T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket nezdinde ... no.lu poliçesi ile ... Şirketi' ne ait ... plakalı otomobilin sigortalandığını, 27.01.2021 tarihinde ... plakalı araç sürücüsünün, ... Sokaktan hızlı bir şekilde kontrolsüz olarak kavşağı girerek ...Sokak içerisinde seyreden ... plakalı araca çarptığını, ardından direksiyon hakimiyetini kaybederek kavşak içerisinde park halinde olan ... plakalı aracın sol arka tampon kısımlarına çarparak maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, kolluk tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağında " Kazanın meydana gelmesinde kaza yerinde hasarlı aracını ... bırakıp kaçan araç sürücüsü, sürücülere ait K.T.K'nın (52/1-a) aracın hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmamak kusurunu ihlal ettiği..." denilerek müvekkili şirket nezdinde sigortalı aracın %100 kusurlu olduğunun ve olay yerinden firar ettiğinin tespit edildiğini, Kaza nedeniyle araçları hasar gören mağdurların müvekkili şirkete başvuruda bulunduğunu, Müvekkili şirket tarafından ... plakalı araç sahibine 09.04.2021 tarihinde 4.350,00 TL tazminat, 448,40 TL tedarik ve 12.04.2021 tarihinde 5.528,79 tedarik ödemesi yaptığını, ayrıca 28.05.2021 tarihinde 4.500,00 TL değer kaybı tazminatı ödendiğini,...plakalı araç sahibine ise 19.02.2021 tarihinde 1.376,00 TL Tazminat ödediğini, Müvekkili sigorta şirketinin, Zorunlu Trafik Sigortası Genel Şartları' na göre sigortalıya rücu hakkının mevcut olduğunu, dava konusu kazada sigortalı aracın %100 kusuru ile kazanın meydana geldiği ve olay yerini terk ettiğinin açık olduğunu, icra takibine itiraz edildiğini, Davalı şirketin yapmış olduğu itirazın iptali için işbu davanın açıldığını, Tüm bu nedenlerle; ... 37. İcra Müdürlüğü ...
E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile haksız ve mesnetsiz olarak itiraz eden davalının %20 kötüniyet tazminatı ile mahkum edilmesi ve takibin kaldığı yerden devamına karar verilmesini ve fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davacının tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, bu sebeple davanın zamanaşımı yönünden reddini, işbu davanın, davacı tarafından hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, bu sebeple süresi içerisinde açılmayan davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddini, davanın usul ve esasa aykırılık taşıması sebebiyle müvekkili şirket yönünden reddine ve Davanın ...'a ihbarına, Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE / Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır.
Dava konusu uyuşmazlığın, davacı sigorta şirketi nezdinde sigortalanmış davalı şirkete ait ... plakalı aracın 27/01/2021 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı ... ve ... plakalı araç sahiplerine ödemiş olduğu hasar tazminatı ve değer kaybı tazminatı bedellerinin davalının kusurlu olduğu iddiası ile rücuen tahsili amacıyla ...
37.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkin hususlarından kaynaklandığı görülmüştür.
Dosya mahkememizin 2024/5 Esasına tevzi edilmiş, Mahkememizin 01/07/2025 Tarih, ...Esas-... Karar sayılı ilamı ile davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiş ve davacı vekilinin istinaf başvurusuna istinaden dosya İstanbul BAM 9. Hukuk Dairesi'nin ... Esas-...Karar sayılı ve 16/10/2025 tarihli ilamı ile kararın kaldırılmasına karar verilerek dosya mahkememizin 2025/832 Esasına tevzi edilmiştir.
