinde istinat duvarı incelenmiş, meydana gelen hasar ile ilgili olarak; İstinat duvarı üzerinde bulunan tel çitin sökülmediği, çatlayan kısımların parçalanması, demir ve beton kalıp dökülmesi işlemlerinin olmadığı, oluşan çatlağın onarımında beton enjeksiyon sistemi kullanıldığı ve daha sonra çatlak yerlerin yüzeyinin kapatılması tamir harcıyla mala kullanılarak yapıldığı değerlendirilmiş, onarımın (malzeme+işçilik+nakliye dahil) kaza tarihi olan 19/08/2022 tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçleri dikkate alınarak maliyeti 50.000 TL + KDV (59.000 TL) olarak hesaplandığı belirtilmiştir.

Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde,

TTK'nun 1472/1. maddesi uyarınca sigortacının, sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın, tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal edeceği, bu nedenle davacı ... şirketinin zarardan dolayı sigorta tahkim komisyonu kararı sonucunda ödediği toplam 98.635,17 TL tazminatı davalıdan talep edebileceği; 19/08/2022 tarihinde davacı tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı davalıya ait ve tanık ... yönetimindeki ... plakalı minibüsün, tanık beyanlarına göre freninin boşalması ve kontrolsüzce hızlanması sonucu dava dışı ... Müh. Ltd. Şti.'nin ...benzinlik duvarına çarpması sonucunda tek taraflı kazanın meydana geldiği, kazanın oluşumunda minibüsün periyodik bakımlarını gereği gibi yaptırmayan davalı malikin kusurlu olduğu, yolun dışında bulunan istinat duvarının dava dışı malikinin kusurundan söz edilemeyeceği, bu nedenle davalının tam kusurlu kabul edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Davalı vekilinin rücu koşullarının genel şartların B4 maddesinde tek tek sayıldığını, sürücünün kusurlu olmasının rücu için yeterli gerekçe olmadığını, trafik kurallarının kasıt veya ağır kusur ile ihlal edilmesi gerektiğini savunmuştur.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran hallerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceği, ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği öngörülmüş olduğundan, sigorta sözleşmesinin tarafı (akidi) olan sigorta ettiren davalı, sigorta poliçesinin ve sigorta genel şartlarının kendisine yüklediği sorumlulukları yerine getirmekle yükümlüdür. Sigorta sözleşmesine dayalı rücu davalarında, tarafların yükümlülüklerinin belirlenmesinde, taraflar arasındaki ilişkinin sözleşme ilişkisi olması nedeniyle, poliçe ve poliçenin tanzim tarihinde yürürlükte bulunan sigorta genel şartları nazara alınır.

Zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4. maddesinde "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilir. Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

a)Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,

b)Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,

c)Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,

ç)Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,

d)Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,

e)Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,

f)Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,

Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.

Somut olayda 19/08/2022 tarihinde ... plakalı minibüsün ...benzinlik duvarına çarpması sonucu meydana gelen kazada, dosya kapsamına göre sürücü tanık ...'nın zorunlu veya gerektirici bir neden yokken, kazaya ilişkin fotoğraf veya görüntü kaydı almadan, trafik kazası tespit tutanağı tutmadan, alkol veya uyuşturucu muayenesi yapmadan, araçta teknik bir sorun olup olmadığının tespitini yaptırmadan kaza mahalini terk ettiği, bu durumda Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlar'ın B.4.f maddesi uyarınca rücu koşullarının oluştuğu;

Mahkememizce dosya kapsamına uygun, ayrıntılı ve gerekçeli görülerek benimsenen 11/06/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre, ... plakalı aracın çarparak zarar verdiği istinat duvarının malzeme, işçilik ve malzeme dahil kaza tarihi itibariyle hasar bedelinin KDV dahil 59.000,00 TL olduğu ve bu miktar üzerinden davalı borçlunun itirazının kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

1.Davanın kısmen kabulü ile, davalı borçlunun ...

2.Genel İcra Müdürlüğünün 2024/5101 esas sayılı icra takibine yaptığı 30/01/2024 tarihli İTİRAZININ 59.000,00 TL'lik bölümünün İPTALİ ile takibin 59.000,00 TL asıl alacak ve 2.348,27 TL işlemiş faizi yönünden DEVAMINA, takipten sonra asıl alacağa 3095 sayılı Kanun'un 2/2. maddesinde belirtilen şekilde değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin itirazın iptali isteminin reddine,

2.Kabul edilen 61.348,27 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 4.190,70 TL karar ve ilam harcından 1.238,69 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 2.952,01 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3.Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 1.238,69 TL peşin harç, 60,80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.727,09 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4.Davacının karşıladığı 389,00 TL tebligat gideri, 3.000,00 TL yazışma gideri olmak üzere toplam 3.389,00 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 2.027,18 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 1.361,82 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

5.6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 2.200,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 884,04 TL'sinin davacıdan, 1.315,96 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

6.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 61.348,27 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7.Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 41.212,71 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

8.Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine ya da bulunmadığı takdirde Asliye Hukuk Mahkemesine dilekçe verilmesi sureti ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/12/2024 Katip ... Hakim ... ¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır