21. Hukuk Dairesi

Davacı, sigortalılık başlangıç tarihinin 17.05.1977 olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi  tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. Dava, davacının 17.05.1977 tarihinde sigortalı olarak çalışmaya  başladığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece  istem  işe giriş bildirgesi ve tanık sözlerine dayanılarak  aynen kabul edilmiş ise de, bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile varılmıştır. 506 sayılı  Yasa’nın 3/I-A  maddesinde, 24.11.1977 tarihinde yürürlüğe giren 2100 sayılı kanunla  yapılan değişiklikle,  orman İşleri ile kamu ve özel sektöre ait tarım işlerinde ücretle çalışanlar sigortalı sayılmıştır. 506 sayılı Yasa’nın 3/I-A maddesinin, davacının çalışmasının geçtiği dönemde yürürlükte bulunan şekline göre, orman İşleri ile kamu ve özel sektöre ait tarım işlerinde çalışanlar bu kanun uygulanmasında sigortalı sayılmazlar. Davacı adına SSK’na 20.05.1977 tarihinde intikal ettirilen 13.05.1977 tarihli işe giriş bildirgesi Çankırı AGM Başmühendisliği’nce düzenlenmiş, davacının  tespitini istediği tarih 2100 sayılı Yasa'nın  yürürlüğe girdiği 24.11.1977 tarihinden öncesini kapsamaktadır.  2100 sayılı Yasa'nın yürürlüğe girdiği tarihten önceki çalışmaların sigortalı  hizmet olarak 506 sayılı Yasa'nın 79/10 maddesi  gereğince tesbiti için davacının tarım-orman işine yönelik bir çalışmasının mevcut olmaması gerekir. Başka bir anlatımla, davacı davalı işverene ait işyerinde tarım-orman işçisi(fidan dikimi gibi) olarak çalışmış ise, bu çalışmaların sigortalı olarak değerlendirilmesine yasal olanak yoktur. Yargıtay'ın oturmuş ve yerleşmiş görüşleri de bu doğrultudadır. Mahkemece, davacının  işyerinde yaptığı işin niteliğinin saptanması açısından yeterli araştırma ve incelemenin yapılmadığı açıktır. Dinlenen tanıklar, davalı işverence ibraz edilen 1977/2.dönem bordrosunda adı geçen  bordro tanıkları değildir. 

Yapılacak iş, davacının, yaptığı işin niteliği, tarım-orman işçisi olarak çalışıp çalışmadığı kamu işyeri  olan işveren nezdindeki ücret ödeme, tahakkuk, puantaj vs. belgeler yoluyla ve aynı bordroda adı geçen davacıyla birlikte  çalışan işçiler, şef müdür gibi yetkililer de dinlenmek suretiyle açıkça ortaya konduktan sonra, oluşacak sonuca göre bir karar verilmesinden ibarettir.  Mahkemece, bu  maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalıların  bu yönleri amaçlayan  temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.