Mahkememizin 25/06/2024 tarihli duruşmasının 5 nolu ara kararı ile dosyanın kusur oranlarının tespiti yönünden ATK Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesine karar verilmiş, mahkememiz dosyası Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmiş, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 02/07/2024 tarihli raporunda özetle: " Kimliği belirsiz sürücünün %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu, Sürücü Kamil ...’ın kusursuz olduğu, ... plakalı aracın etkenliğinin olmadığı" şeklinde görüş bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizin 19/11/2024 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararı ile dosyanın makine mühendisi bilirkişi ...'na tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller kapsamında davacı tarafından başlatılan takip konusu alacağın yerinde olup olmadığı konusunda rapor alınmasına karar verilmiş, mahkememiz dosyası bilirkişi ...'na tevdi edilmiş ve bilirkişi tarafından sunulan 02/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "Söz konusu aracın dava konusu kaza öncesinde geçmiş hasar kaydının bulunup bulunmadığı tespitinin KVKK kapsamında yapılamadığı,( menfi),
Bu kapsamda söz konusu aracın varsa geçmiş kazalarına yönelik Ekspertiz Raporlarının dosya muhteviyatına sunulması gerektiği, Dava konusu aracın geçmiş kazalarındaki hasar gören parçalar ile dava konusu kazada hasar gören parçaların aynı parçalar olması durumunda daha önce değer kaybetmiş parçalar yönünden değer kaybı oluşmayacağından dava konusu aracın geçmiş hasar kayıtlarının dosya muhteviyatına sunulmasına mütcakip tekrar değer kaybı değerlendirmesi yapılması gerektiği , yukarıda yapılan hesaplama geçmiş kazalarda aynı parçaların hasar görmemiş olması durumunda geçerlidir. Herne kadar ... plaka sayılı araç Hasar * Değer Kaybı * ... plaka sayılı araç hasarı toplam =30.516,,01 TL( İskontosuz) olsa da davacı tarafından ... (Hasar *Değer Kaybı ) ve ... ( Hasar ) plaka sayılı araç için ödeme yapılmış olduğu beyanının ve icra takibine konu edilen 18.003,00 TL nin talebe bağlılık ilkesi gereği kaza tarihi itibariyle piyasa rayiçlerine uygun ve kadri marufunda bulunduğu, ( Dekontlar mevcuttur.) görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür. Dava; ZMM sigortacısının üçüncü kişi hak sahibine yaptığı ödemeyi kaza yerini terk sebebine dayanarak sigortalısından rücuen tahsili amacıyla başlattığı icra takibine vaki itirazın iptali isteğine ilişkindir.
Dosyada yapılan incelemede; davacı sigorta şirketi nezdinde 04/08/2020-04/08/2021 tarihlerini kapsar biçimde ZMM sigortalı bulunan ... plaka sayılı aracın sebebiyet verdiği 27/01/2021 günlü trafik kazasından, dava dışı kişilere ait araçların hasarlandığı, davacı sigorta şirketi tarafından ZMM sigorta poliçesi kapsamında zarar gören üçüncü kişilere ödeme yapıldığı ve müteakip üçüncü kişilere yapılan ödemenin "kaza yerini terk sebebine dayanılarak" rücuen tahsili amacıyla ...
37.İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı ve davalının takibe itirazı üzerine de eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran hallerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceği, ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği öngörülmüş olduğundan, sigorta sözleşmesinin tarafı (akidi) olan sigorta ettiren davalı, sigorta poliçesinin ve sigorta genel şartlarının kendisine yüklediği sorumlulukları yerine getirmekle yükümlüdür. Sigorta sözleşmesine dayalı rücu davalarında, tarafların yükümlülüklerinin belirlenmesinde, taraflar arasındaki ilişkinin sözleşme ilişkisi olması nedeniyle, poliçe ve poliçenin tanzim tarihinde yürürlükte bulunan sigorta genel şartları nazara alınır. Dava konusu kaza 27.01.2021 tarihinde meydana gelmiş, davacı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi 04/08/2020-04/08/2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere düzenlenmiştir.
Poliçe tanzim tarihinde yürürlükte bulunan ZMMS Genel Şartları B.4-f maddesinde "Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde.” denilerek, zorunlu haller haricinde sürücünün olay yerini terk etmiş olması rücu sebebi olarak düzenlemiştir. Söz konusu düzenleme ile araç sürücüsünün ister maddi, ister yaralamalı ve ölümlü kaza olsun ",olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde." sigortanın, sigortalısına rücu edebileceği kabul edilmiş, ancak bedeni hasara neden olan bir kazada, sigortalının yahut eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmesi, can güvenliği nedeniyle olay yerinden uzaklaşması gibi zorunlu haller rücu hakkının istisnası olarak belirtilmiştir.
İstisna olarak gösterilen sebepler sınırlı olarak gösterilmemiş, ileri sürülen sebeplerin zorunlu hal sayılıp sayılmayacağı olayın oluş şekli, ayrılma sebebi, sürücünün veya sigortalının ayrılmadan sonraki tutum ve davranışları çerçevesinde zorunlu hal olup olmadığı hakim tarafından değerlendirilecektir.
