(Kapatılan) 21. Hukuk Dairesi
(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi 2007/20544 E. , 2007/20667 K.
"İçtihat Metni"
Mahkemesi :İş Mahkemesi
Davacı, 3296.56 sayılı Abdik Toprak Sanayi işyerinde 1.11.1975-12.4.1976 tarihleri arasında sigortalı olarak çalıştığının ve sigortalılık başlangıç tarihinin 1.11.1975 olduğunun, 657415.34 ve 24995.34 nolu işyerlerinden diğer davalı ... sicilinde gösterilen hizmetlerinin kendisine ait olduğunun tesbitini ve 1.11.1975-1.11.1976 arası Abdik (Desen) AŞ, 1977 yılında Devrim Toprak San AŞ ve 10.5.1982-31.12.1987 ile 1.1.1988-31.12.2000 tarihleri arasında da Volkan Toprak San Tic AŞ nezdinde hizmet akdi ile çalıştığının tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine. K A R A R
1.Davacı vekili, 21.10.2003 günlü dava dilekçesi ile davalı ... ve SSK aleyhine açmış olduğu dava ile, 3296.56 sayılı Abdik Toprak Sanayi işyerinde 1.11.1975-12.4.1976 tarihleri arasında hizmet akdine tabi olarak çalıştığının ve sigortalılık başlangıç tarihinin 1.11.1975 tarihi olduğunun, 657415.34 ve 24995.34 nolu işyerlerinden diğer davalı ... sicilinde gösterilen hizmetlerinin kendisine ait olduğunun tesbitini ve 13.4.2006 günlü harçsız dilekçesi ile de davalılar Volkan Toprak San.AŞ, Devrim Toprak San AŞ ve Desen (Abdik) Blok Tuğla Kiremit Asmolen San AŞ'nin davaya dahili ile bu davalılar yanında geçen 1.11.1975-1.11.1976 arası Abdik (Desen) AŞ, 1977 yılında Devrim Toprak San AŞ ve 10.5.1982-31.12.1987 tarihlere ile 1.1.1988-31.12.2000 tarihleri arasında da Volkan Toprak San Tic AŞ nezdinde hizmet akdi ile çalıştığının tesbitini istemiştir.
Mahkemece, davanın kabulü ile davacının 1.11.1975 - 01.11.1976 arası Desen (Abdik) Blok Tuğla Kiremit Asmolen San. A.Ş., 01.1.1977-10.5.1982 arası Devrim Toprak AŞ; 10.5.1982-31.12.1987 ile 1.1.1988-31.12.2000 tarihleri arasında Volkan Toprak AŞ'ye ait işyerlerinden bildirilen çalışmaların davacının çalışması olarak tesbit ve tescili ile davalı ...'ın 20903069 sigorta sicil nosu ile Klasis Turizm AŞ ünvanlı 57747234 sicil sayılı işyerinde geçen çalışmalarının davacıya ait olmadığının tesbitine karar verildiği görülmüştür.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden Süleyman oğlu 1958 Tunceli Nazimiye doğumlu davacı ...'ın 10614772 sigorta sicil nosu ile 1.11.1975 tarihli bildirgeye istinaden kuruma tescil edildiği, 1976 yılı 2.döneminden başlamak üzere 27.11.1986 tarihine kadar 10614772 sicilinde bildirilen 507 günlük hizmeti olduğu,davalı ...'ın ise Adil oğlu 1971 Oltu Erzurum doğumlu olup 1991 yılında 20903069 sigorta sicil nosu ile kuruma tescil edilip, Klasis Otel AŞ ünvanlı işyerinden bildirilen 1991 ila 2003 tarihleri arasında toplan 3444 günlük hizmetinin olduğu davalı ve davacının isim benzerliği dışında hizmetlerinin karışmadığı anlaşılmaktadır. Mahkemece davalı ...'ın Klasis Turizm A.Ş. ünvanlı işyerinden bildirilen çalışmaların davacıya ait olmadığının tesbitine ilişkin olarak verilen hüküm yerindedir.
Davacının 1.11.1975 tarihinin sigorta başlangıcı olduğunun ve 3296.56 sayılı Abdik Toprak Sanayi işyerinde 1.11.1975-12.4.1976 tarihleri arasında hizmet aktine tabi olarak çalıştığının ve diğer davalı ...'ın siciline hatalı olarak bildirilen çalışmaların kendisine ait olduğuna ilişkin dava dilekçesi ile yargılama devam ederken davacı 13.4.2006 günlü harçsız dahili dava dilekçesi ile aralarında zorunlu dava arkadaşlığı dahi olmayan (Abdik) Desen Blok Tuğla Kiremit Asmolen San. A.Ş., Devrim Toprak A.Ş., Volkan Toprak A.Ş. isimli üç ayrı işverenliğe karşı hizmet tesbiti talebinde bulunmuştur.
