Danıştay 5. Daire Başkanlığı

Danıştay 5. Daire Başkanlığı         2017/4588 E.  ,  2019/4392 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y

2.

3.

Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ : 26/06/2008 tarih ve 26918 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5767 sayılı Kanun’un 5. maddesi ile 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu’nun 16. maddesinde değişiklik yapılmış ve TRT Genel Müdürlüğünün teşkilat yapısı değiştirilmiştir. 04/09/2008 tarih ve 2008/304 sayılı işlem ile onaylanan 28/08/2008 tarihli TRT Personel Komisyonu kararıyla ise Genel Müdüre bazı yetkiler verilmiş ve personelle ilgili bazı farklı uygulamalar ortaya konulmuştur. Söz konusu Personel Komisyonu kararı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu'nun 19/09/2008 tarih ve 2008/43 sayılı kararıyla aynen onaylanmıştır.

Yapılan itiraz sonrası Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, 11/11/2008 tarih ve 2008/53 sayılı yazı ile TRT Hukuk Müşavirliğine söz konusu karar hakkında hukuki mütalaasını sormuş, Hukuk Müşavirliği ise 18/11/2008 tarihinde verdiği mütalaa ile “04/09/2008 tarih ve 2008/304 sayılı kararın 14. maddesinde Genel Müdüre geniş yetkiler verildiği, bu maddenin yetki devri hükmünde olduğu ve TRT Yönetim Kurulunun sahip olduğu yetkileri Genel Müdüre devredemeyeceği” değerlendirmesinde bulunmuştur. Bunun üzerine Radyo ve Televizyon Üst Kurulu'nun 27/11/2008 tarih ve 2008/57 sayılı kararıyla, 04/09/2008 tarih ve 2008/304 sayılı kararın aynen onaylanmasına ilişkin 19/09/2008 tarih ve 2008/43 sayılı kararın geri alınmasına karar verilmiştir.

Ardından, son verilen karar yeniden değerlendirilmiş ve Kurulun 05/12/2008 tarih ve 2008/60 sayılı kararıyla, 04/09/2008 tarihli Personel Komisyonu kararının 14. maddesi hariç hukuka uygun olduğu değerlendirilerek söz konusu kararın 14. maddesi hariç kalan kısmının onaylanması yönünde karar verilmiştir. Bakılan dava ise, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu'nun 05/12/2008 tarih ve 2008/60 sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

Davacı ... yönünden : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun, "Tarafların Kişilik veya Niteliğinde Değişiklik" başlıklı 26. madesinin birinci fıkrasında, dava esnasında ölüm veya herhangi bir sebeple tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik olursa, davayı takip hakkı kendisine geçenin başvurmasına kadar; gerçek kişilerden olan tarafın ölümü halinde, idarenin mirasçılar aleyhine takibi yenilemesine kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına ilgili mahkemece karar verileceği; dört ay içinde yenileme dilekçesi verilmemiş ise, varsa yürütmenin durdurulması kararının kendiliğinden hükümsüz kalacağı; aynı maddenin ikinci fıkrasında ise, yalnız öleni ilgilendiren davalara ait dilekçelerin iptal edileceği hükme bağlanmıştır.

