DAVA VE İSTEM :

Davalı tarafından müvekkili şirket aleyhine dava konusu olan, 30.04.2022 keşide tarihli, ... seri nolu ve 46.122,88-TL bedelli çekten dolayı ...

28.İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, bu kapsamda müvekkiline ait bir kısım taşınmazlar üzerine hacizler konulduğunu, müvekkili tarafından takibe karşı ...

35.İcra Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasından çekteki imzaların müvekkili şirket yetkililerine ait takibin geçici olarak durdurulmasına karar verildiğini, müvekkili tarafından teminat yatırılmasına rağmen hacizlerin kaldırılmadığını, yine Mahkemece yapılan yargılama neticesinde takibin durdurulmasına yönelik karar verildiğini, iş bu kesinleşen karara rağmen ilamda takibin durdurulması ibaresi geçtiğinden bahisle tüm taleplerinin reddedildiğini, müvekkili şirketin taşınmazları ile ilgili tasarruflarının aciliyetinden dolayı haciz baskısı altında ödeme yapmak zorunda kaldığını, müvekkili tarafından haciz baskısı altında ödenen bedelin iadesi amacıyla ...

18.İcra Müdürlüğü'nün...esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibine borçlu - davalının haksız yere itiraz ettiğini belirterek, açıklanan nedenlerle; davanın kabulü ile itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacının icra takibinde ve huzurdaki davayı açmakta hukuki yararı olmadığını, şöyle ki; müvekkil müşterisi ... Şirketi ile yapmış olduğu faktorıng sözleşmesi uyarınca davacının lehtar ve ilk cirantası olduğu...Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... seri numaralı 30.04.2022 keşide tarihli ve 46.122,88 bedelli bir adet çeki ödeme aracı olarak devir aldığını, söz konusu çekin ibraz tarihi geldiğinde bankaya ibraz edildiğini ve karşılığı olmadığı için çek hakkında .... 28. İcra Müdürlüğü'nün ....

E. Sayılı dosyası için takip başlatıldığını, yine söz konusu takibe dair ...

8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin.... D.İş ve...

K. Sayılı ihtiyati haciz kararı alındığını, ...

28. İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı takibine karşı davacı/borçlu ... 35. İcra Hukuk Mahkemesi'nin... E. dosyası ile imza itirazında bulunduğunu, yapılan yargılama neticesinde Mahkemece takibin davacı/ borçlu yönünden durdurulmasına karar verildiğini, kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiğini, sonrasında davacı tarafından ilgili icra müdürlüğünden hacizlerin fekkini istediğini fakat talebinin reddedildiğini, davacının da söz konusu karara karşı aşkın haciz nedeniyle şikayet davası açtığını ve ... 32. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ...

E. Ve ...

K. Sayılı ilamı ile 19.02.2025 tarihinde şikayetin reddine karar verildiğini, bunun üzerine davacı tarafından 03.03.2025 tarihinde icra dosyasına para yatırıldığını, davacının dosyaya yatırmış olduğu paranın iadesi için ... 28. İcra Müdürlüğüne herhangi bir talepte bulunmadığını, davalı hakkında doğrudan ... 18. İcra Müdürlüğünün...

E. Sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davacının, müvekkil aleyhine açmış olduğu ...

18. İcra Müdürlüğü'nün...

E. Sayılı dosyasına konu ettiği alacağını İİK 40 ve 361.

Maddeleri uyarınca icra dairesinden talep etmek suretiyle tahsil edebilecek iken takibe konu etmesinde hukuki yararı olmadığı gibi huzurdaki davayı açmakta da hukuki yararı olmadığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, esasa ilişkin olarak da; davacı tarafından takibe konu edilen alacağın hiçbir zaman müvekkili uhdesinde olmadığını, davacının yasal düzenlemeler çerçevesinde parayı alacakken haksız ve hukuka aykırı şekilde müvekkili aleyhine takip başlattığını, takibin kötü niyetli olduğunu, bu nedenle müvekkili lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini belirterek; davanın usulden ve esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dosyada delil olarak; dava dilekçesi ve ekleri, cevap dilekçesi ve ekleri, beyan dilekçeleri, ödeme evrakları, iade ödemeye ilişkin işlem dekontu, ... 18.İcra Müdürlüğü'nün...esas sayılı dosya Uyap mündericatı, ... 28.İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı dosya Uyap mündericatı, ... 35.İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosya Uyap mündericatı, ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş ve...K. Sayılı ihtiyati haciz kararı, ... 32. İcra Hukuk Mahkemesi'nin...

