(Kapatılan) 21. Hukuk Dairesi

(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2009/6521 E.  ,  2009/9648 K.

Davacı, 01.01.1985-15.10.1998 tarihleri arasında çakışan SSK sigortalılığı dışında tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R

1.Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2.Dava, davacının 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı çalışmlarının haricinde 1.1.1985-15.10.1998 tarihleri arasında tarım ... sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir.

Mahkemece davacının 30.5.1985-5.6.1998 tarihleri arasında 1985/3. dönemde 90 gün, 1986/1. dönemde 120 gün, 1986/2. dönemde 120 gün, 1986/3. dönemde 30 gün, 1988/3. dönemde 25 gün, 1989/2. dönemde 30 gün, 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olduğu süreler dışında tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine, fazla talebin reddine karar verilmiştir.

Davanın, yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım ... hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre, sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre, kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.

Gerçekten Tarım ... sigortası kapsamında kesintisiz tarımsal faaliyetin bulunduğunun anlaşıldığı hallerde, 506 sayılı Yasa kapsamındaki kısa süreli çalışmaların 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı tümden sona erdirmeyeceği, 2926 sayılı Yasa'nın 36 ve 10.maddesindeki şartlarında gerçekleşmesi halinde 506 sayılı Yasa kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında kalan süreler bakımından tarım ... sigortalısı olunduğunun kabulünün gerekeceği, 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmaların uzun süreli olduğu hallerde ise, tarımsal faaliyetin kesintiye uğradığının ve zorunlu sigortalı çalışmanın sona ermesinden sonra, 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması veya aynı yasanın 36. maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulması gerektiği Dairemizin giderek Yargıtay’ın yerleşmiş görüşlerindendir.

Yapılan incelemede, davacının 1.1.1985 tarihinde resen 2926 sayılı Yasa’ya tabi tarım ... sigortalısı olarak kayıt ve tescilinin yapıldığı, 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmasından dolayı 30.9.1985 tarihinde terkin edildiği, 5.6.1998 tarihinde kayda alınan T-İB formuna göre 26.4.1996 tarihinde tarımı bıraktığı, 1.4.2007 tarihinde Kurumca yeniden tescilinin yapıldığı, davacının 15.10.1998 tarihinde bir adet prim ödemesinde bulunduğu, 23.10.1998-30.6.1999 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasaya tabi isteğe bağlı sigortalılık primi ödediği, 27.8.1998 tarihinden itibaren ziraat odasına kayıtlı olduğu, muhtar beyanına göre 26.4.1996 tarihine kadar tarımla uğraştığının belirtildiği, kooperatif kaydının bulunmadığı, Ziraat Bankasından kredi almadığı, 10.4.2007 tarihinde Kadastrodan edindiği 13 adet tapulu tarımsal arazisinin bulunduğu, 2002-2008 yılları arasında DGD’den yararlandığı, 1985/3. dönemde 90 gün, 1986/1. dönemde 120 gün, 1986/2. dönemde 120 gün, 1986/3. dönemde 30 gün, 1988/3. dönemde 25 gün, 1989/2. dönemde 30 gün, 1988/3. dönemde 25 gün, 1989/2. dönemde 30 gün, 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olduğu görülmektedir.

Mahkemece, davacının 506 sayılı Yasa'ya tabi çalışmanın başladığı tarihten bir gün önce Kurumca resen terkin edildiği 30.9.1985 tarihinden sonra tarımsal faaliyette bulunduğu yönünde iradesini ortaya koyabilecek delillerin bulunmaması ve tarımsal faaliyet ispat edilememesine rağmen kısa süreli 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı çalışmaları dışında tarım ... sigortalısı olduğuna dair verilen karar isabetsizdir.

Yapılacak iş; davacının 10.4.2007 tarihinde Kadastrodan edindiği birden fazla tapulu tarım arazisi olduğundan, bu taşınmazlara ilişkin kadastro tespit tutanaklarının getirtilerek söz konusu arazileri kaç yıldır zilyedliğinde bulundurduğu araştırılıp, zilyedlik tarihinin Kurumca resen terkin edildiği 30.09.1985 tarihinden önce başladığının anlaşılması halinde, kısa süreli 506 sayılı Yasa kapsamındaki zorunlu çalışmalar dışında T-İB verdiği 26.4.1996 tarihine kadar tespite karar vermek aksi halde istemi reddetmektir. Yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.