UYAP kayıtlarının incelenmesinden, davacı ...'ın dava devam ederken vefat ettiği ve davanın konusu itibarıyla yalnızca öleni ilgilendirdiği ve mirasçılara geçecek nitelikte bir hakkın bulunmadığı anlaşıldığından, 2577 sayılı Kanunun yukarıda belirtilen 26. maddesi uyarınca adı geçen davacı yönünden, dava dilekçesinin iptaline karar verilmesi gerekmektedir. Diğer davacılar yönünden : İlgili Mevzuat: 26/06/2008 tarih ve 26918 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5767 sayılı Kanun ile, 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun çeşitli maddelerinde değişiklikler yapılmış ve anılan Kanun'a, "Bu Kanunda öngörülen yeni teşkilat düzenlemeleri nedeniyle kaldırılan, birleştirilen, ismi veya yapısı değiştirilen birimlerde unvanlı/unvansız olmak üzere; Daire Başkanı, Başkan, Üye, Başkan Yardımcısı, Bölge Müdürü, Bölge Müdür Yardımcısı, Müdür, Şube Müdürü, Müdür Yardımcısı, Genel Sekreter, Genel Sekreter Yardımcısı, Savunma Sekreteri, Başuzman ve Uzman (Teknik Hizmetler Sınıfı Hariç) kadrolarında bulunanların görevleri ile Kurum Genel Müdür Uzmanlarının görevleri, bu maddenin yayımı tarihinden itibaren en geç üç ay içinde sona erer ve eşit dereceli Araştırmacı unvanlı kadrolara atanırlar. Söz konusu personel, Kurumca ihtiyaç duyulan hizmetlerde görevlendirilebilir. Anılan personelin; bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihteki unvanları esas alınarak 15/1/2008 tarihi itibarıyla bu unvana göre belirlenmiş olan ücret (fazla mesai ücreti hariç) ve özel hizmet tazminatı toplam net tutarının (bu tutar sabit bir değer olarak esas alınır); atandığı yeni kadronun ücret (fazla mesai ücreti hariç) ve özel hizmet tazminatı ve benzeri adlarla yapılan her türlü ödemelerin toplam net tutarından fazla olması halinde aradaki fark tutarı, fark kapanıncaya kadar herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaksızın ayrıca tazminat olarak ödenir. İsteğe bağlı unvan değişikliği olanlar ile başka kurum ve kuruluşlara geçenlere fark tazminatı ödenmesine son verilir. En son görev yapılan kadroya ilişkin olarak ek gösterge ve/veya makam tazminatını hak edemeyen personelin atandığı yeni kadroda geçirdiği süreler, 5434 sayılı Kanunun ek 68 inci ve ek 73 üncü maddelerinde belirtilen sürelerin hesabında dikkate alınır. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte Kurumda görev yapan işçi sayılmayan geçici personel, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içerisinde, bu Kanunun 50 nci maddesinin (ı) bendi hükümlerine göre istihdam edilmek ve yine anılan bentte yer alan sözleşmeli personel sayısına ilişkin hüküm saklı kalmak üzere Kurum tarafından uygun görülen pozisyonlara atanırlar. Kurumun hizmet birimleri, yeni teşkilat düzenlemeleri yapılıncaya kadar mevcut görevlerini yürütmeye devam eder.

Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte görev yapan Kurum personelinden (geçici personel hariç); 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununa göre emeklilik hakkını kazanmış olanlara bu maddenin yayımı tarihinden itibaren üç ay, bu hakkı 2008 yılı sonuna kadar kazanacak olanlara da kazandıkları tarihten itibaren iki ay içinde emeklilik başvurusunda bulunmaları halinde, emekli ikramiyeleri % 30 fazlasıyla ödenir. Ancak, bu kapsamda emekli olan personel, emekli oldukları tarihten itibaren üç yıl içinde Kurumda yeniden istihdam edilemez." hükmünü içeren Geçici 11. madde eklenmiştir. 14/11/1983 tarih ve 18221 sayılı 2.Mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan 12. maddesinde; "Türkiye Radyo - Televizyon Kurumu Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:

a)Türkiye Radyo - Televizyon Kurumunun program, yayın, teknik, personel, İdarî, aslî ve her türlü hizmetlerine dair temel ilkeleri ve hedefleri tespit etmek ve bunlarla ilgili kararları almak,

b)Türkiye Radyo-Televizyon Kurumunun bütçesini, bilançosunu, kadrosunu karara bağlamak,

c)Türkiye Radyo-Televizyon Kurumunun her seviyedeki teşkilat değişikliklerine alt Genel Müdürün tekliflerini inceleyerek, uygun görülenleri Radyo ve Televizyon Yüksek Kurulunun onayına sunmak,

d)Genel Müdürlükçe hazırlanacak yönetmelik tasarıları hakkında karar vermek,

e)Yıllık genel yayın planını karara bağlamak,

f)Alınan kararların uygulanışını Yönetim Kurulu toplantılarında, Yönetim Kurulu Başkanının vereceği bilgilerle takip ve kontrol etmek,

g)Türkiye Radyo-Televizyon Kurumunun hizmetlerinin geliştirilmesini sağlayacak tedbirleri almak,

h)....

