Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının ... esas sayılı dosyası devam eden çek iptali davasına, çek hamili olduğu iddiası ile müracaatta bulunduğunu, Mahkeme tarafından, 06.02.2026 tarihli ara kararı ile "... kayıtlı ... seri nolu 31.10.2025 keşide tarihli 139.026,00 TL bedelli çekin takas bankası aracılığıyla ... ibraz edildiği, gelen yazı cevabında ibraz eden yetkili hamilin ... TC nolu ... olduğu görüldüğünden ilgili hamile karşı çek iptali davası açan davacıya hamiline karşı çek istirdati davası açması konusunda 2 haftalık KESİN süre verilmesine" karar verildiğini, müvekkili ...nin ticaret yapmış olduğu firmalardan almış olduğu, çekleri, yine ticareti bulunduğu, ... Şirketi'ne göndermek üzere kargoya verdiğini ancak 6 adet çekin kargoda çalındığını, ... esas sayılı dosyasından bankaya yazılan müzekkere cevabı ile çeki haksız ve yasal olmayan yollarla ele geçiren ve bankaya ibraz eden kişinin ... olduğunun öğrenildiğini, davalı, ...'ın ... ... seri nolu 31.10.2025 keşide tarihli 139.026,00 TL bedelli çeki bankaya ibraz ettiğinin ve bankanın Mahkemenin tedbiri olduğu gerekçesi ile çeki ödemediğini, davalının Kargoda çalınmış olan çekin hamili olduğunu iddia etmesi ve ... esas sayılı dosyasında "çek iptali" davası açılmış olması nedeniyle işbu davayı açma gereği hasıl olduğunu belirterek ... ... seri nolu 31.10.2025 keşide tarihli 139.026,00 TL bedelli çek yetkili hamilinin davacının olduğuna karar verilerek çekin istirdatına ve davacının meşru hamil sıfatıyla alacaklı olduğunun tespitine, kötüniyetli davalıdan çek bedelinin %20'si oranında tazminatın alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafa dava dilekçesi tebliğ edilmemiştir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1 maddesinin birinci fıkrasında, tüm davalar bakımından geçerlilik taşıyan dava şartlarının neler olduğu hususu açıkça hükme bağlanmış, aynı Kanun'un 114/2 maddesinde ise, diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümlerin saklı olduğu belirtilmiştir.

19.12.2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan ve 01.01.2019 tarihinde yürürlüğe giren 7155 sayılı Kanun'un 20. maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na 5/A maddesi eklenmiştir. Anılan maddesi ile; "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” düzenlemesi getirilmiştir. Görüldüğü üzere, 6102 sayılı TTK’ye eklenen 5/A maddesinde, Kanun’un 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri olan ticari davalarda, arabuluculuk dava şartı olarak belirlenmiştir.

Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A/2 maddesi "Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." düzenlemesini içermekte olup, bu madde ile dava açılmadan arabuluculuğa başvurulması hali dava şartı olarak kabul edilmiştir.

Somut olayda; Arabuluculuk son tutanağının bulunmadığı,

Mahkememizce düzenlenen 23/02/2026 tarihli tensip tutanağında, davacı vekiline arabuluculuğa başvurulup başvurulmadığı, başvurulmuş ise buna ilişkin arabuluculuk tutanağını sunmak üzere 1 haftalık kesin süre verilmesine, sunulmadığı takdirde arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediğinin kabul edileceğinin ve davanın usulden reddedileceğinin ihtarının yapıldığı, davacı vekilince arabuluculuk anlaşma son tutanağının sunulmadığı, 02/03/2026 tarihli dilekçesi ile TTK 792 maddesi kapsamında açılan çek istirdatı davasında arabuluculuğa başvurmanın dava şartı olmadığını belirttiği, ancak ... sayılı ilamında da belirtildiği üzere istirdat davalarında arabuluculuğun dava şartı olduğu, davacı tarafça arabulucuk kararına karşı başvuru yolunu tüketilmediği görülmekle HMK'nın 114/2 maddesi yollaması ile TTK 5/A maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Davanın, Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-2 ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/2 ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,

2.492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 732,00 TL peşin harçtan dava açılışta yatırılan 2.374,22 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 1.642,22 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3.Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

4.HMK'nın 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının davacıya iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 03/03/2026 Katip ...