12. Hukuk Dairesi
12. Hukuk Dairesi 2013/22989 E. , 2013/28952 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul 4. İcra Hukuk Mahkemesi
TARİHİ : 06/09/2012
NUMARASI : 2012/770-2012/728
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının bozulmasını mutazammın 30.04.2013 tarih, 7296/16513 sayılı daire ilamının müddeti içinde tashihen tetkiki alacaklı .tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :
Medeni Kanun'un 50. maddesine göre; "Medeni haklardan yararlanma ehliyetine sahip olan, davada taraf ehliyetine de sahiptir." Bu hüküm icra takipleri için de kıyasen uygulanmakta olup, taraf ehliyeti icra takibinde kendini takip alacaklısı veya takip borçlusu olabilme ehliyeti olarak göstermektedir.
HMK'nun 115. maddesine göre taraf ehliyeti dava (takip) şartı olduğundan taraflar takip şartı noksanlığını takibin her aşamasında süreye tabi olmadan icra mahkemesinde şikayet yolu ile ileri sürebilirler. Bu husus mahkemece kendiliğinden araştırılır. Takip şartı olan taraf ehliyetinin yokluğunun hukuki sonucu takibin iptal edilmesidir. Ancak; tarafın yanlış gösterilmiş olmasının kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması halinde tarafları yeni bir dava açmaya zorlamanın usul ekonomisine aykırı olduğunu düşünen kanun koyucu HMK'nun 124. maddesi kapsamında iradi olarak taraf değişikliği yapılmasına imkan sağlamıştır.
Somut olayda takip alacaklısının Sağlık Bakanlığı M.S.B.L.K. Hastanesi Baştabipliği aleyhinde faturaya dayalı olarak ilamsız icra takibi başlattığı, örnek 7 nolu ödeme emrinin hastane-adresinde tebliğ edildiği, şikayetçi Sağlık Bakanlığı'nın devlet hastanesinin tüzel kişiliği ve dolayısıyla taraf ehliyetinin olmadığı nedeniyle takibin iptalini talep ettiği anlaşılmaktadır.
Tüzel kişiliği olmayan devlet hastanesinin takipte borçlu olarak gösterilmesi mümkün değildir. Takip tarihi itibariyle olayda kıyasen uygulanması gereken HMK'nun 124. maddesinin 4. fıkrasına göre; "Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa hakim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir." Takibe dayanak faturaların anılan hastane baştabipliği adına düzenlendiği ve takipte istenilen asıl alacak miktarının borçlu idarece ödendiği gözönüne alındığında borçlu tarafın yanlış gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayandığından mahkemece HMK'nun 115. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca takibin Sağlık Bakanlığı'na yöneltilmesi için alacaklıya kesin süre verilmesi, sonucuna göre hüküm tesisi gerekirken şikayetçinin husumeti kabul ettiği gerekçesi ile red kararı verilmesi isabetsizdir.
Mahkeme kararının yukarıda belirtilen nedenlerle bozulması gerekirken, takip borçlusu olarak gösterilen hastanenin tüzel kişiliği, dolayısı ile taraf ehliyeti yokluğu nedeniyle takibin iptaline karar verilmesi yönündeki Dairemiz bozma kararının kaldırılarak alacaklı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü gerekmiştir. SONUÇ : Alacaklının karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 30.04.2013 tarih 2013/7296 esas, 2013/16513 karar sayılı bozma ilamının kaldırılmasına, mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK. 366 ve HUMK.’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 18.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.