i)Genel Müdürlükçe gerekli görülecek konularda kararlar almak.

j)Radyo ve Televizyon Yüksek Kurulunca hazırlanan yayın değerlendirme raporları ile Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulunca hazırlanan yıllık ve ara raporları inceleyerek düzeltici ve geliştirici tedbirler almak,

k)Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu ile ilgili ve başka mercie bırakılmamış konularda karar almak,

l)Bu Kanunda belirtilen başkaca görevleri yerine getirmek." hükmü yer almaktadır. Dava Konusu İşlemin İncelenmesi: 28/08/2008 tarih ve 2008/11 sayılı TRT Personel Komisyonu kararının 14. maddesi dışındaki bazı maddelerinde de, 2954 sayılı Kanun uyarınca Yönetim Kuruluna ait olan bazı yetkilerin Genel Müdüre devredildiği görülmektedir. Bu maddeler incelendiğinde;

1.2008/11 sayılı TRT Personel Komisyonu Kararının 3. maddesi yönünden;

Anılan madde, "Ek-2'de yer alan kadroların iptali, bunlardan Ek-2/1 listede gösterilen dolu kadroların şahsa münhasır olmak üzere korunması ve boşaldığında ihtiyaç duyulan kadrolara dönüştürülmesi, bu kadrolarda çalışan personelin; ailevi, sağlık vb. nedenlerle bulunduğu üniteden başka bir üniteye veya ünitelerin bu kadrolarda bulunan personele hizmet gereği ihtiyaç duymaları halinde, atama yapılacak birime kadrosunun da aktarılması suretiyle tayinlerinin yapılabilmesini teminen Genel Müdüre yetki verilmesi" düzenlemesini içermektedir. 2954 sayılı Kanun'un 12. maddesinde, Türkiye Radyo-Televizyon Kurumunun kadrosunu karara bağlamak görevinin TRT Yönetim Kuruluna verildiği görülmektedir. Bu durumda, kadroları belirleme, gerekli kadrolara dönüştürülmesi konusunda, Kanunun açıkça Yönetim Kurulunu görevli kılması karşısında, kadroların dönüştürülmesi hususunda Genel Müdüre yetki verilmesinde hukuka uyarlık görülmemiştir.

2.2008/11 sayılı TRT Personel Komisyonu Kararının 8. maddesi yönünden;

Anılan madde, "Yeni oluşturulan şef kadrolarının hizmet sınıfının (GİH, GHPG, TH, THPH) tespiti hususunda Genel Müdüre yetki verilmesi" düzenlemesini içermektedir. 2954 sayılı Kanun'un 12. maddesinde, Türkiye Radyo-Televizyon Kurumunun kadrosunu karara bağlamak görevinin TRT Yönetim Kuruluna verildiği görülmektedir. Bu durumda, kadroları belirleme konusunda, Kanunun açıkça Yönetim Kurulunu görevli kılması karşısında, kadroya ait olan hizmet sınıfının tespiti hususunda Genel Müdüre yetki verilmesinde hukuka uyarlık görülmemiştir.

