A. İstanbul 17.

Asliye Hukuk Mahkemesinin 12.01.2022 Tarihli ve 2021/271 Esas, 2022/25 Karar Sayılı Kararı

Tasarrufun iptali davalarında kanun özel bir yetki kuralı getirmemiş olduğundan bu davaların davalının yerleşim yerinde açılması gerektiği, davalıların yasal süresi içerisinde sundukları müşterek cevap dilekçesi ile yetki itirazında bulunarak yetkili mahkemenin Sakarya Mahkemeleri olduğunu belirttikleri, tüm davalıların yetki itirazında bulunması ve davanın açıldığı tarihte yerleşim yeri adreslerinin Sakarya adliyesi yargı çevresi dahilinde olması sebebiyle yetki itirazına itibar edildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Sakarya 1.

Asliye Hukuk Mahkemesinin 15.04.2022 Tarihli ve 2022/200 Esas, 2022/154 Karar Sayılı Kararı Her tasarrufun iptali davası içerisinde muvazaa da barındırdığından yani taraflar arasındaki tasarrufun iptaline konu işlemin muvazaa nedeniyle iptali istendiğinden zarar gören davacının yerleşim yeri Mahkemesi'nde de görülebileceği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun (2004 sayılı Kanun) 277 ve devamı maddeleri uyarınca tasarrufun iptali istemine ilişkindir. B. İlgili Hukuk

1.Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2.2004 sayılı Kanun’un “İptal davasında davalı” başlıklı 282 nci maddesi şöyledir; “İcra ve iflas Kanunu'nun 11 inci babındaki iptal davaları borçlu ve borçlu ile hukuki muamelede bulunan veya borçlu tarafından kendilerine ödeme yapılan kimseler ile bunların mirasçıları aleyhine açılır. Bunlardan başka, kötü niyet sahibi üçüncü şahıslar aleyhine de iptal davası açılabilir. İptal davası iyi niyetli üçüncü şahısların haklarını ihlal etmez.”

3.6100 sayılı Kanun“Yetki” başlıklı 6 ncı maddesinini birinci fıkrası şöyledir: “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.”

4.6100 sayılı Kanun'un “Davalının birden fazla olması hâlinde yetki” başlıklı 7 nci maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir. Ancak, dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır.”

5.6100 sayılı Kanun'un “Mecburi dava arkadaşlarının davadaki durumu” başlıklı 60 ncı maddesi şöyledir. “Mecburi dava arkadaşları, ancak birlikte dava açabilir veya aleyhlerine de birlikte dava açılabilir. Bu tür dava arkadaşlığında, dava arkadaşları birlikte hareket etmek zorundadır. Ancak, duruşmaya gelmiş olan dava arkadaşlarının yapmış oldukları usul işlemleri, usulüne uygun olarak davet edildiği hâlde duruşmaya gelmemiş olan dava arkadaşları bakımından da hüküm ifade eder.”

C. Değerlendirme

1.İptal davaları ayni hakka değil kişisel hakka dayanan davalardan olduğundan davanın konusu taşınmaz bile olsa 6100 sayılı Kanun'un 12 nci maddesinin uygulanma imkânı yoktur. 2004 sayılı Kanun'un 282 nci maddesi gereğince davalı borçlu ile doğrudan veya dolaylı işlem yapan üçüncü kişiler arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğundan ve zorunlu dava arkadaşları usul işlemlerini birlikte yapmak zorunda olduklarından yetki itirazının davalılarca birlikte ileri sürülmesi gerekir. Yalnız bir davalı tarafından ileri sürülen yetki itirazı hukuki sonuç doğurmaz.

2.Kesin yetki halinin kuralının bulunmadığı ve birden fazla genel ve özel yetkili mahkemenin bulunduğu hallerde yetkili mahkemeyi seçme hakkı davacıya aittir. Davacı davasını, bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer, davalının bildirdiği yetkili mahkemede davanın görülmesi gerekir.

3.Dosya kapsamından, davacının yetkisiz İstanbul 17. Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açtığı anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca seçme hakkı davalılara geçmiş ve davalı taraflarca da süresinde ve usulüne uygun olarak yerleşim yerinin bulunduğu yer olan Sakarya Mahkemelerinin yetkili olduğuna ilişkin itirazında bulunduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın Sakarya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.

Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Sakarya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

20.05.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.