45. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile; davaya konu deponun sigortalandığı yerde 2017 yılında yangın çıktığını, depoda meydana gelen yangın nedeniyle müvekkilinin depoda bulunan 455 ton malzemenin hasar gördüğünü, hasar görmesi sebebiyle davalı sigorta şirketine ihbarda bulunulduğunu ancak davalı sigorta şirketin poliçede yer alan iki adresinde doğru düzgün bir adres olmadığından bahisle zararı ödememek için her türlü çareye başvurduğunu, bu sebeple 24/10/2018 tarih ve ... sayılı ihtarname ile davalı sigorta şirketine bildirimde bulunulduğunu, davaya konu sigorta poliçesi kapsamında alınan emtia hasarına karşılık HMK 107. Maddesi uyarınca dava değerini artırmak kaydıyla 301.952,50 euro + 100,00 euro'nun TBK.

99.maddesi gereğince fiili ödeme günündeki kur üzerinden dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi; Yangın olayının gerçekleştiği depo için poliçe düzenlenmediğini ve müvekkili şirket tarafından teminat verilmediğini, yangın olayının ... İli ... mahallesi ... sitesi ... sokak, ... Blok No:... Merkezefendi adresinde meydana geldiğini, ilgili döneme ait 13.02.2018-13.02.2019 vadeli ... nolu abonman poliçe ile riziko adresinin ise ''... Mah. Denizli çevre yolu zemin kat Denizli'' adresi olduğunu, davacıya ait hiç bir poliçede yangın hadisesinin meydana geldiği adresin riziko adresi olarak belirtilmediğini, aynı şekilde 14 günlük sürede itiraz edilmediğini, davanın bina malikine, kiraya verene ve ... A.Ş.'ye ihbar edilmesini, poliçede emtia teminatı bulunmadığını ayrıca değerlerin örtüşmediğini, eksik sigorta söz konusu olduğunu bu sebeplerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, " taraflar arasında iş yeri abonman sözleşmesi (sigorta poliçesi) olduğu hususunda ihtilaf bulunmadığı, ihtilafın 02/09/2018 tarihinde meydana gelen yangın yerinin sigorta poliçesi kapsamında olup olmadığı hususunda olduğu, davacı şirket adresinin ticaret sicil kaydına, vergi kaydına ve iş yeri açma ruhsatına göre ''... Mahallesi ... sokak No:... Pamukkale-Denizli'' olduğu, yangının (rizikonun) meydana geldiği yerin ise ''... Mah. ... Sitesi ... Sokak ... Blok No:... Merkezefendi-Denizli'' adresi olduğu, yangının meydana geldiği adresin sigorta poliçesi kapsamında olmadığı, davacının iddialarının aksine yangının meydana gelen yerin sigorta poliçesi kapsamında olduğunun kanıtlanamadığı, yangın olayından önce hasar gören emtianın bulunduğu yerin poliçeye eklenmesi hususunda davacının zeyil talebinde bulunmamış olduğu, bu hususta ek prim ödemesi yapılmamış olduğu anlaşıldığından, davacının davalıdan aralarındaki sigorta poliçesi gereğince oluşan hasar bedelini talep etmesinin hukuken mümkün bulunmadığı" kanaatine varılmakla davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde; Herhangi bir hukuki ve teknik açıklama barındırmayan, soyut, objektiflik ve denetlenebilirlikten uzak, genel geçer ifadelere dayanan bilirkişi raporunun hükme esas alınması müvekkil şirketin adil yargılanma hakkının ihlali niteliğinde olup hukuka aykırı olduğunu, gerekçeli kararda herhangi bir gerekçe bulunmadığını, müvekkil şirket deposunda gerçekleşen yangın öncesinde ve