T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili ----- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesi özetle ; Müvekkil şirket ,---- plakalı çekici ile --- plakalı ----- (soğutucu motorlu) tipli araçlarını (dorsenin içinde sebze meyve vardır) deniz yolu ile Türkiye'den ----- taşımak üzere davalı şirket ile anlaştığını, Anlaşmaya göre müvekkil şirket davalı şirkete taşıma ücreti olarak 1.000,00 USD vereceğini, davalı şirket de müvekkiline ait araçları kendine ait ------ adlı gemi ile ---- Limanı'na götüreceğini, limandan da karaya bırakacağını, Dava konusu araçların , 09.12.2025 tarihinde gümrük sahasında mazot aldıktan sonra gemiye bindirildiğini, 12.12.2025 tarihinde davalıya ait gemi ----kıyısındaki ---- Limanı'nda iken ----- tarafından fırlatıldığı iddia edilen bir füze ile saldırıya uğradığını , bu saldırıda müvekkilin araçları ile birlikte çok sayıda aracın, içindeki yükle ile birlikte tamamen yandığını, ------ buna ilişkin çok sayıda haber olduğunu, Müvekkil ve dava dışı diğer mağdurlar , davalı şirket yetkilileri ve Türkiye'nin ------ Konsolosluğu ile iletişim kurmaya çalıştığını, konsolosluk , araç sahipleri ile yaptığı toplantıda , davalı şirket yetkilileri ile görüştüğünü , yetkililerin gemi ve içindeki araçların kendileri tarafından sigortalandığını , dolayısı ile zararlarının karşılanacağını kendisine söylediğini, Sonraki aşamalarda mağdurların talepleri doğrultusunda davalı şirket , taraflara gönderdiği ------ yazısında olayın mücbir sebepten kaynaklandığını, herhangi bir tazminat ödemesinin söz konusu olamayacağını , şu aşamada araştırmaların devam ettiğini, Bunun üzerine müvekkil , uğradığı zararı tazmin etmek için ---- Arabuluculuk Bürosunun ---- ve arabuluculuk no :---- sayılı dosya ile müracaat ettiğini ancak bundan da bir sonuç alamadığını, mücbir sebep olmadığını, davalı tarafın savaş riskini bilerek taşıma rezervasyonu aldığını, davalı taraf , kurduğu ----- grubunda araçların , şoförlerin ve araç içindeki malların savaş riskine karşı sigortalandığını bildirdiğini, davalı tarafın bir tacirdir ve savaşın meydana getirebileceği olası riskleri hesaplamak zorunda olduğunu, açıklanan ve resen gözetilecek sebeplere binaen ;hmk 107. madde gereğince talep miktarını netleştirip eksik harcı tamamlamak üzere; 50,00 TL araç bedeline ilişkin maddi tazminatın -rayiç değer- olayın meydan geldiği tarihten itibaren ticari faizi ile birlikte tahsiline, 50,00 TL mazot bedelinin -fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydı ile - olayın meydan geldiği tarihten itibaren ticari faizi ile birlikte tahsiline, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava Alacak (Deniz Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasıdır.Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; açılan davanın 6102 sayılı TTK'da düzenlene deniz taşıması/deniz sigortasına ilişkin alacak davası olduğu, 6102 Sayılı TTK’nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın TTK veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bakacağı yönünde düzenleme bulunmasının gerekeceği,
TTK’nun 5.kitap kısmında ‘deniz ticareti’ başlığı altında sıralanmış bulunan düzenlemelerin uygulanmasına ilişkin davaların ise Denizcilik İhtisas Mahkemesinin görev alanına girdiği, deniz ticaretinin genel olarak TTK'nın 5. kitabında düzenlendiği, birinci kısım da Gemi, ikinci kısımda donatan ve donatma iştiraki, üçüncü kısım da kaptan, dördüncü kısımda deniz ticareti sözleşmeleri, beşinci kısımda deniz kazaları, altınca kısımda gemi alacakları, yedinci kısımda sorumluluğun sınırlanması ve petrol kirliliği zararının tazmini, sekizinci kısımda cebri icraya ilişkin özel hükümler düzenlenmiş olup,
TTK 5/2.bendi uyarınca, bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa HSK tarafından Asliye Ticaret Mahkemelerinden biri veya bir kaçı deniz ticaretine ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebileceği, bu kapsamda deniz ticaretinden doğan uyuşmazlıklara bakmak üzere -----.Asliye Ticaret Mahkemesinin görevlendirildiği, bu doğrultuda somut olaya konu uyuşmazlığın çözümünde de deniz ticaretine ilişkin hükümlerinin uygulanmasının gerekip gerekmediğine dair tartışma görevinin Denizcilik İhtisas Mahkemesine ait olduğu, Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer ticaret mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu, Denizcilik İhtisas Mahkemelerinin görev alanının tayininde uyuşmazlığın deniz ticaretinden kaynaklanıp kaynaklanmadığının esas alınacağı, görev hususunun resen ve davanın her aşamasında incelenmesi gereken bir husus olduğu, yine HMK.'nun 114/c maddesi uyarınca mahkemenin görevli olması dava şartı olarak düzenlendiği, TTK.'nın 5/2 maddesi uyarınca, bir yerde birden fazla asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebileceği, nitekim ------ Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin HSK tarafında deniz ticaretine ve deniz sigortasına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirildiği ve bu mahkemelerin yargı çerçevesinin İstanbul ili olarak belirlendiği, bu düzenlemenin de bir görev düzenlemesi olduğu, uyuşmazlığın çözümünde TTK’nun 5.kitap kısmında yer alan deniz ticaretine ilişkin hükümler uygulanacağından Denizcilik Alanında İhtisas Mahkemelerinin görevli olduğu, görevin ----- Asliye Ticaret Mahkemelerine ait olduğu anlaşılmakla HMK.'nun 114/c ve HMK.nun 20.maddeleri uyarınca mahkememizin görevsiz olduğuna dair karar verilmiştir.
1.Göreve ilişkin dava şartı yokluğundan davanın usulden reddi ile Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2.HMK.20 maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde talep halinde dosyanın görevli-----Asliye Ticaret Mahkemesi'ne (Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla) gönderilmesine,
3.HMK 331/2. maddesi uyarınca yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
4.Kararın kesinleşmesinden itibaren HMK'nun 20/1-son cümle gereği dosyanın iki haftalık süre içerisinde görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesinin istenilmemesi halinde DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA karar verilmesi için dosyanın yeniden ele alınmasına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ----- BAM nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.