(Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi
(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi 2013/11876 E. , 2013/12974 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Gaipliğe karar verilmesi istemine ilişkin olarak açılan davada İzmir 6. Sulh Hukuk Mahkemesi ve İzmir 10. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belli edilmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü: -K A R A R- Dava, kendisinden uzun süredir haber alınamayan kişinin gaipliğine karar verilmesi isteminden kaynaklanmaktadır. Sulh Hukuk Mahkemesince, gaiplik talebine ilişkin davanın şahıs varlığı haklarına ilişkin dava olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir. Asliye Mahkemesince ise, 6100 sayılı HMK'nın 382/II-a-4. maddesi uyarınca çekişmesiz yargı işlerinden olan gaiplik kararı verilmesine ilişkin davanın anılan Kanun’un 383. maddesi uyarınca sulh hukuk mahkemesinde görülmesi gerektiği bildirilerek görevsizlik kararı verilmiştir.
Kanunda çekişmesiz yargı işlerinin neler olduğu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 382/I maddesine göre; "Çekişmesiz yargı, hukukun, mahkemelerce aşağıdaki üç ölçütten birine veya birkaçına göre bu yargıya giren işlere uygulanmasıdır..." hükmü ile "ilgililer arasında uyuşmazlık olmayan haller, ilgililerin ileri sürebileceği herhangi bir hakkın bulunmadığı haller ve hakimin re’sen harekete geçtiği haller ... " olmak üzere bu üç ölçütle çekişmesiz yargının genel çerçevesi belirlenerek mümkün olduğunca çekişmesiz yargı işleri sayılarak belirtilmiştir.
Ancak bu sayma sınırlı olmadığından yasa maddesinde sayılmayan fakat çekişmesiz yargı ölçütlerini taşıyan diğer işlerin de çekişmesiz yargı işi olarak kabulü gerekir. Yani, 382. maddede sayılmamakla beraber çekişmesiz yargının ölçütlerinden birini veya birkaçını taşıyan bir iş de çekişmesiz yargı işi olarak değerlendirilmelidir. 2013/11876 2013/12974
Gaiplik kararı verilmesi istemine ilişkin davada, davacı taraf 4721 sayılı TMK'nın 32. maddesi gereğince hakları bu ölüme bağlı olanlardır. Bu kişilerin başvurusu üzerine sözkonusu maddede belirtilen haller nedeni ile gaipliğe karar verilmesi talep edilmekte olup bu tür davalarda davacılar ile her hangi bir kişi ya da kurum arasında bir uyuşmazlık olmaması nedeni ile hasım yer almamaktadır.
Bu değerlendirmelere göre, 6100 sayılı HMK'nın 382/II-a-4. maddesinde gaiplik kararı verilmesine ilişkin davanın çekişmesiz yargıya ilişkin olduğu düzenlenmiş aynı Kanun’un 383. maddesinde de çekişmesiz yargıda aksine bir düzenleme bulunmadığı sürece sulh hukuk mahkemesinin görevli olduğu belirlenmiştir. Bu durumda uyuşmazlığın İzmir 6. Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.