sonrasında, davalı yan tarafından, müvekkil şirketin depo adresi bilinmesine ve uzun yıllardır doğru adresin yazılı olduğu poliçeler tanzim edilmesine rağmen, sigorta poliçelerinde gerçekte var olmayan, anlamsız ve tarifsiz adres kaydı kullanılmaya devam edilmesi davalı yanın hasar tazminini yerine getirmeme gayreti ve kötüniyetle hareket ettiğini gösterdiğini, Müvekkil şirket yetkilisi tarafından imzalanan poliçe aslı sunulamadığını, bunun yanında davalı yan, 01.10.2018 tarihli elektronik posta yazışmasında poliçenin müvekkil şirket yetkilisi tarafından imzalanmadığını, sadece davalı yan tarafından imzalandığını açıkça ifade ettiğini, poliçe aslının celbi için sayın yerel mahkemece defalarca davalı yana müzekkere yazılmışsa da davalı yan tarafından hiçbir zaman poliçe aslı ibraz edilemediğini, sonrasında sayın yerel mahkemenin görüşünü değiştiren her ne ise birdenbire poliçe aslının celbinden vazgeçilmiş ve hiçbir imza barındırmayan ve davalı yan tarafından da "poliçe taslağı" olduğu açıkça ifade edilen belge ile bilirkişi incelemesine gidildiğini, yangının müvekkil şirketin kiracı olduğu "... Mah. ... Sitesi ... sokak .. Blok No.... Merkezefendi/Denizli" adresinde meydana geldiği sabit olup gelen müzekkere cevaplarında "... Mh. ... Çevre Yolu Pamukkale/Merkez", "merkez kat: zemin ilçe merkezi", "pamukkale/merkez" kelime gruplarının belirli bir adresi belirtmediği ve adres niteliği taşımadığı açıkça ifade edildiğini, davalı sigorta şirketi'nin "... Mah., ... Sitesi, ... Sok., .. Blok, No:.. Merkezefendi/Denizli" adresinde bulunan deponun müvekkil şirketin kullanımında ve sigorta poliçesi kapsamında olduğunu bildiğini,

TTK'nun 1438. maddesi uyarınca bildirilmeyen veya veya yanlış bildirilen bir hususun ya da olgunun gerçek durumu sigortacı tarafından biliniyorsa, sigortacı beyan yükümlülüğünün ihlal edilmiş olduğunu ileri sürerek sözleşmeden cayamayacağını, poliçe asılları müvekkil şirkete teslim edilmemişken, müvekkil şirketin zeyil talebinde bulunması mümkün olmadığını belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususları da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, “ İşyeri Sigorta Poliçesi “ kapsamında hasar bedelinin tahsili istemine ilişkindir.Somut olayda uyuşmazlık ; dosyaya ibraz edilen 01/12/2017 tarihli kira sözleşmesi ile davacı tarafından ardiye ve depolama yeri olarak kiralanan ''... Mah. ... Sitesi ... Sokak ... Blok No:.. Merkezefendi-Denizli'' adresinde bulunan binada 02/09/2018 tarihinde meydana gelen yangın sebebiyle oluşan hasarın yangın poliçesi kapsamında teminat altına alınıp alınmadığına ilişkindir. Dosya kapsamına göre; davacı şirketin işyeri adresinin ve üretim fabrikasının " ... Mahallesi ... sokak No :.. Pamukkale/Denizli adresinde bulunduğu ancak yangının sonradan depo olarak kullanılan ... Mah. ... Sitesi ... Sokak .. Blok No:.. Merkezefendi-Denizli'' adresinde bulunan binada çıktığı konusunda ihtilaf bulunmamaktadır. Nitekim davacı vekili dava dilekçesinde " davacı şirketin mevcut üretim tesisi depolama alanı yeterli olmadığı için 2017 yılını son günlerinde kiraladığı ve bilhare kullanmaya başladığı bir depo kiraladığını" beyan etmiştir.

