Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili tarafından verilen dava dilekçesi ile; Davalı alt işverenler nezdinde çalışan dava dışı işçi ...'ın işçilik alacaklarının tahsili için müvekkil kuruma müracaat ettiğini, müvekkil tarafından dava dışı işçiye işçilik alacakları karşılığında 23/09/2019 tarihinde 22.346,33 TL ödeme yapıldığını, iş bu ödemenin 11.766,94 TL' sinin davalılar sorumluluğunda olduğunu, davalılar ile müvekkili arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri gereği dava dışı işçinin çalıştırıldığını, imzalanan sözleşmeler gereği sorumluluğunun davalılarda olduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği sorumluluk hususu davalılar da olduğundan dava dışı işçiye ödenen 11.766,94 TL' nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ:

Davalı ... İmar vekili tarafından verilen cevap dilekçesi ile; dava dışı işçi ...'ın işçilik alacaklarının 23/09/2019 tarihinde ödendiğini, davacının rücu isteminin 2 yıllık zamanaşımının olduğunu, ödeme tarihi olan 23/09/2019 tarihinde davaya konu talebin zamanaşımına uğratığını, davaya konu rücuen tazminat ticari işe ilişkin olmadığını, dava hususunda değer ve miktarına bakılmaksızın görevsizlik nedeniyle davanın reddinin gerektiğini, işçi ...'ın müvekkil şirkette çalıştığı süre içerisinde ücretlerinin eksiksiz olarak ödendiğini, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışmış olması sebebiyle bir alacağa hak kazanmamış hali ile ücret dışında bir kalemden ödeme yapılmadığını, taraflarına rücu edilmesi gereken bir alacak bulunmadığını, bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Aktüer hesap uzmanı ... tarafından düzenlenen 09/01/2023 tarihli hesap raporu ile;dava dışı işçi ... 'a yapılan ödeme nedeniyle davalı ... San. Tic. Ltd.Şti.'nin 3.520,65 TL, ... İmar A.Ş.'nin 8.246,29 TL'den toplamda 11.766,94 TL'den sorumlu oldukları kanaatini bildirir rapor düzenlenmiştir.

Taraflar arasındaki ihtilaf, hizmet alım sözleşmeleri gereğince çalıştırılan dava dışı işçiye ödenen ve yukarıda açıklanan işçilik alacakları ile yargılama giderlerinden hangi tarafın ne oranda sorumlu olacağı noktasında toplanmaktadır.

Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasındaki sözleşme hükümleri, aynı sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıklarla ilgili verilmiş mahkeme kararları ve genel hukuk prensipleri dikkate alınmalıdır.

Gerek 4857 sayılı İK'nun 2/6 maddesinde gerekse 1475 Sayılı İK'nun 1/son maddesinde, asıl işveren- alt işveren tanımlanmış olup yasa işçilik haklarının korunması amacıyla asıl ve alt işvereni birlikte sorumlu tutmuştur. Ancak bu sorumluluğun işçiye karşı düzenlenmiş bir sorumluluk olduğu, işcilik haklarını güvenceye almayı amaçladığı, rücu ilişkisini etkilemeyeceği açıktır. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 112. maddesine, 6552 sayılı Kanun'un 8. maddesi ile eklenen fıkralarda, 04.01.2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 62. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları bakımından idarenin sorumluluğu düzenlenmiş isede kamu asıl işvereninin alt işverenlere rücu işlemine dair herhangi bir düzenlemeye yer verilmemiştir. Bu kanunun 120. md. gereğince halen yürürlükte olan 1475 sayılı yasanın 14'üncü maddesine göre; işyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde, işçinin kıdemi işyeri veya işyerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanmalıdır. Bununla birlikte, işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları, işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır. 4857 sayılı Kanun’un 2. maddesi hükmüne göre; kıdem tazminatından asıl işveren ve alt işverenin birlikte sorumluluğunun söz konusu olduğu ve sözü edilen hükümde bir değişiklik yapılmadığı halde, Kamu İhale Mevzuatına tabi alt işverenlik sözleşmeleri kapsamında çalışanların kıdem tazminatının salt son kamu kurumunda ödeneceğinin öngörülmesi, işçi açısından seçimlik hakkı bertaraf etmeyeceği gibi davalı asıl işverenin rücu hakkını da ortadan kaldırmayacaktır. Diğer taraftan değişiklik işçiyi güvence altına almak amacıyla konulmuş bir hüküm olup, emredici nitelikte değildir. (Yargıtay 22. HD 2017/582 E. 2020/7597 K. , 9. HD 2017/24649 E. 2020/19067 K., Yargıtay 13. HD. 2016/7178 E. 2016/11227 K., 2016/15019 E. 2018/7581 K.) 7166 sayılı Yasanın 11.maddesi ile, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 112. Maddesine eklenen 6. fıkrasında; " 4134 sayılı Kanunun 62.maddesinin 1.fıkrasının (e) bendi uyarınca alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere 11/09/2014 tarihinden sonra imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında, kamu kurum ve kuruluşlarına ait işyerlerinde 11/09/2014 tarihinden sonra geçen süreye ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemeleri için sözleşmesinde kıdem tazminatı ödemesinden ötürü alt işverene rücu edileceğine dair açık bir hükme yer verilmemişse alt işverene rücu edilemez." hükmü bulunmaktadır. 7166 sy. Kanunun 12. Maddesi ile 4857 sayılı Kanuna eklenen geçici 9. Maddede ise; 112/6. fıkranın yürüyen davalara etkisi düzenlenmiştir. Ancak Anayasa Mahkemesinin E: 2019/42, K: 2019/73 Sayılı Kararı ile, 4857 sy. Kanunun 112/6. Fıkrası ve geçici 9. Maddesinin 1. cümlesi iptal edilmiştir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup, bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. (Yargıtay 6.HD 2022/3256 E. 2022/3847 K)