E. Ve ...

K. Sayılı ilamı, Arabuluculuk tutanağı ve tüm dosya kapsamı...

Dava konusu ...

18.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; Davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 30/04/2022 keşide tarihli, 46.122,88 TL bedelli çekten dolayı ...

28.İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına ödenen 103.500,00 TL asıl alacak ve 68,05 TL faiz olmak üzere toplam 103.568,05 TL alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı tarafa 12/03/2025 tarihinde tebliğ edildiği, davalının da 12/03/2025 tarihinde borca , faize ve tüm ferilerine itiraz ederek takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.

Dava, davacı yanca haciz baskısı altında ödendiği iddia olunan çekten kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali ile takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.

Dava konusu 30/04/2022 keşide tarihli, 46.122,88 TL bedelli çek dayanak gösterilmek sureti ile davalı tarafından davacı hakkında İstanbul 28. İcra Müdürlüğü'nde icra takibinin yapıldığı, söz konusu alacak nedeni ile davacının ilgili icra dairesine toplam 103.500,00 TL ödemede bulunduğu fakat söz konusu takipte borcunun bulunmadığını ve haksız ödeme yaptığını iddia ederek ödenen bedelin iadesi amacı ile davalı hakkında icra takibi yaptığı ve davalının takibe itirazı üzerine takibin durduğu olayla ilgili olarak; ...

28.İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Alacaklı - davalı tarafından, borçlu - davacı aleyhine 30/04/2022 keşide tarihli, 46.122,88 TL bedelli çek dayanak gösterilmek suretiyle 52.447,57 TL alacağın tahsili amacıyla icra takibi yapıldığı, bu kapsamda icra veznesine dosyamız davacısı - borçlu tarafından 03/03/2025 tarihinde 103.500,00 TL ödemenin yapıldığı ve buna dair makbuzun dosyaya sunulduğu görülmüştür.

Dava konusu ...

18.İcra Müdürlüğünün... esas sayılı icra takip dosyasınında ise; Davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 30/04/2022 keşide tarihli, 46.122,88 TL bedelli çekten dolayı ...

28.İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına ödenen 103.500,00 TL asıl alacak ve 68,05 TL faiz olmak üzere toplam 103.568,05 TL alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı tarafa 12/03/2025 tarihinde tebliğ edildiği, davalının da 12/03/2025 tarihinde borca , faize ve tüm ferilerine itiraz ederek takibin durdurulduğu anlaşılmıştır. Davacının iddiasının, söz konusu icra dosyasına ödenen bedelin haksız olarak icra tehditi altında ödendiği ve ödenen bedel bakımından borcunun bulunmaması nedeni ile ödenen bedelin tarafına iade edilmesi gerektiği şeklinde olduğu,

Davalının savunmasının ise, davacının ödenen bedelin iadesini ödeme yapılan icra dosyasında talep etme imkanı varken hakkında icra takibi yaptığı ve itiraz üzerine itirazın iptali davası açtığı, yapılan icra takibinde ve itirazın iptali davasında davacının hukuki yararının bulunmadığı ve ayrıca hesabına geçen para olmaması nedeni ile davacının alacak talebi bakımından sorumluluğunun bulunmadığı şeklinde olmakla; Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Hususunun; Davacının icra takibi yapmasında ve itirazın iptali davası açmasında hukuki yararının bulunup bulunmadığı, dava şartlarının bulunup bulunmadığı ve davacının alacaklı olması halinde ne kadar alacaklı olduğu hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce, ...

