6. Hukuk Dairesi

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı kira bedelinin tespiti davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, kira bedelinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili dilekçesinde davalı şirketin 01.08.2005 tarihinden beri kullandığı taşınmaz için aylık 4.813 ABD doları karşılığı 8.105 TL kira bedeli ödeyerek oturduğunu, taşınmazın ödenen kira bedeli, kiralanan taşınmazın konumu, çevresi ve özellikleri dikkate alındığında emsal ve rayiç kira bedellerinin altında kaldığını, 01.08.2011-31.07.2012 tarihlerini kapsayan yeni kira dönemi için, günün rayici ve emsal kira bedelleri dikkate alınarak hak ve nesafete göre aylık KDV dahil 6.124,20 EURO karşılığı (dava tarihindeki 2,58 kur üzerinden) 15.800 TL olarak tespitini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının, dava dilekçesinde belirttiği 01.08.2005 tarihli kira sözleşmesinin kira bedeli , kira süresi ve hatta kira konusu başta olmak üzere farklı hükümler içeren bir sözleşme olduğunu , tarafların ortak iradeleriyle karşılıklı olarak sona erdiğini, taraflar arasında dava konusu taşınmaza ilişkin olarak 01/08/2009 başlangıç 31/07/2011 bitiş tarihli kira sözleşmesinin imzalandığını, yeni imzalanan sözleşmenin üzerinden dava şartı olan 3 yıllık sürenin henüz geçmediğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Taraflar arasındaki kira sözleşmesi 01/08/2009 başlangıç tarihli 2 yıl sürelidir. Kural olarak, tarafların her türlü etken dışında ve serbest iradeleriyle yaptıkları kira sözleşmesinde belirledikleri kira parasının aksi iddia edilip kanıtlanmadıkça o dönemin olağan rayicine uygun olduğu kabul edilmelidir.

Şartlar değişmediği ve özel gelişmelerin varlığı iddia ve ispat edilmedikçe kira sözleşmesinde  olağan rayice uygun olarak kararlaştırılan kira parasına Üretici Fiyat Endeksi artış oranının artırımı esas alınarak bulunacak kira parasının o dönemin hak ve nesafet kurallarına uygun ve aşırı olmayan bir kira parası olduğu ilke olarak kabul edilmeli ve ona göre uygulama yapılmalıdır. Bundan sonra ise hak ve nesafet ilkeleri uygulanarak kira parası tesbit edilmelidir. Dava tarihinde yürürlükte bunan 6570 Sayılı Yasa hükümlerine ve yerleşik içtihatlara göre kira dönemini takip eden 3 dönemin sonundan itibaren yeniden hak ve nesafete göre kira parası belirlenebilir.

Davacı tarafından 01/08/2011 tarihinden itibaren başlayan dönem kira parasının tespiti talep edildiğine göre, mahkemece 01/08/2009 başlangıç tarihli kira sözleşmesine göre son ihtilafsız olarak ödenen dönem kira parasına endeks uygulanarak, davalının yeni dönemde ödediği kira miktarı da nazara alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yeni dönemde davalının ödediği miktarın altında kalacak şekilde karar verilmesi doğru değildir. Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.