Mahkememizde görülmekte bulunan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, büyük firmalardan biri olan ... Şirketine ... tarihli faturaya istinaden ... TL tutarında bitki sattığını, bahsi geçen alıcı firmanın ödeme için müvekkili şirket lehine ... ödeme tarihli, ... TL bedelli, ... Şubesine ait, ...-... seri numaralı çekin keşide edildiğini, keşideci firmanın, çekin müvekkili şirkete iletilmek üzere ... tarihinde ... gönderi numarasıyla ... Kargo isimli taşıcıya verildiğini ve ulaşan kargo paketinin içerisinden çıkmadığını, çekin kargoda çalındığını veya kaybolduğunun anlaşıldığını, savcılığa suç duyurusunda da bulunduklarını, yapılan tüm aramalara rağmen bulunamadığını, davacının hem alacağını tahsil edebilmesi hem de çeklerin / çekin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda doğabilecek sorumluluğu önlemek amacıyla bu davanın açılmasının zorunlu olduğunu beyanla, davanın kabulü ile çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

... A.Ş.ye müzekkere yazılarak dava konusu çekin bankaya ibraz edilip edilmediği ile ibraz edilmiş ise ibraz bilgileri sorulmuş, dava konusu ...-... seri numaralı çekin ... tarihinde ... ... dan ibraz edildiğini, ... kodla işlem gördüğünün belirtildiği görülmüştür. ... Kargoya yazılan müzekkereye cevap verilmiştir.

Dava zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir. 6102 s. Türk Ticaret Kanunu’nun 818/1-s maddesi delaletiyle uygulanması gereken aynı Kanun’un 759. maddesine göre, "(1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür." 6102 s. Türk Ticaret Kanunu’nun 651/2. maddesine göre de; "Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."

Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 04/05/2016 gün, 2015/10639 Esas, 2016/5043 Karar sayılı emsal içtihadında "...6100 sayılı TTK.'nun 818/s.bendinin atfıyla aynı yasanın 758.maddesi gereğince iptali istenen çeki elinde bulunduran bilindiği takdirde mahkemece, davacıya istirdat davası açmak üzeri süre verilmesi, bu süre içerisinde dava açılmaması halinde muhatap hakkındaki ödeme yasağının kaldırılması gerekmektedir..." şeklinde belirtilmiştir

Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 19/01/2015 gün, 2014/15256 Esas, 2015/601 Karar sayılı emsal içtihadında "...Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır. Hasımsız olarak açılan davalarda, üçüncü kişilerin davaya müdahaleleri halinde davanın çekişmeli duruma gelmesi mümkün ve gerekliyse de, çek iptali davalarında yukarıda açıklanan prosedür gereğince, hasımsız şekilde açılan davaya üçüncü kişilerin asli ya da fer’i müdahale imkanı yoktur..."şeklinde belirtilmiştir.

İptali istenen ...-... seri numaralı çekin 3. Kişi ... A.Ş. Vekili yazısı ile çekin müvekkili tarafından muhatap banka adına vekaleten ... A.Ş.ye ibraz edildiği bildirilmekle bu çek yönünden mahkememizce TTK 763. Maddesi kapsamında 3.kişiye karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde çek iade davası açmak üzere süre verildiği, verilen kesin süre içerisinde ilgili şirkete karşı dava açılmadığı görülmekle, eldeki davanın yukarıda açıklanan gerekçe ve emsal içtihat uyarınca reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

1.Davanın REDDİNE,

2.Tensip ... nolu bent uyarınca konulan ödeme yasağının kaldırılmasına,

3.Alınması gereken ... TL harçtan peşin olarak yatırılan ... TL harcın mahsubu ile eksik kalan ... TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

4.Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5.Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın davacıya iadesine,

Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 09/03/2026 Katip ...