13. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacılar vekili, davalılar ... ve ... vekili ile davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;

DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 09/11/2015 tarihinde ... plakalı motosikleti kullanan davacılar ... ve ...'in oğlu ve ...'ın ağabeyi olan ...'a ... plakalı davalı ...'in maliki, davalı ...'in sürücüsü olduğu aracın çarpması sonucu ...'ın vefat ettiğini, Antalya 7. Ağır Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında aldırılan Adli Tıp Kurumu Ankara Grup Başkanlığı raporuna göre kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün asli kusurlu, müteveffa ...'nın tali kusurlu olduğunun tespit edildiğini, müteveffaya izafe edilen kusuru kabul etmediklerini, 18 yaşında olan müteveffanın anne ve babası olan davacılara hizmet ederek destek sağladığını, yaşaması halinde maddi katkıda da bulunacağını, davalı ... Sigorta'nın davalı sürücünün aracının, ... (...) Sigortanın ise müteveffanın aracının sigortacısı olduğunu, sigorta şirketlerine başvuruda bulunduklarını, ancak ödeme yapılmadığını beyanla, artırılmış haliyle davacı ... için 110.544,45 TL destekten yoksun kalma zararının, 27.636,11 TL tutarındaki kısmının davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'den ve 82.908,34 TL tutarındaki kısmının da diğer davalılardan; davacı ... için 133.930,21 TL destekten yoksunluk zararının, 33.482,55 TL tutarındaki kısmının davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'den ve 100.447,66 TL tutarındaki kısmının ise diğer davalılardan temerrüt tarihlerinden işleyecek yasal faiziyle tahsili, yine cenaze masrafı olarak 3.000,00TL maddi tazminat ile davacılar ... ve ...'in her biri için 50.00,00'er TL, diğer davacı ... için ise 25.000,00 TL olmak üzere toplam 125.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALI CEVABININ ÖZETİ:

Davalılar ... ve ... vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki beyanları kabul etmediklerini, kaza tespit tutanağındaki kusur oranlarına itiraz ettiklerini, kusur bilirkişisinden ve aktüer bilirkişisinden rapor alınmasını istediklerini, talep edilen miktarların fahiş olduğunu, ...

Sigorta A.Ş.'nin davaya müdahil edilmesini istediklerini, kazanın meydana gelmesinde sürücü belgesi olmayan motosiklet sürücüsünün de kusurlu olduğunu, müteveffa tarafından kask kullanılmış olsa ölüm olayının yaşanmayacağını, davalı sürücünün sıfır alkollü olduğunu ve olay yerini terk etmediğini, ancak müteveffa ...'nın kanında esrar maddesi içeriğine rastlandığını beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı ... (...) Sigorta A.Ş. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davaya karışan ve sürücüsü ... olan aracın zorunlu trafik sigortası ile sigortalısı olduğunu, davaya konu kazanın meydana gelmesinde kusurun diğer araç sürücüsüne verildiğini, kusur oranlarının belirlenmesi için bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, kimse kendi kusurundan yararlanamaz ilkesi gereğince davacıların destek tazminatı taleplerinin reddi gerektiğini, davacılara SGK tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılmasını istediklerini, vefat eden ...'nın kusuru dışında müterafik kusurunun da bulunduğunu, motosiklete iki kişi olarak binmeleri durumunda kazanın neticelerin artmasına sebep olduğunu, vefat eden aracın maliki ... olduğundan vefat eden ...'nın araçta hatır için bulunan kişi olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

Antalya 7. Ağır Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi raporu, kusur raporu, hasar dosyası, ...'ın okul kayıtları, aktüer bilirkişi raporu, tüm dosya kapsamı. İDM KARARININ ÖZETİ :

İlk derece mahkemesinin 10/07/2019 gün ve ... esas, ... sayılı kararında özetle; trafik kazasının meydana gelmesinde davalı sürücü ...'in %75, müteveffa sürücünün ise %25 oranında kusurlu oldukları, müteveffa sürücünün idaresindeki aracın ZMMS sigortası olması ve Yeni Sigorta Genel Şartları uyarınca destek şahsın kusuruna isabet eden tazminat taleplerinin teminat dışı kalması gerekçesiyle davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'ye yönelik davanın reddine; diğer davalılara yönelik tazminat taleplerinin ise toplan delillere, temin edilen kusur ve hesap raporları ile müteveffa sürücünün kask takmaması nedeniyle %15 oranında müterafik kusura göre, maddi tazminat isteminin kısmen kabulüne, davacılar ... için 93.962,78 TL ve ... için 113.840,68 TL (davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun ... için 70.472,09 TL'ye ve ... için 85.380,51 TL'ye kadar sınırlı tutulması ve hükmedilen tazminatlara 06/01/2016 temerrüt tarihinden faiz işletilmesi kaydıyla) destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihinden işleyecek yasal faiziyle ... (...) Sigorta A.Ş. dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline; yine, manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulü ile davacılar ... ve ...'in her biri için 20.000,00'er TL, davacı ... için ise 10.000,00 TL olmak üzere toplam 50.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalılar ... ve ...'den tahsiline; fazlaya dair maddi ve manevi tazminat taleplerinin ise reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacılar vekili, davalılar ... ve ... vekili, davalı ... Sigorta A.Ş. vekili ve ihbar olunan ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 30/12/2020 gün ve ... esas, ... sayılı kararı ile özetle; ihbar olunan ...

