4. Hukuk Dairesi
4. Hukuk Dairesi 2021/16007 E. , 2022/16182 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasındaki destekten yoksun kalma tazminatı davasının Uyuşmazlık Hakem Heyetince yapılan yargılaması sonucunda; davanın reddine dair verilen kararın davacılar vekilinin başvurusu üzerine yapılan itiraz incelemesinde; İtiraz Hakem Heyetince, dosyadan el çekilmesine dair verilen 26/06/2019 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü. K A R A R
Davacılar vekili; davacılardan ...’ın eşi, ... ve ...’ın babası ... sevk ve idaresindeki ...’a ait ... plaka sayılı traktör ile seyir halindeyken, havanın yağışlı ve yolların ıslak olması nedeniyle direksiyon hakimiyetini kaybederek yoldan çıktığını ve tek taraflı kaza sonucunda hayatını kaybettiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik ... için 8.000,00 TL, ... için 8.000,00 TL olmak üzere toplam 16.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının 23/05/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili; davanın reddini savunmuştur.
...
Uyuşmazlık Hakem Heyetince, müteveffanın kendi kusuruyla meydana gelen kaza sonucu ölümü nedeni ile davacıların talep ettikleri destekten yoksunluk tazminatından sigortacının sorumlu olmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiş; ... kararına davacılar vekilince itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyetince; Heyette yer alan ...’nin, desteğin kusurunun destek görenlere de yansıyacağı görüşüyle Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın doğru olduğu, ...’nın Sigorta sözleşmesi KTK’da yapılan değişiklikten önce akdedildiğinden 3.kişi konumundaki zarar görenlerin zararının tam olarak karşılanması gerektiği savıyla kararın hatalı olduğu, ...’in, desteğin araç işleteni değil sürücüsü olduğu ve KTK ile araç işletilmesinden doğan tehlike sorumluluğunun teminat altına alındığı, dolayısıyla tazminat ödeme borcunun herhalde doğmakla birlikte zarar görenin %100 kusurunun tazminattan ciddi anlamda indirim nedeni teşkil etmesi gerektiği görüşünde olduğu ve oy çokluğu sağlanamadığı gerekçesiyle adli yargıda görülmek üzere dosyanın Sigorta Tahkim Komisyonuna tevdiine karar verilmiş; ... kararı, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava; trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Davacıların desteğinin, davalıya zorunlu mali sorumluluk sigortalı aracın sürücüsü iken gerçekleşen tek taraflı kazada vefat ettiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır.
Türk Ticaret Kanunu'nun 1425. maddesine göre sigorta poliçesi genel ve varsa özel şartları içerir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Yeni Genel Şartları 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Genel şartların C.10. maddesi ile 12/8/2003 tarihli ve 25197 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları yürürlükten kaldırılmıştır.
Yeni genel şartların C.11. maddesine göre; yeni genel şartlar, genel şartların yürürlük tarihi olan 01/06/2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır. Sigortacılık Kanunu 11. madde hükmüne göre ise, sigorta sözleşmesinin ana muhtevası müsteşarlıkca onaylanan ve sigorta şirketlerince aynı şekilde uygulanacak olan genel şartlara uygun olarak düzenlenir. 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde "Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir" şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde "sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır" şeklinde düzenlenmiştir. Kapsama giren teminat türlerinin tanımlandığı A.5. maddesinin (ç) bendinde Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı "Üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla ölenin desteğinden yoksun kalanların destek zararlarını karşılamak üzere bu genel şart ekinde yer alan esaslara göre belirlenecek tazminattır" şeklinde ifade edilmiştir.
Genel Şartlar A.6. maddesinin (c) bendinde "İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri" ve (d) bendinde "Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri" zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatının dışında kalan hallerden sayılmıştır.
Somut olayda; desteğin sürücüsü olduğu araç ile seyri sırasında 23/05/2016 tarihinde meydana gelen tek taraflı kaza sonucu vefat ettiği; poliçenin düzenlenme tarihinin de 29/06/2015 tarihi olduğu görülmektedir. Davacı eş ve çocuklar, tek taraflı kazada hayatını kaybeden ve tam kusurlu olan sürücü desteğin kendi zorunlu mali mesuliyet sigortasından destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunmuşlardır.
Davalı ... tarafından düzenlenen poliçenin teminat başlangıç ve bitiş tarihleri 29/06/2015-29/06/2016 tarihleri olup, davalı ... şirketinin sorumluluğunun kapsamı ise 01/06/2015 tarihinde, yani poliçenin teminat başlangıç tarihi olan 29/06/2015 tarihinden önce yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları'na göre belirlenecektir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine ve A.5. maddesinin (ç) bendine göre, ancak üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla oluşan destek zararları, destekten yoksun kalma (ölüm) teminatı kapsamındadır. Bunun sonucu olarak, sigortacının destek zararlarından sorumlu olması için, motorlu aracın işletilmesi sırasında ölen kişinin mutlaka üçüncü bir kişi olması gerekir. Açıklanan bu maddi ve hukuksal olgulara göre somut olayda işletenin, eylemlerinden sorumlu olduğu araç sürücüsü olan murisin (destek) üçüncü kişi olarak kabulü mümkün değildir.
Yine Genel Şartların A.6. maddesi (d) bendine göre destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber, destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerinin teminat kapsamı dışında tutulması nedeniyle, somut olayda tam kusuru ile kendi ölümüne neden olan sürücü murisin destek tazminatı sigorta teminatı kapsamında değildir. Poliçenin teminat başlangıcı tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanunu'nda sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber, destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerinin sigorta teminatı kapsamında olduğuna ilişkin bir düzenleme de yoktur. Bu sebeplerle; desteğin davaya konu tek taraflı trafik kazasında tam kusurlu olduğu ve davacıların desteğin idaresindeki aracın sigortacısı olan davalı ... şirketinden destek tazminatı talep etme hakları bulunmadığı (aynı yönde HGK'nun 20.04.2021 tarih, 2020/17-191 Esas ve 2021/514 Karar sayılı ilamı) gözetildiğinde, bu hususları gözeten ... kararının doğru olduğu anlaşıldığından, ...’nce; oy çokluğu sağlanamadığı gerekçesiyle adli yargıda görülmek üzere dosyanın Sigorta Tahkim Komisyonuna tevdiine karar verilmesi doğru görülmemiştir. Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; ...’nce davacılar vekilinin itirazları incelenip bir karar verilmesi gerektiğinden, ... kararının bozulması gerekmiştir.