28.İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası kapsamındaki mevcut hesaba 03/03/2025 tarihinde yatırılan paranın iadesi talebinde bulunulup bulunulmadığı hakkında bilgi sorulmuş olup, ilgi icra dairesince verilen cevabi yazıda borçlu tarafından 03/03/2025 tarihinde yatırılan paranın iadesi için alacaklı davalı vekili tarafından17/07/2025 tarihinde borçlu şirketin dosyaya yatırılan paranın iadesine dair muvafakati olduğuna yönelik talebi üzerine 22/07/2025 tarihinde paranın borçlu davacı şirkete gönderildiği şeklinde yanıt verildiği anlaşılmıştır.

Davacı vekili 24/07/2025 tarihli dilekçesi ve ekinde sunulan işlem dekontuyla, ...

28.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından talepte bulunarak edasını talep ettikleri paranın 22.07.2025 tarihinde davacı şirkete iade edildiğini, bu haliyle davanın konusuz kaldığını, karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesini, davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücreti ile alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği, davalı vekilinin 22/07/2025 tarihli dilekçesiyle, tarafından davacının feragat beyanı sunması halinde feragati kabul ettiklerini, yargılama gideri ve vekalet ücreti taleplerinin olmadığı şeklinde beyanda bulundukları anlaşılmıştır. Somut olayda uyuşmazlık, İİK 361. maddesinin uygulanabilir olup olmadığına ilişkindir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun “Fazla Verilen Paranın Geri Alınması” başlıklı 361. maddesi, “İcra dairelerince borçludan fazla para tahsil olunarak alacaklıya verildiği yahut yanlışlıkla bir tarafa para tediye olunduğu hesap neticesinde anlaşılırsa verilen para ayrıca hükme hacet kalmaksızın o kimseden geri alınır.” şeklinde emredici bir düzenlemeyi içermektedir.

Belirtilmelidir ki;

361.madde hükmü, ilamlı veya ilamsız tüm icra takiplerinde, her ne sebeple olursa olsun, borçludan fazla para tahsil edilen her durumda uygulama yeri ve alanı bulan, özel bir hükümdür. Buna göre, icra daireleri, hesaplama sonucunda fazladan tahsil edildiği ortaya çıkan tutarları, ayrı bir mahkeme hükmüne gerek olmaksızın, borçluya geri vermekle yükümlüdürler.  Burada, icra müdürüne Kanun tarafından verilmiş, özel bir görev ve daha da önemlisi cebri icra gücünün kullanılması kapsamındaki bir yetki söz konusudur: İcra Müdürü, dayanağı ve şekli ne olursa olsun, girişilmiş bir icra takibinde, borçludan tahsil edilen paranın, tahsili gerekenden daha fazla olduğunu hesap sonucunda belirlediği durumlarda, cebri icra gücünü kullanarak, fazla tahsilatı borçluya geri verecektir.  

Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin yerleşik kararlarında vurgulandığı üzere,

İİK 361. maddesi, ilamlı veya ilamsız tüm icra takiplerinde, her ne sebeple olursa olsun, borçludan fazla para tahsil edilen her durumda uygulama yeri ve alanı bulunan, özel bir hükümdür. İcra müdürü, dayanağı ve şekli ne olursa olsun, girişilmiş, bir icra takibinde, borçludan tahsil edilen paranın, esasen tahsili gerekmediğinin belirlediği durumlarda, cebri icra gücünü kullanarak, fazla tahsilatı borçluya geri verecektir.

Somut Olayda ise, davacı hakkında davalı tarafından 30/04/2022 keşide tarihli, 46.122,88 TL bedelli çekten dolayı kambiyo senetlerine mahsus takip yolu ile ... 28.İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyası ile takipte bulunulduğu, davacının takibe konulan çekteki imzanın tarafına ait olmadığından bahisle ... 35. İcra Hukuk Mahkemesi'nin...E. dosyası ile imza itirazında bulunduğu, yapılan yargılama neticesinde Mahkemece 19/04/2023 tarihinde takibin davacı/borçlu yönünden durdurulmasına karar verildiği, kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği, bunun üzerine davacı tarafından ilgili icra müdürlüğünden hacizlerin fekkini talep ettiği fakat ilgili icra müdürlüğü tarafından 13/01/2025 tarihli tensip tutanağı ile talebin reddine karar verildiği, davacının bunun üzerine aşkın haciz nedeniyle şikayet davası açtığı ve ... 32. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ...