Davacı vekilince sözleşme aslı ya da onaylı sureti dosyaya ibraz edilemediğinden aslının yada onaylı suretinin ibrazı talep edilmiş olup davalı vekili, sözleşmeler sistem üzerinden düzenlendiğini, ıslak imzalı olmadığını, takdir edilirse Genel Müdürlük'ten bu hususun sorulabileceği beyanı üzerine mahkemece 13/02/2018 / 13/02/2019 dönemine ilişkin ... numaralı İşyeri Abonman Poliçesinin aslı sigorta şirketinden celbi talep edilmiş ise de sigorta şirketine yazılan müzekkereye davalı vekilince cevap verildiği, sisteme kayıtlı bilgisayar çıktısı olarak alınmış poliçe ve eklerinin ibraz edildiği görülmüştür. Dosyaya sunulan 14/02/2018 düzenleme tarihli 13/02/2018-13/02/2019 dönemine ait ... nolu poliçede sigortalı işyerinin faaliyet konusunun : "Kablo Fabrikası", riziko adresinin : "... Mah. ... Zemin Kat Pamukkale Merkez" şeklinde, 17/08/2018 düzenleme tarihli 17/08/2018-13/02/2019 dönemine ait ... nolu poliçe ekinde sigortalı işyerinin faaliyet konusunun ve riziko adresinin aynı şekilde, kablo fabrikası ve ... Mah. .... Zemin Kat Pamukkale Merkez olarak, akabinde yangından sonra 03/09/2018 düzenleme tarihli 03/09/2018-13/02/2019 dönemine ait ... nolu poliçe ekinde de sigortalı işyerinin faaliyet konusunun ve riziko adresinin, kablo fabrikası ve ... Mah. ... Zemin Kat Pamukkale Merkez olarak gösterildiği, son sayfasında, Poliçeye Konu Emtealar Aşağıdaki İki Adreste Bulunmaktadır. 1-... mahallesi .... Sok. No:... Denizli ve 2- ... mah. ... sit. ... sokak, ... blok no:..." ifadesine yer verildiği görülmüş ise de söz konusu poliçe asılların celbi için sigorta şirketine yazılan müzekkereye davalı vekilince cevap verildiği ve ibraz edilen bilgisayar çıktılarının, sisteme kayıtlı belgeler olup olmadığı usulünce teyit edilmediği görülmüştür. O halde davalı sigorta şirketine tekrardan müzekkere yazılarak 13/02/2018- 13/02/2019 dönemine ilişkin ... numaralı İşyeri Abonman Poliçesinin ve varsa önceki dönemlere ait poliçe asıllarının gönderilmesinin istenmesine, şayet poliçenin sistem üzerinden düzenlendiği bildirilmesi halinde davalı sigorta şirketinin sistemindeki kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle söz konusu döneme ve önceki dönemlere ait ( cevap dilekçesinde aynı şekilde 2015/2016 dönemine ait sigorta poliçesi çıktısı sunulduğu görüldüğünden) tüm kayıtlar çıkartılarak dosyaya ibraz edildiği şekilde riziko adresinin "... Mah. Denizli Çevre Yolu Zemin Kat Pamukkale Merkez olarak " kararlaştırılmış ise hasarın meydana geldiği ... Mah. ... Sitesi ... Sokak ... Blok No:15 Merkezefendi-Denizli adresinde bulunan binanın, davacı şirketin mevcut üretim tesisi depolama alanı yeterli olmadığı için 2017 yılının son günlerinden itibaren kullanılmaya başlandığı gözetilerek söz konusu poliçenin davacı şirketin üretim tesisinin bulunduğu ... Mahallesi ... sokak No :... Pamukkale/Denizli adresindeki fabrika için teminat altına alındığı kabul edilerek davanın reddine, aksi halde söz konusu poliçenin sigortalının depo olarak kullandığı hasarın meydana geldiği riziko adresinin de teminat kapsamına alındığı tespiti halinde işin esasına geçilerek karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur. Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nın 353-(1).a.6 maddesi gereğince dosyanın mahkemesine iadesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

1.Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,2-İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, 2018/85 Esas, 2020/291 Karar ve 24/06/2020 tarihli kararının HMK'nun 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İADESİNE, 4-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, istinaf karar halinde talep halinde davacıya iadesine,5-Davacının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 362/1-g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.20/12/2023