Sigorta A.Ş.'nin istinaf yasa yoluna başvuru hakkı olmadığı ve istinaf aşamasında müdahale talebinde bulunamayacağından bu sigorta şirketi vekilinin istinaf başvurusunun reddine, ölenin meslek lisesi öğrenci olması nedeniyle öğrenim gördüğü dala ilişkin ileride elde edeceği gelirin bu iş kolu üzerine faaliyet gösteren iş yerlerinden sorulması suretiyle tespiti ile bu gelire göre tazminat hesabı yapılması, ölenin kaza anında alkollü ve kasksız olduğu, bu nedenle yerleşik Yargıtay içtihatları gereğince %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği, yine davacılar yararına hükmedilen manevi tazminat miktarlarının az olduğu gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesince yeniden yapılan yargılama üzerine verilen 01/03/2023 gün ve ... esas, ... sayılı kararda özetle; trafik kazasının meydana gelmesinde davalı sürücü ...'in %75, müteveffa sürücünün ise %25 oranında kusurlu oldukları, ölenin motosikletle seyri esnasında kask kullanmaması nedeniyle ayrıca müterafik kusurlu olduğu ve maddi tazminattan %20 oranında indirim yapılması gerektiği, bölge adliye mahkemesi kararı doırultusunda gelir için araştırma yapıldığı ve aktuer bilirkişiden rapor alındığı gerekçesiyle kaza tarihi olan 09/11/2015 tarihinde yürürlükte bulunan ZMMS poliçesi Genel Şartları A.6.d maddesi gereğince sigortalı ...'ın kendi kusuru ile kazaya sebebiyet vermesi nedeniyle davalı ... (...) Sigorta A.Ş.'nin kaza nedeniyle herhangi bir sorumluluğu bulunmadığından bu davalı yönünden davanın reddine, davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş. aleyhine açılan maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile davacı ... için 357.331,65 TL tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş. 98.321,6 TL'sinden sorumlu olmak üzere davalı ... Sigorta A.Ş. 06/01/2016 temerrüt tarihinden, davalılar ... ve ... 09/11/2015 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizinden sorumlu olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ... 'a; davacı ... için 483.978,53 TL tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş. 133.678,4 TL'sinden sorumlu olmak üzere ... Sigorta A.Ş. 06/01/2016 temerrüt tarihinden, davalılar ... ve ... 09/11/2015 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizinden sorumlu olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, manevi tazminat davası yönünden de davacıların kaza nedeniyle duyduğu acı elem ve ızdırabı telafi etmek ve manevi çöküntüyü gidermek amacıyla yaralanmanın niteliği tarafların ekonomik ve sosyal durumları, günün ekonomik koşulları, kusur durumu, hakkaniyet ilkesi göz önüne alınarak davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 35.000,00 TL, davacı ... için 35.000,00 TL ve davacı ... için 20.000,00 TL olmak üzere toplam 90.000,00 TL manevi tazminatın 09/11/2015 kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ:

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükmedilen manevi tazminatların düşük olduğunu, reddedilen kısım yönünden kararı istinaf ettiklerini, ... (...) Sigorta A.Ş. lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulünü istemiştir.

Davalılar ... ve ... vekilleri istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince motosikletin kazaya neden olabilecek teknik arızasının olup olmadığı, manevra kabiliyetinin ve fren ayarlarının trafiğe güvenle çıkabilecek yeterlilikte olup olmadığının araştırılmadığını, müteveffanın üst soyuna destek olacağı yıl sayısının en fazla 3-4 olduğunu, davacıların emekli aylığı alıp almayacaklarının belli olmadığını, böyle bir durumda müteveffanın desteğine ihtiyaç duymayacaklarını, ayrıca davacıların başka çocukları var ise onlardan da destek göreceğini, hükmedilen maddi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, bilirkişi raporunda hesaplamanın yanlış yapıldığını, müteveffanın kaza anında uyuşturucu madde etkisinde olup olmadığının, bu durumun sürüş yeteneğini etkileyip etkilemediğinin araştırılmadığını, olay tarihi, kusur durumu dikkate alındığında davacılar yararına hükmedilen manevi tazminatın fazla olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; aktüer hesaplamaya tümüyle itiraz ettiklerini, çalışma gücü ve meslekte kazanma gücü kaybı yönetmeliğine göre tanzim edilen maluliyet raporunun hükme esas alınmasının hatalı olduğunu, davacıların söz konusu olaydan dolayı SGK'dan herhangi bir ödeme alıp almadığının tespiti gerektiğini, zarar hesabı için seçilecek bilirkişinin aktüerler siciline kayıtlı kişilerden olması gerektiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir. İSTİNAFA CEVAP:

