21. Hukuk Dairesi

Davacı, sigortalılık başlangıç tarihinin 20/05/1977 olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R Davacı, sigortalılık başlangıç tarihinin 20.05.1977 olduğunun tespitini istemiştir. Mahkemece, bozma ilamına uyularak davacı tarafından ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

Davacıya ait 20.05.1977 tarihli işe giriş bildirgesinin davalı Kuruma süresi içerisinde verildiğine dair uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, somut olayda fiili çalışma olgusunun yöntemince kanıtlanmış olup olmadığı, mahkemece bu yönde yapılan inceleme ve araştırmanın hükme yeterli bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Gerçekten; 506 sayılı Sosyal Sigortalar Yasa’sının 2 ve 6. maddelerinde açıkça belirlendiği üzere, sigortalılığın oluşumu yönünden çalışma olgusunun varlığı zorunludur. Yöntemince düzenlenip süresi içerisinde Kuruma verilen işe giriş bildirgesi, kişinin işe alınmış olduğunu gösterirse de fiili çalışmanın varlığının ortaya konulması açısından tek başına yeterli kabul edilemez. Bu nedenle, işe giriş bildirgesinin verildiği ancak yasal diğer belgelerin bulunmadığı durumlarda çalışma olgusunu ortaya koyabilecek inandırıcı ve yeterli kanıtlar aranmalı, kamu düzenine dayalı bu tür davalarda hakim, görevi gereği doğrudan soruşturmayı genişleterek sigortalılık koşullarının oluşup oluşmadığını belirlemelidir. Bu yön, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555, 5.2.2003 gün 2003/21-35-64, 15.10.2003 gün 2003/21-634-572, 3.11.2004 gün 2004/21-480-579 ve 2004/21-479-578, 10.11.2004 gün 2004/21-538 ve 1.12.2004 gün 2004/21-629 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden ; davacının 20.05.1977 tarihinde ... ve ... ünvanlı, işyeri sicil numarası henüz tescil edilmemiş ibaresiyle belirsiz olan, adresi ...av olan işyerinde çalışmaya başladığına dair davacı ve ... imzalı işe giriş bildirgesinin 20.06.1977 tarihinde Kurum kaydına alındığı, davacının bildirge tarihinde 24 yaşında olduğu anlaşılmaktadır. Somut olaya gelince; Dairemizin bozma ilamında belirtilen işyeri sicil numarasının( 12572) davacının yanında çalıştığı ... ve ... adlı işverenlerin işyerine ait olmadığı ortaya çıkmıştır. Bu nedenle mahkemece eksik araştırma sonucu verilen karar usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Yapılacak iş; Kurumdan, işverenleri ... ve ... olup, işyeri ... olan nizalı dönemde ve sonraki tarihlerde tescilli işyerlerinin bulunup bulunmadığı sorularak, ... belediyesinden 1977 tarihinde ... ve ... adlı şahıslara ait inşaat işyerlerinin bulunup bulunmadığı araştırılarak, tescilli işyerleri varsa bu işyerleri ile ilgili dönem bordrolarını getirtmek, öncelikle aynı dönemde çalışanların beyanlarını almak, bu çalışanların bulunamaması halinde, zabıta marifetiyle tespit edilecek o tarihte kayıtlı komşu işyeri çalışanlarının kayıtları celbedilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir. O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.