21. Hukuk Dairesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. K A R A R

1.Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2.Dava, davacının 20.12.1983 - 01.04.1984 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile hükümde yazılı şekilde karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir. Dosyadaki kayıt ve belgelerden; ... sicil numaralı davalı işyerinin 20.12.1983 – 01.04.1984 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında olduğu, davalı işverence davacı adına 20.12.1983 tarihli işe giriş bildirgesinin verildiği, ancak dönem bordrosunun verilmediği görülmüştür.

Somut olayda; davalı işverenin davacının 20 gün çalıştığını belirttiği, davacı tanığı ...’nın da hatırlayamadığı tarihte davacı ile birlikte davalı işyerinde çalıştığını belirttiği, bu kişinin şahsi sicil dosyasının getirtilerek davalı işyerinden çalışması olup olmadığının varsa hangi dönemlerde olduğunun araştırılmadığı, buna göre eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

Yapılacak iş, davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp, tanık olarak beyanı alınan ... şahsi sicil dosyasının getirtilerek, bu kişi adına davalı işyerinden herhangi bir bildirim yapılıp yapılmadığını tespit etmek, işveren tarafından bordro verilmediği de gözetilerek, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri, o da yoksa davacının çalışmasını bilebilecek nitelikte tanık araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermektir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.