Danıştay 8. Daire Başkanlığı
Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2021/3087 E. , 2023/644 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına tapulu iken orman niteliği sebebiyle hazine adına tescil edilen … ili, … ilçesi, … Köyü … pafta,… parsel sayılı taşınmazın karşılığında "6292 sayılı Kanunun 7. maddesinin 4. fıkrası kapsamında rayiç bedelinin tespit edilerek ödenmesi veya eşdeğer başka taşınmaz verilmesi" yolunda yapılan 06/03/2019 tarihli başvurunun cevap verilmeyerek (zımnen) reddine ilişkin işlemin iptali ile söz konusu taşınmaz bedelinin 6292 sayılı Kanun gereğince malike ödenmesi veya taşınmaz değerinde başka bir taşınmazın verilmesi iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; işlem bakımından; davacının hak iddiasında bulunduğu … sayılı parselin, öncesinde davacı şirket adına olan tapusunun 30/09/2014 tarihli mahkeme kararı ile iptal edilerek orman vasfı ile hazine adına tescil edilmesi ve "orman niteliği nedeniyle hazine adına tescil edilen taşınmaz" niteliği nedeniyle davacıya iadesi mümkün değil ise de, anılan parselin, 4753 Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu hükümlerine göre 25 sene müddetle borçlandırılmak suretiyle …'a satıldığı ve 18/03/1969 tarihinde … adına tapulandığı dikkate alındığında; 6292 sayılı Kanun'un 7. maddesinin (1/b) bendinde yer alan "Özel kanunları gereğince Devlet tarafından kişilere satılan taşınmaz" kapsamında, "bu maddeye göre ilgililerine iade edilmesi gereken" taşınmazlardan olması nedeniyle 6292 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 4. fıkrası uyarınca, orman olarak tescil edilen 195 sayılı parselin yerine davacıya ya "taşınmazın rayiç bedelinin tespit edilerek ödenmesi" ya da "eşdeğer başka bir taşınmaz verilmesi" gerektiği açık olduğundan davacının, söz konusu taşınmazın 6292 sayılı Kanunun 7/4. maddesi uyarınca rayiç bedelinin tespit edilerek tarafına ödenmesi veya eşdeğer başka taşınmazların mülkiyetinin tarafına verilmesi yolundaki başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle iptaline, bedel ödenmesi veya başka taşınmaz verilmesi talebi yönünden; idari eylem ve işlem niteliğinde yargı kararı verilmesine yönelik olması nedeniyle incelenmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın; uyuşmazlığa konu taşınmazla ilgili yukarıda ayrıntılı olarak belirtilen tüm idari ve hukuksal süreç göz önüne alınıp, davaya konu idari işlemin hukuka uygunluk değerlendirmesi yapıldığında, taşınmaz 6292 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden önce 16/08/2011 tarihinde satın alınmakla birlikte, taşınmazın tapu kaydında, ormanlık alan içerisinde kaldığı ve orman ile ilişkisinin bulunduğu şeklinde belirtmenin bulunduğu, 6292 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden sonra 30/11/2012 tarihinde açılan tapu iptali ve tescili davasında 30/09/2014 tarihli mahkeme kararıyla tapusu iptal edilerek orman vasfı ile hazine adına tescil edilmesi ve taşınmazın böylelikle "orman niteliği nedeniyle hazine adına tescil edilen taşınmaz" mahiyetinde olması nedeniyle 6292 sayılı Kanunun 7.maddesi uyarınca iade edilmesi gereken taşınmazlardan olmadığından taşınmazın rayiç bedelinin tespit edilerek ödenmesi veya taşınmaza karşılık eşdeğer başka taşınmaz verilmesi de hukuken mümkün olmadığı cihetle davacının başvurusunun reddedilmesinde hukuka aykırılık dava konusu işlemi iptal eden ilk derece mahkemesi kararında ise hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle iptal kısmının kaldırılmasına, davanın bu kısım açısından da reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :
Davacı tarafından, taşınmazın orman ile hukuken ve fiilen ilişkisinin olmadığı, 6292 sayılı Kanun kapsamında talepleri doğrultusunda işlem tesis edilmesi gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle,
1.Temyiz isteminin reddine,
2.… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3.Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4.2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5.Kesin olarak, 16/02/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.