Bu açıklamalardan sonra somut olaya dönüldüğünde, davalının maliki olduğu, davacıya ZMM Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan aracın karıştığı 27/01/2021 tarihinde kazaya ilişkin kolluk kuvvetleri tarafından düzenlenen maddi hasarlı trafik kaza tutanağında, kimliği belirsiz sigortalı araç sürücüsü idaresindeki ... plakalı otomobil ile sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobilin çarpışması akabinde ... plakalı otomobilin savrularak park halinde olan ... plakalı otomobile çarpması sonucu ... ve ... plakalı araçların hasarına konu olayın meydana geldiği, ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 01/11/2024 tarihli raporda kimliği belirsiz sigortalı araç sürücüsünün %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, dava dışı araçların kusursuz olduğu, kaza tespit tutanağında belirtildiği üzere sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği, Makine Mühendisi tarafından düzenlenen mahkememizce de denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunan 02/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, ... ve ... plakalı araçların hasarlı haldeki fotoğrafları ile dosyada mübrez ekspertiz raporlarında yer alan hasar kalemlerinin kaza tespit tutanağına göre kaza sonrası oluşabilecek hasarları ihtiva ettiği, dava konusu olayda hasar görmüş olan ... araçta KDV ve işçilik dahil 26.016,01 TL hasar meydana gelmiş olduğu, dava konusu olayda hasar görmüş olan ... araçta KDV ve işçilik dahil 1.400,00 TL hasar meydana gelmiş olduğu, ... araçta oluşan değer kaybının 4.500,00 TL olduğu, her ne kadar ... plaka sayılı araç Hasar + Değer Kaybı ve ... plaka sayılı araç hasar bedeli toplamı = 31.916,,01 TL olarak hesaplanmış ise de, davacı tarafından dava dışı araç sahiplerine yapılan ve icra takibine konu tutarın 18.003,29 TL olduğu, parça tutarlarının ve işçilik bedellerinin piyasa rayiç fiyatlarına uygun olduğu, davacı sigorta şirketi tarafından sigortalanan dava dışı araç sürücüsünün karıştığı maddi hasarlı trafik kazasından sonra sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği bu hususun kazaya ilişkin kolluk kuvvetlerinin imzasını taşıyan 27/01/2021 tarihli kaza tespit tutanağından anlaşıldığı, zarar görene aracın çarpması nedeniyle meydana gelen zararların miktarının makine mühendisi tarafında hazırlanan bilirkişi raporu ile desteklendiği, Türk Ticaret Kanunu m.1472'ye ve ZMMS Genel Şartları B.4-f maddesine göre, sigorta şirketi, sigortalısına ödediği tazminat bedeli kadar üçüncü şahıslara rücu edebileceğinden, halefiyet ilkesi doğrultusunda davacı tarafından dava dışı ... ve ... plakalı araç sahiplerine yapılan ödemeleri sigortalısı olan davalıdan rücu koşullarının oluştuğu, taraflar arasındaki ilişkinin bir sözleşme ilişkisi olduğu, sigortacının rücu talebini ancak ZMMS sözleşmesinin tarafı olan davalıya yöneltebileceği dosyaya sunulan tutanak ve belgelere göre kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün % 100 oranında tam kusurlu olduğu ve davacı tarafından yapılan ödemelerin kadri maruf olduğu anlaşılmakla, davanın kabulü ile davalı tarafından ...
37.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ile takibin takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına, alacak likit olduğundan İİK md. 67/2 uyarınca asıl alacağın %20'si oranındaki 3.600,66-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
1.)Davanın KABULÜ ile, davalı tarafından ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ile takibin takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına,
2.)Alacak likit olduğundan İİK md. 67/2 uyarınca asıl alacağın %20'si oranındaki 3.600,66-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3.)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 1.575,94-TL harçtan peşin yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.148,34-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4.)Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 23.070,41-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5.)Davacı tarafından yatırılan 5.998,75-TL yargılama gideri ile 427,60-TL peşin harç, 427,60-TL başvurma harcı toplamı 6.853,95-TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6.)6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
7.)Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'nın 04/11/2024 tarihli 4.800,00-TL fatura bedelinin davalıdan tahsili ile Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'na ödenmesine,
8.)Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde kendilerine iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, mahkememiz gerekçeli kararının HMK 345 maddesi gereğince taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenebilmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 24/02/2026
Katip
(e-imzalıdır)
Hakim
(e-imzalıdır)