3.2008/11 sayılı TRT Personel Komisyonu Kararının 10. maddesi yönünden;

Anılan madde, "5767 sayılı Kanun'un yürürlük tarihinden önce; mühendis veya mimar olarak çalışmış olanlarla, Kurumda, tabip, başmühendis, teknik yönetmen, seslendirme yönetmeni, yönetmen, muhabir, başkameraman, şefkameraman, kameraman, şefprodüktör, prodüktör, spiker, redaktör spiker, dekoratör, sistem çözümleyici, çözümleyici programcısı, uygulama programcısı, telebilgi koordinatörü, orkestra şefi, koro şefi ve sanatçı unvanlarında görev yapmış olanlardan 5767 sayılı Kanun gereği araştırmacı kadrosuna atanan personelin talepleri halinde kadrolarının dönüştürülmesi suretiyle, kariyer ve görev alanlarıyla ilgili birimlere atanabilmeleri hususunda Genel Müdüre yetki verilmesi" düzenlemesini içermektedir. 2954 sayılı Kanun'un 12. maddesi uyarınca kadroları belirleme konusunda, Kanunun açıkça Yönetim Kurulunu görevli kılması karşısında, kadroların dönüştürülmesi konusunda Genel Müdüre yetki verilmesinde hukuka uyarlık görülmemiştir.

4.2008/11 sayılı TRT Personel Komisyonu Kararının 12. maddesi yönünden;

Anılan madde, "Kadro karşılığı sözleşmeli personel ücretleri hakkında, 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararname gereğince ilgili dönem için Bakanlar Kurulunca tespit edilen ortalama ücret toplamı üst sınırını geçmemek üzere belirleme yapmaya ve Radyo ve Televizyon Üst Kurulu personeline uygulanan özel hizmet tazminatı oranlarını emsali unvanlar yönünden geçmemek üzere Kurum personeline uygulamaya Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu Genel Müdürünün yetkili kılınması" düzenlemesini içermektedir. 2954 sayılı Kanun'un "Personelin özlük hakları" başlıklı 50. maddesinin (d) bendinde, "Kurum personeline hizmetin bütünlüğü ve ifa edilen görevin özelliği dikkate alınarak en yüksek Devlet memuru aylığını (Ek gösterge dahil) geçmemek üzere, Kurum Yönetim Kurulunun teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca tespit olunan oran veya miktarlarda tazminat ödenir." hükmüne, (g) bendinde ise, "Kurumda kadro karşılığı sözleşmeli personel çalıştırılabilir. Bunların kadro unvanları, sayısı, ücretlerinin taban ve tavanı ile diğer hususlar, Yönetim Kurulunun teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca belirlenir." hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre, kadro karşılığı sözleşmeli personele ödenecek ücreti belirleme konusunda Kanunla Yönetim Kurulunun teklifi üzerine Bakanlar Kuruluna tanınan yetkinin, Bakanlar Kurulunca tespit edilen üst sınırı geçmemek üzere Genel Müdüre bırakılması suretiyle devredilmesinde hukuka uyarlık görülmemiştir.

5.2008/11 sayılı TRT Personel Komisyonu Kararının 13. maddesinin (b) bendi yönünden;

Anılan bent "Lise mezunu sözleşmeli yardımcı yapım elemanı pozisyonunda olup da yıl içerisinde yüksekokulu bitirenlerin "Sözleşmeli yapım ve yayın elemanı" pozisyonlarına atanmaları konusunda Genel Müdüre yetki verilmesi" düzenlemesini içermektedir. 2954 sayılı Kanun'un "Personelin özlük hakları" başlıklı 50. maddesinin (ı) bendinde, "Sözleşmeli personel; Kurumda radyo-televizyon yayın, yapım, teknik ve bilişim hizmetlerini yürütmek ve sayısı 300’ü geçmemek üzere Kurumca yapılacak sınavla istihdam edilen, istihdama ve sözleşmeye ilişkin usul ve esasları Yönetim Kurulunca belirlenen personeldir..." hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre, sözleşmeli personelin istihdamına ve sözleşmesine ilişkin usul ve esasları belirleme konusunda Yönetim Kuruluna ait olan yetkinin, dava konusu düzenleme ile Genel Müdüre devredilmesinde hukuka uyarlık görülmemiştir.