K. Sayılı ilamı ile 19.02.2025 tarihinde şikayetin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Davacının 03.03.2025 tarihinde ... 28. İcra Müdürlüğü'ne 103.500,00 TL para yatırıldığı, davacının ilgili icra dosyasına yatırmış olduğu paranın iadesi için talepte bulunup bulunmadığı hususunda Mahkememizce yapılan yazışmalar neticesinde davacının paranın iadesi için talepte bulunmadığı ve davalı alacaklının talebi üzerine icra dairesine yatan paranın 22/07/2025 tarihinde davacıya iade edildiği anlaşılmıştır.

Bu kapsamda davacı hakkında açılan ...

28.İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyasındaki takibin ...

35.İcra Hukuk Mahkemesi'nin... E. dosyasında davacı bakımından iptaline karar verildiği, bu karar uyarınca esasında davacı adına mevcut bir icra takibinin bulunmadığı, davacı tarafından ilgili icra dairesine 03/03/2025 tarihinde 103.500,00 TL paranın yatırıldığı, söz konusu paranın iadesi için ilgili icra dairesine herhangi bir talepte bulunulmadığı, ödenen paranın davalıdan tahsili için davacı tarafından bu kez davalı adına 06/03/2025 tarihinde dava konusu icra takibini yaptığı, itiraz üzerine takibin durduğu, itirazın iptali için davacının 10/07/2025 tarihinde Mahkememizde dava açtığı ve davalının muvafakati üzerine ilgili ...

28.İcra Müdürlüğü tarafından icra veznesine yatan paranın 22/07/2025 tarihinde davacıya iade edildiği anlaşılmakla,

Esasen davacının ilgili icra dairesinden İİK'nun 40. Ve 361. Maddeleri uyarınca yatan paranın iadesi talebinde bulunma imkanı varken bu imkanın kullanılmadığı, yine davacının ödenen bedelin istirdatı talebinde bulunma imkanı varken davalı hakkında icra takibi yaptığı, bu durumda davacı tarafından icra dosyasına dönen paranın icra müdürlüğüne başvurularak talep edilmesi, icra müdürlüğünce olumsuz bir karar verilmesi halinde icra hukuk mahkemesinden işlemin iptalinin talep edilmesi gerekirken ayrı bir icra takibi yapılmasında hukuki yararın bulunmadığı anlaşılmıştır. Dava şartları, 6100 sayılı HMK'nın 114/1 maddesinde düzenlenmiş olup 114/1-h maddesinde de "davacının dava açmakta hukuki yararının bulunması" dava şartları arasında sayılmıştır. Aynı kanunun 115/2 maddesinde de, dava şartı yokluğu halinde davanın usulden reddine karar verileceği düzenlenmiştir. Yukarıda açıklanan gerekçelerle davacı tarafça açılan davanın, hukuki yarar yokluğu nedeniyle, 6100 sayılı HMK'nın 114/1-h ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

(Bkz emsal mahiyette Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin ... Esas .... Karar sayılı 26.25.2022 tarihli ilamı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin ... Esas ...Karar sayılı 13/01/2022 tarihli ilamı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar sayılı 11.02.2021 tarihli ilamı, Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin ... Esas -... Karar sayılı ilamı, Yargıtay 19.Hukuk Dairesi’nin ... Esas- ... Karar sayılı ilamı) H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davanın HMK'nın 114/1-h maddesi uyarınca hukuki yarar olan dava şartı yokluğundan,

HMK'nın 115/2. Maddesi uyarınca usulden REDDİNE,

Alınması gerekli 732,00-TL harcın davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.250,85-TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 518,85-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa İADESİNE,

Davacı tarafından yapılan yargılama idenini üzerinde bırakılmasına,

Davalı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 45.000,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00-TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,

Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA, Dair davacı vekili ile davalılar vekillerinin yüzüne karşı verilen kararda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.20.02.2026 KATİP e-imzalıdır HAKİM e-imzalıdır