Davacılar vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; aktüerya hesaplamaların doğru olduğunu, müteveffanın meslek lisesi kaynakçılık bölümü son sınıf öğrencisi olduğunu ve nitelikli teknik personel olarak çalışacağını, ana babasının kaç çocuğu olursa olsun her çocuğun destekliğinin ayrı olduğunu, kazanın davalı sürücünün ağır kusuruyla meydana geldiğini, davacıların ölen desteği 18 yaşında lise son sınıf öğrencisi olduğundan SGK kapsamında gelir bağlanamayacağının açık olduğunu, ıslah dilekçelerinde BAM kararı gözetilerek maddi zarardan %20 oranında müterafik kusur indirimi uygulanarak talepte bulunulduğunu, destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmek için davacının yardıma muhtaç durumda olmasının zorunlu olmadığını, destek sürelerine ilişkin itirazların da reddi gerektiğini, haksız fiil nedeniyle davalıların kaza tarihinden itibaren faizle sorumlu olduklarını, hükmedilen manevi tazminatların fahiş değil aksine düşük olduğunu beyanla davalıların istinaf taleplerinin reddini istemiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın müvekkili şirket yönünden talep edilen maddi tazminat talepleri için davanın reddine karar erilmiş olması sebebi ile bir istinaf talebi bulunmadığını, bu nedenle verilen ret kararının kesinleştiğini, davacıların davasının müvekkili şirket yönünden reddedilmiş olması sebebi ile müvekkil şirket lehine karşı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyanla istinaf talebinin reddini istemiştir. G E R E K Ç E Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Ölüm halinde ölenin desteğinden yoksun kalanların aynı kanunun 53/3 maddesi gereğince maddi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. Yine aynı kanunun 56/2 maddesi gereğince ölüm halinde ölenin yakınları manevi tazminat isteyebilirler. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Davacılar ... ve ...'in oğlu, ...'ın ağabeyi olan ...'ın kullanmış olduğu motosiklete, davalı ...'in maliki, davalı ...'in sürücüsü olduğu aracın çarpması sonucu ... vefat etmiş, davacılar bu ölümden dolayı destekten yoksun kalmaları ve manevi olarak yaşadıkları acının telafisi için maddi ve manevi tazminat talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda maddi tazminat davası yönünden davanın davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden reddine, davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş. yönünden kısmen kabulüne, manevi tazminat davası yönünden kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davacılar vekili, davalılar ... ve ... vekilleri ile davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. 6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İstinaf talebinde bulunan davacılar vekili, davalılar ... ile ... vekili ve ... Sigorta A.Ş. vekilinin ayrı ayrı ileri sürdüğü sebepler kapsamında yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesince Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin ... esas, ... karar sayılı ilamının gereklerinin yerine getirildiği, kazanın meydana gelmesinde tarafların kusur oranlarına ilişkin mahkemenin kabulüne yönelen istinaf itirazlarının Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin ... esas, ... karar sayılı kararı ile reddine karar verildiği, ilk derece mahkemesince araç sürücülerinin kusur oranları ve ölen sürücünün müterafik kusur oranlarının belirlenmesinde bir hata olmadığı ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu, ilk derece mahkemesince kaldırma ilamına uygun vefat eden desteğin gelirinin belirlendiği ve kaldırma kararına uygun şekilde desteğin gelirinin tespiti için araştırma yapıldığı, tespit edilen gelire göre aktüerya bilirkişiden destekten yoksun kalma tazminatının hesabı için ek rapor alındığı, raporun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden davanın reddine karar verilmesi nedeniyle bu davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmadığı, hükmedilen manevi tazminat miktarının yeterli olduğu ve fazla olmadığı, bu itibarla ilk derece mahkemesi kararında isabetsizlik görülmediğinin anlaşılmasına göre yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olduğu, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmadığı, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşıldığından davacılar vekili, davalılar ... ile ... vekili ve ... Sigorta A.Ş. vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

1.Davacılar vekili, davalılar ... ile ... vekili ve davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkra (b-1) bendi gereğince istinaf başvurularının ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,

2.Davacılar tarafından peşin yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı ile 179,90 TL istinaf karar harcının Hazineye gelir kaydına, bakiye 435,5‬0 TL istinaf karar harcının davacılardan müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine,

3.Davalılar ... ve ... ile davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ayrı ayrı peşin yatırılan 492,00'er TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı ile davalılar ... ve ... tarafından yatırılan 15.905,00 TL istinaf karar harcı ile davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından yatırılan 3.962,00 TL istinaf karar harcının Hazineye gelir kaydına, bakiye 43.750,80 TL istinaf karar harcının davalılar ... ve ...'den müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine, davalılar ... ve ... ile davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin maddi tazminata mahsuben yatırdığı peşin istinaf karar harçları davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olduğu tazminat miktarı harç sorumluluğunu karşıladığından, sigorta şirketinin bakiye istinaf karar harcından sorumlu tutulmasına yer olmadığına,

4.Yapılan istinaf giderlerinin başvuranlar üzerinde bırakılmasına,

5.Artan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatıranlara iadesine, İİlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 24/10/2025 tarihinde 6100 Sayılı HMK'nun 361/1 ve 362/1-a maddeleri uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta süre içinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. ...