21. Hukuk Dairesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01.10.1979-31.07.1980 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.Hükmün davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi. K A R A R Dava, davacının 01.10.1979-31.07.1980 tarihleri arasında davalı işverene ait işyerinde geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının 01.10.1979-31.12.1979 tarihleri arasında 90 gün davalı işyerinde çalışmış olduğunun tespitine karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacı adına davalı ... adına tescilli pik döküm işyerinden 01.10.1979 tarihinde işe giriş bildirgesinin verildiği, 14.11.1965 doğumlu olan davacının çalıştığını iddia ettiği tarihte henüz on üç yaşında olduğu anlaşılmaktadır.506 sayılı Kanun’un 2. maddesine göre sigortalılık niteliği, hizmet akdinin kurulması ve 6. madde gereğince çalışmaya başlanması ile edinileceği düzenlenmiştir. 506 sayılı Kanun’un “Sigortalı Sayılmayanlar” başlıklı 3/II-B maddesinde; “Özel kanunda tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında, çıraklık devresi sayılan süre içinde analık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile bu Kanunun 35'inci maddesi hükümleri uygulanmaz” hükmü öngörülmüştür. 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'nun 3. maddesi, çırağı; “çıraklık sözleşmesi esaslarına göre bir meslek alanında mesleğin gerektirdiği bilgi, beceri ve iş alışkanlıklarını iş içerisinde geliştirilen kişi” olarak tanımlanmıştır.Anılan Kanun'un “Çıraklık Şartları” başlıklı 10'uncu maddesine göre çırak olabilmek için,

a)14 yaşını doldurmuş, 19 yaşından gün almamış olmak. (Bu bentte yer alan "onüç yaşını" ibaresi, 16/8/1997 tarih ve 4306 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle "ondört yaşını" olarak değiştirilmiştir.)

b)En az ilköğretim okulu mezunu olmak.

c)Bünyesi ve sağlık durumu gireceği mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olmak gerekmektedir.Somut olayda, 14.11.1965 doğumlu olan davacının çalışmasının tespitini istediği 01.10.1979 tarihinde 13 yaşında olduğu, davalı işyerinin döküm işi ile iştigal ettiği göz önünde bulundurulduğunda davacının yaşında birinin ağır ve tehlikeli işlerden olan döküm işinin yapıldığı söz konusu işyerinde üretime yönelik eylemli çalışmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu anlaşılmakta olup davanın reddine karar vermek gerekirken kabulüne dair hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA 11.03.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.