Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle,

Müvekkilinin, lisans eğitimini ----Bölümünde, yüksek lisans eğitimini ---- bölümünde , yeterliğini ise yine ----bölümünde tamamladığını, müvekkilinin, uluslararası bir üne sahip Türk karikatür ve grafik sanatçısı olduğunu, 1977 yılından beri karikatür çalışmaları yapan ----44 adet ulusal, 27 adet uluslararası olmak üzere toplam 71 ödül kazandığını, Türkiye'de ve yurt dışında pek çok karma serginin yanı sıra, biri ---- olmak üzere 20 kişisel sergi açtığını, ----gibi gazete ve dergilerin yanı sıra, ---- dergisinin kapağında üç kez, ---- dergisinin kapağında bir kez çalışmaları yayımlandığını, müvekkilinin 11 Eylül saldırılarının yıl dönümü baskısında----- kapağında yayınlanan karikatürü ile hafızalarda yer eden özel bir başarı kazandığını, 16 Mayıs 2011 tarihli -----dergisinin kapağı yine davacı tarafından çizildiğini, ---- isimli -----çalışması---- - tarafından öldürülmesi üzerine yapıldığını, müvekkilinin söz konusu eserin sahibi olup ----- kullanmış olduğu imzası orjinal eserin üzerinde de yer aldığını, davalı şirket, müvekkilin iznini almaksızın söz konusu ---- adlı test kitabının 250. sayfasının içerisinde kullandığını, davalı şirket yurtiçi mağazalarda ve internet sitelerinde söz konusu test kitabını piyasa sürmüş bilinirlik ve ticari kar elde ettiğini, davalı şirket bu eylemiyle müvekkile ait basma hakkı, çoğaltma hakkı ve yayma haklarını ihlal ettiğini, bu kullanım 5846 s. FSEK kapsamında ihlal oluşturduğu gibi ayrıca Basın Kanunu kapsamında da ihlal oluşturduğunu, davalı şirket, davaya konu ---- eserini 09.08.2018 yayın tarihli test kitabının içerisinde kullanması sebebiyle 5846 s. FSEK m. 68/1 uyarınca, müvekkilin sözleşme yapılması halinde isteyebileceği bedelin 3 katının bilirkişi raporu neticesinde tam ve kesin miktar belirlendiğinde artırılmak üzere 1000 TL’sinin söz konusu ihlalin gerçekleştiği 09.08.2018 tarihten itibaren işleyecek olan avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkiline verilmesine, 5846 s. FSEK m. 70 uyarınca davalının davaya konu derginin satışı neticesinde elde etmiş olduğu kârın bilirkişi raporu neticesinde tam ve kesin miktar belirlendiğinde artırılmak üzere 1000 TL’sinin söz konusu ihlalin gerçekleştiği tarih olan 09.08.2018 itibaren işleyecek olan avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, müvekkilinin manevi haklarının haleldar olması sebebiyle 5846 s. FSEK m. 70 uyarınca ihlal edilen manevi hakları ayrı ayrı değerlendirilmesi suretiyle toplamda 8.000 TL manevi tazminatın 09.08.2018 tarihinden tarihlerinden itibaren işleyecek olan kanuni faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkiline verilmesine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle,

Müvekkilinin adresinin-----olduğunu ve yetki itirazının bulunduğunu, davacı vekilinin, müvekkili şirkete işbu davayı yönelmiş ise de, dava konusu kitabın içeriği yazar ihbar olunan tarafından yazılmış olduğunu, davanın---- yöneltilmesi gerektiğini, davacı yan dilekçesi ile kendisine ait olduğunu iddia ettiği karikatürün ihbar olunan tarafından hazırlanan "---- isimli kitabın 2018 yılı baskısının 250. Sayfasında yer alan 8. test sorusunda karikatür görselinin kullanıldğından bahisle, maddi manevi tazminat davası açıldığını, bir diğer yandan 01.10.2017 tarihinde, davaya konu karikatürün de yer aldığı--- kitabının da yer aldığı birtakım yayınlara ilişkin olarak yayıncı müvekkili şirket ile ihbar olunan arasında Mali Hakları Devir Sözleşmesi imzalandığını, dava konusu karikatürün yer aldığı kitap ve kitabın içerisinde yer alan metin, soru, şekil ve şemalar ihbar olunan tarafça oluşturulacak olup; davacıya ait olduğu iddia edilen karikatüre, müvekkilin haberi olmaksızın yazar ihbar olunan tarafından yer verildiğini, davacıya ait olduğu iddia edilen karikatür, yazar ihbar olunan tarafından hazırlanan soruya yazar tarafından eklendiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, bir an için davacının iddiaları doğru kabul edilse dahi müvekkili şirket sözleşme uyarınca, sözleşmede yer alan kitaplarda yer verilen soru, şekil ve şemaların yazar tarafından oluşturulduğu düşüncesiyle herhangi bir kasıt olmaksızın hareket etmiş ve durumdan haberdar olmadığını, davacı yan dilekçesinde talep etmiş olduğu tazminat taleplerine, avans faizi uygulanmasını talep ettiğini, davacı yanın tacir olduğunu, itirazları doğrultusunda davanın müvekkili yönünden reddine, kabul edilmediği takdirde haksız ve yasal dayanaktan yoksun olarak açılmış olan davanın ve tüm taleplerin esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK:

