T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARARIN
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan dosya incelemesi neticesinde;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı şirket yetkilisi vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; şirketinin Bakırköy Ticaret Sicili'ne kayıtlı olup, aktif ticari faaliyetine devam etmekte olduğunu, şirkete ait ticari defterlerin (yevmiye defteri, kebir defteri, envanter defteri, karar defteri ve sair şirket defterleri) şirket merkezinde muhafaza edilmekte iken 03.02.2026 tarihinde defterlerin yerinde olmadığının fark edilmiş olduğunu, karar defterinin Zeytinburnu .... Noterliği'nin 25/07/2008 tarih ve ... yevmiye no ile tasdik edilen ve sonrasında varsa tasdik edilmiş olanların kaybolmuş olduğunu, defterlerin nerede ve ne şekilde kaybolduğunun tespit edilememiş olup, olay nedeniyle ... Polis Merkezi Amirliği'ne başvurulmuş ve şikayet tutanağı düzenlenmiş olduğunu, şirket merkezinde kamera sistemi bulunmadığını, defterlerin kötü niyetli kişi veya kişilerce alınmış olma ihtimali bulunduğunu beyanla; şirkete ait 2025 ve 2026 yılına ilişkin ticari defterlerin zayi olduğunun tespitine ve taraflarına zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, TTK'nun 82/7 maddesine istinaden açılmış zayi belgesi istemine ilişkindir.
Davacı taraf dava dilekçesi ile; 2025 ve 2026 yıllarına ilişkin yevmiye defteri, kebir defteri, envanter defteri, karar defteri ve sair şirket defterlerinin zıyaa uğradığının tespitini, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 82/7. maddesi uyarınca zayi kararı verilmesini talep etmiştir.
Zayi sebebi olarak şirket adres değişikliği yapacağı sırada isteme konu defterlerin yerinde olmadığının fark edildiği beyan edilmiştir. 6102 Sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren 30 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.
TTK 82/7. maddesi uyarınca bu defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi doğal afetlerle veya hırsızlık gibi eylemlerle ziyaa uğraması halinde zayi belgesi verileceği düzenlemiştir.
TTK'nın 82/7. maddesinde, zayi belgesi verilmesini gerektirecek zayi olma durumları sınırlı olarak sayılmamış ise de tacirin zayi belgesi isteyebilmesi için, defterlerin zayi olmasında kusur ve sorumluluğunun bulunmaması, tedbirli bir tacir gibi davranmasına rağmen zayi olayına engel olamamış durumda olması gerekir. Ayrıca, zayi durumunun tacirin iradesi dışında meydana gelmesi zorunludur. Somut olayda, davacı tarafın zayi sebebini belirtmediği, yalnızca şirket adres değişikliği yapacağı sırada isteme konu defterlerin yerinde olmadığının fark edildiğini beyan ettiği görülmektedir.
Tacir olan davacının talebe konu defterleri güvenli bir şekilde muhafaza etmesi, basiretli bir tacirin bu dikkat ve özeni göstermesi, nedeni ne olursa olsun defterlerin güvenli bir yerde güvenli bir şekilde muhafaza etmesi gerekmektedir. Yine kanunda sayılan hususlar defter ve belgelerin irade dışında zayi olmasına dayanmaktadır.
Davacı tarafın ticari defterlerin zayi sebebi olarak kanunda sayılan veya geçerli kabul edilebilecek bir mazeret bildirmediği, defterlerin şirket adres değişikliği yapılacağı sırada yerinde olmadığının fark edilmesinin zayi sebebi sayılamayacağı gibi davacının basiretli tacir gibi davranmadığı ve gerekli dikkat ve özen görevini yerine getirmediğini göstermektedir. Açıklanan nedenlerle davacı tarafın somut bir zayi sebebi belirtmediği, zayi talebinin TTK.82/7. maddesi şartlarını taşımadığı kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
AÇILAN DAVANIN REDDİNE;
1.Alınması gereken harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
2.Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3.Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair dosya üzeriden yapılan inceleme neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 25/02/2026 Katip ... ¸ Hakim ... ¸