21. Hukuk Dairesi
21. Hukuk Dairesi 2018/5687 E. , 2019/6604 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
TÜRK MİLLETİ ADINA
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılardan SGK ile dahili davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi. K A R A R Dava, davacının 1980-1988 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Dairemizin 15/05/2014 tarih 2013/10204 Esas 2014/10840 Karar sayılı ve 21/05/2015 tarih 2015/7961 Esas 2015/11450 Karar sayılı ilamları üzerine mahkemece, davanın kabulü ile davacının 01/04/1980 ile 30/06/1980 tarihleri arasında ...'ya ait ... sicil numaralı işyerinde, 01/07/1980 ile 01/10/1988 tarihleri arasında ... işyeri sicil numaralı ... Gıda A.Ş. isimli işyerinde hizmet akdi ile aralıksız olarak çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
Mahkemece, bozmaya uyulduğu halde, bozma gerekleri yerine getirilmemiştir. 09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca bozma kararına uyan mahkeme artık bozma kararı gereğince işlem yapmak ve hüküm vermek zorundadır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 01/04/1980-30/06/1980 tarihleri arasında 90 gün ... ünvanlı ve ... sicil numaralı işyerinden ve 01/07/1983-1983/3. dönem arasında 96 gün ... Gıda San ve Tic A.Ş. ünvanlı ve ... sicil numaralı işyerinden hizmet bildiriminin yapıldığı, bir kısım dönem bordrolarının bulunduğu, ücret bordrolarının olmadığı, ... sicil numaralı işyerinin 01/10/1981 tarihinde kanun kapsamına alındığı ve 30/04/2009 tarihinde kanun kapsamından çıkartıldığı, işyerinin ortaklarının ... ve ... olduğunun bildirildiği, 31/10/1985 tarihli ve müfettiş ... tarafından düzenlenen raporda davacının ve ...'un 01/10/1980-01/10/1981, 01/03/1982-01/12/1982, 01/06/1983-09/10/1985 tarihleri arasında çalıştığının tespit edildiğinin ve sigorta işlemlerinin buna göre yapılması gerektiğinin bildirildiği, ...
Gıda A.Ş.’nin ticari faaliyetinin 04/04/1983 tarihinde başladığı ve 08/05/2009 tarihinde tasfiyeye girdiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda, davacının 01/04/1980-30/06/1980 tarihleri arasında 90 gün ... ünvanlı ve ... sicil numaralı işyerinden ve 01/07/1983-1983/3. dönem arasında 96 gün ... Gıda San ve Tic A.Ş. ünvanlı ve ... sicil numaralı işyerinden bildiriminin yapıldığı ve 31/10/1985 tarihli ve müfettiş ... tarafından düzenlenen raporda davacının ve ...'un 01/10/1980-01/10/1981, 01/03/1982-01/12/1982, 01/06/1983-09/10/1985 tarihleri arasında çalıştığının tespit edildiğinin ve sigorta işlemlerinin buna göre yapılması gerektiğinin bildirildiği anlaşılmaktadır. Dinlenen bordro tanıkları, davacının 1980-1985 arası çalışmalarını doğrulamakta ise de; davacının 1985-1988 yılları arasındaki çalışmalarına ilişkin tanık beyanı bulunmamakta olup, 31/10/1985 tarihli ve müfettiş ... tarafından düzenlenen raporun son sayfasında beyanı alınan Şener Yüksel’in tanık sıfatıyla dinlenmesinin gerektiği tüm bu hususların göz ardı edilerek eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidilmesi doğru olmamıştır.
Yapılacak iş, davacının çalışmalarının tespiti yönünden araştırmayı genişletmek, dava konusu edilen döneme ait dönem bordrolarında ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların davacının 1985-1988 yılları arasındaki çalışmalarına yönelik bilgilerine başvurmak, bordolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle davalı işyerine komşu işyerlerini tespit edip bu işyerlerinin uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı çalışanları, yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, 31/10/1985 tarihli müfettiş raporunun okunaklı bir suretinin getirtilerek, anılan raporda dinlenen ...’in beyanının alınarak sonucuna göre bir karar vermekten ibarettir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, dahili davalı ... vekili ve davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.