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalının davacıya ait -- "----- adlı test kitabında kullanmasının davacının FSEK'ten kaynaklanan mali ve manevi haklarına tecavüz teşkil edip etmediği, bu kullanımın FSEK 34.maddesi uyarınca eğitim ve öğretim amacıyla yasal bir kullanım olup olmadığı, davalı şirketin olayda kusurunun bulunup bulunmadığı, asıl sorumluluğun kitabın yazarına ait olup olmadığı, davacının telif bedelinin 3 katını, davalının elde ettiği geliri ve manevi tazminat talep edip edemeyeceği, tazminat tutarlarının ne kadar olduğu, zamanaşımının gerçekleşip gerçekleşmediği noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER: Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır. Dava, -----adına ihbar edilmiştir.

Davalıya ait kitapların bandrol bilgileri Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan dosya içine getirtilmiştir.Davacı tarafın hazırlamış olduğu eserler dolayıyla eser sahibi olması dolayısıyla yayınlanan eserlerin bandrol ve sayıları da dikkate alınarak talep edebileceği tazminat miktarının belirlenmesi hususunda FSEK uzmanı, mali müşavir, grafik uzmanı ve yayıncı bilirkişi heyetine verilmesi yönünden karar oluşturulmuşsa da davacı taraf kesin süre içerisinde bilirkişi ücretini yatırmadığından rapor alınmamıştır.

UYUŞMAZLIK HAKKINDAKİ YASAL DÜZENLEME:

FSEK 66. Maddesinde eser sahibinin haklarına tecavüz olması halinde talep edebilecekleri düzenlenmiş, bu maddeye göre; Manevi ve mali hakları tecavüze uğrıyan kimse tecavüz edene karşı tecavüzün ref'ini dava edebilir. Tecavüz, hizmetlerini ifa ettikleri sırada bir işletmenin temsilcisi veya müstahdemleri tarafından yapılmışsa işletme sahibi hakkında da dava açılabilir. Tecavüz edenin veya ikinci fıkrada yazılı kimselerin kusuru şart değildir. Mahkeme, eser sahibinin manevi ve mali haklarını, tecavüzün şümulünu, kusurun olup olmadığını, varsa ağırlığını ve tecavüzün ref'i halinde tecavüz edenin düçar olması muhtemel zararları takdir ederek halin icabına göre tecavüzün ref'i için lüzumlu göreceği tedbirlerin tatbikına karar verir. (Ek: 7/6/1995 - 4110/19 md.) Eser sahibi, ikamet ettiği yerde de tecavüzün ref'i ve men davası açabilir.

Dava, davacı tarafın sahibi olduğu ------ eserinin davalı tarafa ait kitapta izinsiz olarak kullanılması dolayısıyla davacının FSEK'ten kaynaklı haklarına tecavüzden kaynaklı maddi ve manevi tazminat davasıdır.Davacı taraf kendisine ait ----eserinin davalı tarafça ---- isimli kitapta izinsiz kullanıldığını iddia ederek maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur. HMK.'nın 140/2. Fıkrası uyarınca 09.05.2023 tarihli ön inceleme duruşmasında tarafların sulhe teşvik edildiği, taraf vekillerinin sulh olma olasılığının bulunmadığını beyan ederek, beyanlarını imzaları ile tasdik ettikleri anlaşılmıştır.

İddia ve savunma dahilinde dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına 12.09.2023 tarihli celsede karar verilmiş, davacı vekiline bilirkişi ücretini yatırması için verilen iki haftalık kesin süre içerisinde bilirkişi ücreti yatırılmadığından, davacı taraf bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılmasına karar verilmiştir. Tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde;

Mahkememizce iddia ve savunma çerçevesinde FSEK hükümleri çerçevesinde inceleme yapılmak üzere dosyanın ilgili kitap üzerinde inceleme yapılması için FSEK uzmanı, grafik uzmanı, yayıncı ve mali müşavir bilirkişisine tevdi ile ücretin yatırılmasına dair davacı vekiline verilen kesin süre içerisinde bilirkişi ücreti yatırılmadığından ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM /Yukarıda açıklanan nedenlerle ; Davanın REDDİNE,

1.Alınması gereken 269,85 TL harçtan peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 189,15‬TL harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye irad kaydına,

2.Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden FSEK 68/1. maddesi uyarınca Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

3.Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden FSEK 70. Maddesi gereği talep edilen maddi tazminat davası yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

4.Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden FSEK 70. Maddesi gereği talep edilen manevi tazminat davası yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 8.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5.Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

6.Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

7.Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine, Dair; davalı vekilinin yüzüne karşı, davacının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.