Dava konusu olan hukuki ilişki birden fazla kişi arasında ortak olup da, bu hukuki ilişki hakkında mahkemece bütün ilgililer hakkında aynı şekilde tek bir karar verilmesi gereken hallerde, dava arkadaşlığı maddi bakımdan zorunludur. Burada dava arkadaşları arasındaki hukuki ilişki çok sıkı olup mahkeme, mecburi dava arkadaşlarının hepsi hakkında aynı ve bir tek karar verir. Davalılar arasında( pasif) mecburi dava arkadaşlığı bulunması halinde, davacı bütün davalılara karşı birlikte dava açmak zorundadır. Dava bütün mecburi dava arkadaşlarına karşı değilde birine veya birkaçına karşı açılmış ise bu halde, dava sıfat yokluğundan reddedilemez. Mahkemenin davayı diğer mecburi dava arkadaşlarına da teşmil etmesi için davacıya bir süre vermesi gerekir. Davanın teşmili müessesesi uygulamada dahili davalı olarak nitelendirilmekte olup, davayı teşmil eden davacının bu işlem için ayrı bir başvuru harcı ödemesi gerekir. Gerekli harç ödenmez ise mahkeme davacının davanın teşmili talebini inceleme konusu yapamaz ve davanın teşmil edildiği kişi ihbar olunan üçüncü kişi olarak kabul edilir, aleyhine hüküm kuralamaz
Somut olayda davacı ...'ın sigorta başlangıç tarihinin 1.11.1975 tarihli olduğunun ve (Abdik) Toprak Sanayii işyerinde 1.11.1975- 12.4.1976 tarihleri arasında hizmet akdine tabi olarak çalıştığının tesbitine ilişkin olarak S.S.K. Başkanlığına karşı yönelttiği davada bu talep işyerinin işvereni olan (Abdik) Desen Blok Tuğla Kiremit Asmolen San. A.Ş.'nin hak alanını ilgilendirdiğinden daha açık bir anlatımla S.S.K. Başkanlığı ile (Abdik) Desen Blok Tuğla Kiremit Asmolen Sanayii A.Ş. arasında maddi bakımndan zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğundan davanın yöntemince işverene teşmil edilmesi gerekirsede davacı 13.4.2006 tarihli teşmil dilekçesini harçlandırmadığından ihbar olunan konumunda bulunan (Abdik) Desen Blok Tuğla Kiremit Asmolen Sanayii A.Ş. hakkında hüküm tesis edilmesi mümkün değildir. Davacının davayı teşmil etmek istediği Volkan Toprak San.A.Ş., Devrim Toprak San.A.Ş.'ne yöneltilen dava ile (Abdik) Desen Blok Tuğla Kiremit Asmolen San.A.Ş. ve S.S.K. Başkanlığına yöneltilen dava mahiyeti itibariyle aynı sebep ve delile dayanmadığı gibi Volkan Top.San.A.Ş. ve Devrim Toprak San.A.Ş. ile (Abdik) Desen Blok Tuğla Kiremit Asmolen San.A.Ş. ve S.S.K. Başkanlığı arasında mecburi dava arkadaşlığı da bulunmamaktadır. bu nedenle Volkan Top.San.A.Ş. ile Devrim Toprak San.A.Ş.'ne davanın teşmili mümkün değildir.
Yapılacak iş; davacı ...'ın sigorta başlangıç tarihinin 01.11.1975 tarihi olduğunun ve 1.11.1970-1.11.1976 tarihleri arasında Abdik Toprak Sanayii işyerinde hizmet aktine tabi olarak çalıştığının tesbitine ilişkin talep yönünden (Abdik) Desen Blok Tuğla Kiremit Asmolen San.A.Ş.'nin harcı yatırılmış dilekçe ile yöntemince davaya katılımı sağlanarak sonuca gitmek, davacının diğer şirketlere ilişkin talepleri yönünden ise bu şirketlere ait işyerlerinde geçen çalışmalara ilişkin bu şirketler aleyhine ayrı ayrı hizmet tesbiti davası açma hakkı saklı kalmak üzere hizmet tesbitine ilişkin istemin reddine karar vermektir.
2.Öte yandan H.U.M.K.'nun 275. maddesi gereğince mahkeme çözümü özel ve teknik bir bilgiyi gerektiren hallerde bilirkişiye başvurabileceği, hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişi dinlenemeyeceği ve davanın hukuki nitelendirmesi ve yapılacak tüm usul işlemlerinin hakimin hukuki bilgisi ile çözümlenmesi gerekirken bunların bilirkişinin insiyatifine bırakılarak yargılamanın yürütülmeside hatalı olmuştur.
3.Davacı adına 27.11.1986 tarihinde sonra S.S.K.'na hizmet bildirimi yapılmadığı halde 27.11.1986- 31.12.1987 ve 1.1.1988-31.12.2000 tarihleri arasında Volkan Top A.Ş. tarafından bildirilmiş çalışma varmış gibi bu çalışmanın davacı adına tesbit ve tesciline ilişkin hüküm kurulmasıda mahkemenin kabul şekli bakımından hatalı olmuştur. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.