6.2008/11 sayılı TRT Personel Komisyonu Kararının 13. maddesinin (c) bendi yönünden;

Anılan bent "Sözleşmeli yapım ve yayın elemanı, sözleşmeli yardımcı yapım elemanı, sözleşmeli mütercim, sözleşmeli haber-program, sözleşmeli teknik-bilişim ve sözleşmeli yabancı uyruklu personelin aylık (brüt) sözleşme ücretlerinin ek listede belirtilen taban ve tavan ücretleri arasında belirlenmesi konusunda Genel Müdüre yetki verilmesi" düzenlemesini içermektedir. 2954 sayılı Kanun'un "Personelin özlük hakları" başlıklı 50. maddesinin (ı) bendinde, "Sözleşmeli personel; Kurumda radyo-televizyon yayın, yapım, teknik ve bilişim hizmetlerini yürütmek ve sayısı 300’ü geçmemek üzere Kurumca yapılacak sınavla istihdam edilen, istihdama ve sözleşmeye ilişkin usul ve esasları Yönetim Kurulunca belirlenen personeldir. Bu şekilde çalıştırılacak olanların ücretleri, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenlere uygulanan sözleşme ücreti tavanının dört katını geçemez ve bu fıkrada belirtilen ücret dışında herhangi bir ödeme yapılamaz. Bu suretle çalıştırılacaklar, sosyal güvenlikleri bakımından 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine tabidir. Yabancı uyruklular da sözleşmeli olarak istihdam edilebilir. Bu personelin istihdam, sözleşme usul ve esasları ile ücret miktarı ve her çeşit ödemeleri Yönetim Kurulunca tespit edilir." hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre, sözleşmeli personelin istihdamına ve sözleşmesine ilişkin usul ve esasları belirleme konusunda ve yabancı uyruklu sözleşmeli personelin istihdam, sözleşme usul ve esasları ile ücret miktarının tespiti konusunda Yönetim Kuruluna ait olan yetkinin, dava konusu düzenleme ile Genel Müdüre devredilmesinde hukuka uyarlık görülmemiştir.

Bu durumda, TRT Personel Komisyonunun yukarıda yer alan maddelerinin onaylanmasına ilişkin 19/09/2008 tarih ve 2008/43 sayılı toplantısında alınan 3 nolu kararın geri alınmasına yönelik dava konusu Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun 05/12/2008 sayılı toplantısında alınan 8 nolu kararın bu maddeler açısından hukuka uygunluk bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;

1.2577 sayılı Kanunun 26. maddesi uyarınca vefat eden davacı ... yönünden DAVA DİLEKÇESİNİN İPTALİNE,

2.Dava konusu Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun 05/12/2008 günlü, 2008/60 sayılı toplantısında alınan 8 nolu kararının; 28/08/2008 günlü, 2008/11 sayılı TRT Personel Komisyonu kararının 3. maddesi, 8. maddesi, 10. maddesi, 12. maddesi ve 13. maddesinin (b) ve (c) bentlerinin onaylanmasına ilişkin kısmının İPTALİNE,

3.Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun; TRT Personel Komisyonu kararının diğer maddelerinin onaylanmasına ilişkin kısmı yönünden ise DAVANIN REDDİNE,

4.Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...TL yargılama giderinin yarısı olan ... TL'nin davalı idareden alınarak vefat eden davacı ... dışındaki davacılara verilmesine, diğer yarısı olan ...TL'nin ise vefat eden davacı... dışındaki davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine,

5.Davalı idare tarafından yatırılan ...TL yürütmenin durdurulması itiraz harcının ve ... TL karar düzeltme harcının davalı idare üzerinde bırakılmasına,

6.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ... TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak vefat eden davacı ... dışındaki davacılara verilmesine,

7.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...TL vekâlet ücretinin vefat eden davacı ... dışındaki davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine,

8.Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacılara ve davalı idareye iadesine,

9.Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 26/06/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.