Şu halde, asıl işveren olan davacının, sorumluluk alanındaki işin bir kısmını, değişik zamanlarda açtığı ihaleler sonucu imzaladığı hizmet alım sözleşmeleri ile farklı alt işverenlere verdiği, dava dışı işçinin bu sözlemelere konu iş kapsamında alt işverenler yanında çalıştığı, iş akdinin feshi nedeniyle işçinin asıl işverene işçilik alacaklarının, davacı tarafından ödendiği, asıl ve alt işverenlerin yasa gereğince işçiye karşı birlikte sorumlu oldukları, işverenler arasındaki rücu ilişkisinde İK'nun 2/6.maddesinin uygulanamayacağı, öncelikle sözleşme hükümlerine bakılması gerektiği, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması halinde işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğu, davalı ... San. İmalat ve Dış Tic. Ltd.Şti'nin hizmet alım sözleşmelerinde bu yönde bir düzenleme olmadığı, yıllık izin ücreti ile ihbar tazminatlarından son alt işverenin, kıdem tazminatı, hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yüklenicilerin işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu oldukları, davalı ... İmar İnş. Tic. A.Ş. Açık hüküm bulunduğundan hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Açılan davanın KABULÜ İLE,

3.520,65 TL rücu alacağının davalı ... San. İmalat ve Dış Tic. Ltd.Şti'den, 8.246,29 TL rücu alacağının ... İmar İnş. Tic. A.Ş.'den dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

Karar tarihi itibariyle alınması gereken 803,79 nisbi karar ve ilam harcından peşin olarak alınan toplam 200,95 TL harcın mahsubu ile bakiye 602,84 TL'nin 180,36 TL'sinin davalı ... San. İmalat ve Dış Tic. Ltd.Şti'den alınarak davacıya verilmesine 422,47 TL'sinin ... İmar İnş. Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine

Davacı vekili tarafından yatırılan toplam 200,95 TL harcın 60,12 TL'sinin davalı ... San. İmalat ve Dış Tic. Ltd.Şti'den alınarak davacıya verilmesine 140,82 TL'sinin ... İmar İnş. Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine

Davacı vekille temsil edildiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davacı vekilinin sarf ettiği emek ve mesaisi dikkate alınarak 9.200,00 TL vekalet ücreti takdiri ile 2.722,70 TL'sinin davalı ... San. İmalat ve Dış Tic. Ltd.Şti'den alınarak davacıya verilmesine 6.377,29 TL'sinin ... İmar İnş. Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine

Davacı vekili tarafından sarf edilen 80,70 TL başvurha harcı, 231,00 TL tebligat gideri, 850,00 TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 1.161,70 TL'nin 347,57 TL'sinin davalı ... San. İmalat ve Dış Tic. Ltd.Şti'den alınarak davacıya verilmesine, 814,12 TL'sinin ... İmar İnş.

Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine HMK.'nın 333.maddesi uyarınca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine, Arabuluculuk asgari ücret tarifesine göre hesaplanan 1.360,00-TL arabuluculuk ücretinin 406,90 TL'sinin davalı ... San. İmalat ve Dış Tic. Ltd.Şti'den tahsili ile hazineye irad kaydına,, 953,09 TL'sinin ... İmar İnş.

Tic. A.Ş.'den alınarak hazineye irad kaydına, İlişkin davacı ve davalı ... İmar A.Ş. Vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda kararın taraflara tebliğ tarihinden miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar usulen açıkça okunup anlatıldı. Katip ... E İmzalıdır Hakim ... E İmzalıdır