T. C. ANKARA 12.

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2025/476 Esas - 2026/46

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

...

Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA :

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili şirketin bir araç satın almak amacıyla 05/11/2024 tarihinde satıcı firma olan ... 65.000,00 TL kapora göndermek isterken, internet bankacılığı üzerinden yaptığı havale işleminde alıcı IBAN numarasını yanlış girerek bu parayı sehven davalı ... IBAN'lı hesabına gönderdiğini, havale açıklamasına "... yazdığını, hatayı fark ettikten sonra 18/11/2024 tarihinde 65.000,00 TL'yi doğru hesaba, yani ... tekrar gönderdiğini, yanlış gönderilen paranın iadesi için banka ile görüştüğünde, davalı şirket hesabının blokeli ve uzun süredir kullanılmıyor olduğu ve şirket yetkililerine ulaşılamadığı bilgisini aldığını, zorunlu arabuluculuk sürecinden de davalının toplantıya katılmaması nedeniyle sonuç alınamadığını belirterek, davalı şirketin sebepsiz zenginleştiğini ileri sürmüş ve yanlış gönderilen 65.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalıya tebligatın yapılamadığı ve bilahare yapılan araştırmada şirketin ticaret sicilinden resen terkin edildiğinin anlaşıldığı görüldü.

Arabuluculuk son tutanağı, ... davalı şirketin ticaret sicilinden resen terkin edildiğine ilişkin yazı cevapları ve tüm dosya kapsamı.

Dava, sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacak istemine ilişkin olup, uyuşmazlığın çözümü hukuki değerlendirme gerektirdiğinden ve özel veya teknik bilgiyi gerektirmediğinden dosyada bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek bulunmamaktadır.

Davacı vekilinin, müvekkili şirketin araç alımı için 05/11/2024 tarihinde 65.000,00 TL'yi sehven davalı şirketin banka hesabına gönderdiğini, bu durumun sebepsiz zenginleşme teşkil ettiğini ileri sürerek paranın iadesi talebiyle bu davayı açtığı, davalı şirketin ticaret sicilinden resen terkin edilmiş olması nedeniyle davaya cevap vermediği ve yargılamaya katılmadığı görülmüştür. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Dava şartları" başlıklı 114/1-d maddesinde, "Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları" bir dava şartı olarak düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 115. maddesinde ise, mahkemenin dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağı, tarafların da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebileceği, mahkemenin dava şartı noksanlığını tespit etmesi halinde davanın usulden reddine karar vereceği, ancak dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre vereceği hüküm altına alınmıştır.

Tüzel kişilerin taraf ehliyeti, medeni haklardan yararlanma ehliyetine sahip oldukları anda başlar ve tüzel kişiliğin sona ermesiyle ortadan kalkar. Ticaret şirketlerinin tüzel kişiliği ise ticaret siciline tescil ile başlar ve ticaret sicilinden terkin ile sona erer. Ticaret sicilinden terkin edilmiş bir şirketin, medeni haklardan yararlanma ve bu hakları kullanma ehliyeti kalmayacağından, kural olarak taraf ehliyeti de bulunmamaktadır.

Ancak, tasfiye işlemleri tamamlanıp ticaret sicilinden terkin edilerek tüzel kişiliği sona eren bir şirketin, sonradan ortaya çıkan ve tasfiye sırasında dikkate alınmamış aktif veya pasiflerinin bulunması halinde, bu şirketin tüzel kişiliğinin geçici olarak ihyasına karar verilmesi mümkündür. Bu durumda, şirkete karşı dava açmak veya şirket adına dava açılmasını sağlamak isteyenlerin, öncelikle şirketin ihyası için Asliye Ticaret Mahkemesi'nde dava açmaları, mahkemece atanacak tasfiye memuru huzurunda davayı yürütmeleri gerekmektedir. Taraf ehliyeti kamu düzenine ilişkin olup, bu husus mahkemece re'sen gözetilmelidir.

Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, ... ve ilgili vergi dairesinden gelen yazı cevapları ve tüm dosya kapsamına göre, davacının 65.000,00 TL'nin sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadesi talebiyle bu davayı açtığı, ancak aleyhine dava açılan ...'nin dava tarihinden önce ticaret sicilinden resen terkin edilmek suretiyle tüzel kişiliğinin sona erdiği, tüzel kişiliği sona eren bir şirketin medeni haklardan yararlanma ve bu hakları kullanma ehliyeti kalmayacağından HMK'nın 114/1-d maddesi uyarınca aktif ve pasif dava ehliyetinin de bulunmadığı, taraf ehliyetinin kamu düzenine ilişkin bir dava şartı olduğu ve mahkemece davanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerektiği, mahkememizce 23/09/2025 tarihli celsede bu eksikliğin giderilmesi, yani davalı şirketin ihyası için dava açılması amacıyla davacı vekiline HMK'nın 115/2. maddesi uyarınca kesin süre verildiği, ancak davacı vekilinin verilen kesin süre içerisinde bu yönde bir dava açarak eksikliği gidermediği, bu durumda dava şartı olan taraf ehliyeti yokluğu giderilemediğinden, davanın esasına girilmeksizin usulden reddine karar vermek gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Açılan davanın HUSUMET YOKLUĞUNDAN USULDEN REDDİNE,

2.Alınması gereken 732,00 TL maktu harçtan, 110,04 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 621,96 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3.Davacının karşıladığı yargılama harç ve giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4.6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

5.Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/01/2026 Katip ... Hakim ... ¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır