4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Kamu İhale Kanunu'nun ilgili hükümleri kapsamında ihale yoluyla hizmet alımları yapan ve ihale makamı sıfatını haiz bir kamu kurumu olan müvekkil şirket ile davalı şirket arasında muhtelif tarihlerde akdolunan hizmet alımına dair sözleşmeler uyarınca, sözleşme kapsamında çalışmış olan personellere ödenen işçilik alacaklarının / tazminatlarının sözleşme ve yasal mevzuat gereği davalıdan rücuen tazmini amacıyla bu davanın ikame olunduğunu, müvekkili şirket ile davalı arasındaki sözleşmede; müvekkil, işin yapılmasını, yürütülmesini ve işçilerin organizasyonunu bir bütünlük içinde yükleniciye (davalıya) bırakmış olduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmelerde, sözleşme konusu işlerle ilgili yüklenicinin çalıştıracağı personele ilişkin İş Kanunları ve diğer mevzuattan kaynaklanan sorumlulukların yükleniciye ait olduğunun taraflarca imza altına alındığını, diğer yandan, ihale sözleşmesi kapsamında ihale makamının işçilik alacaklarından sorumlu olmadığı hususunun son derece açık olduğunu, buna ilişkin (aşağıda örnekleri paylaşılan emsallerden de anlaşılacağı üzere) Yargıtay Kararları ışığında, müvekkili şirketin ihale makamı olduğunu ve taraflar arasında asıl işveren - alt işveren ilişkisinin kurulmadığını, dava dışı personellere ödenen tüm miktarlardan davalı tarafın sorumluluğu olduğunu ve rücu olunan miktarların müvekkili şirkete ödenmesi gerektiğinin kabulü gerektiğini, davanın kabulü ile tahkikat sürecinde ve bilirkişi incelemesi neticesinde ortaya çıkacak olan miktarda artırmak üzere ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL'nin, müvekkili tarafından gerçekleştirilen ödemelerin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizleriyle birlikte davalıdan tahsiliyle müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya dava dilekçesi ve tensip tutanağı tebliğ edilmiş, davalı tarafça davaya cevap verilmemiştir.

Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.

Dava, rücuen tazminat istemine ilişkindir. Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının davalı aleyhine dava dışı işçilere yaptığı ödemelerin rücuen tahsilini isteyip isteyemeyeceği ve miktarı hususunda toplanmaktadır. Mahkememizin 09/05/2023 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere İşçi alacakları konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 12/07/2023 tarihli raporda özetle; "Alt işverenler bünyesinde çalışan dava dışı işçinin kıdem tazminatı ödemelerine dair dosyaya sözleşme veya teknik şartname ibraz edilmiş olduğundan olması dolaysıyla sözleşme veya teknik şartnamelerde kıdem tazminatından kaynaklanan sorumluluğa dair açık hüküm tespit edilemediğinden; her ne kadar Yargıtay'ın alt işverenlerin %100 sorumluluğu olduğu yerleşik olsa da; davacı ve diğer davalılar ile birlikte %50 (yarı yarıya) sorumlu olduklarına dair hesap dosyaya sunulmuştur.¸

Rücu davalarında ve müteselsil sorumluluk davalarında rücu hakkının doğduğu an olan ödeme yapıldığı tarihten itibaren faiz işletilebileceği ve her ne kadar Yargıtay kararlarında tarafların tacir olması nedeniyle avans faizi işletilmesi gerektiğine yönelik kararlar yerleşik durumda olsa da; dava dilekçesinde yasal faiz talebinde bulunulduğu" yönünde görüş ve tespitlerde bulunulmuştur.

Davacı vekilinin 13/11/2023 tarihli ıslah dilekçesinde; Haklı davanın, ıslah dilekçesi doğrultusunda, toplam 98.678,04 TL üzerinden kabulüne, toplam 98.678,04 TL'nin, ödeme tarihlerinden itibaren işlemeye başlatılacak faizleri ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkil şirkete ödenmesine karar verilmesi talepli dilekçe sunulduğu ve ıslah harcının yatırılmış olduğu görülmüştür. Dosya kapsamında yer alan Yemek Temini ve Servisi Hizmeti Alımına Ait Sözleşme ve Hizmet İşleri genel Şartnamesinin uyuşmazlıkla ilgili hükümleri şu şekildedir:

Hizmet Alımına ait sözleşmenin 7/1 Maddesi yüklenicinin sözleşmenin uygulaması ve taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) ifası sırasında ödeyeceği K.D.V. hariç her türlü vergi resim harç vb. mali yükümlülükler ile işin teknik şartnameye uygun olarak yapılması için gerekli tüm giderler, ulaşım, sigorta giderleri yükleniciye ait olup sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi, sözleşme bedeline dahil olmayıp idare tarafından yükleniciye ödenecektir.

Hizmet Alımına ait sözleşmenin 8/1 Maddesi “ İhale dokümanı, bu sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası olup İdareyi ve tedarikçi/hizmet sunucusunu bağlar. Ancak, sözleşme hükümleri ile ihale dokümanını oluşturan belgelerdeki hükümler arasında çelişki veya farklılıklar olması halinde ihale dokümanında yer alan hükümler esas alınır” Hizmet Alımına ait sözleşmenin 8/2 Maddesi ” Hizmet alım ihalelerinde ihale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki sıralamada aşağıda belirtilen öncelik sırası esas alınacaktır:

a)Hizmet İşleri Genel Şartnamesi

b)İdari Şartname

c)Sözleşme Tasarısı

d)Birim fiyat tarifleri (varsa)

e)Özel Teknik Şartname (varsa)

f)Teknik Şartname

g)Açıklamalar ( varsa) Hizmet Alımına ait sözleşmenin 8/3 Maddesi “Zeyilnameler ait oldukları dokümanın öncelik sırasına sahiptir” Hizmet Alımına ait sözleşmenin 9.1 Maddesinde Hizmet süresi 10.11.2018-31.12.2019 tarihleri olarak belirtilmiştir. Madde 9 - İşin süresi

9.1. İşe başlama tarihi 1 işi bitirme tarihi 31,12.2019

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.

10.2. İşyerinin teslimine ilişkin esaslar ve işe başlama tarihi: Yükleniciye işyeri teslimi yapılarak 9.1 maddesinde belirtilen tarihte işe başlanır. Yüklenici veya vekili ile İdare yetkilisi/yetkilileri arasında düzenlenen işyeri teslim tutanağının imzalanmasıyla yükleniciye işyeri teslimi yapılmış olur. Ancak, işyeri teslim tutanağında, işyeri tesliminin, tutanağın onaylanması halinde gerçekleşmiş olacağının belirtilmesi halinde, tutanağın onaylandığının yükleniciye tebliğ edildiği tarihte işyeri teslimi yapılmış sayılır.

Hizmet Alımına ait sözleşmenin 22 Maddesi “Yüklenicinin Sözleşme Konusu İş İle İlgili Çalıştıracağı Personele İlişkin Sorumlulukları Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümlerinde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür” Hizmet Alımına ait sözleşmenin 35 Maddesi “Bu sözleşme ve eklerinde hüküm bulunmayan hallerde, 4734 sayılı Kanun ve 4735 sayılı Kanun hükümlerine, bu Kanunlarda hüküm bulunmaması halinde ise genel hükümlere göre hareket edilir.”

Bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ayrıntılı, açıklayıcı ve dosya kapsamına uygun şekilde düzenlendiği anlaşılan bilirkişi raporunun Mahkememizce yeterli görülüp itibar edildiği, buna göre davacının dava dışı işçiye ödendiği anlaşılan kıdem tazminatı yönünden davacının davalıdan rücu talep hakkının bulunduğu, ancak taraflar arasında düzenlenen sözleşmelerde bu hususta açık bir düzenleme bulunmadığından kıdem tazminatından tarafların yarı yarıya sorumlu tutulmaları gerektiği kanaatine varılarak (benzer yönde İstanbul BAM 45. HD'nin 2022/858 Esas ve 2022/1133 Karar sayılı ilamı) hükme esas alınan bilirkişi raporunda yapılan hesaplamalar doğrultusunda davanın kısmen kabulü ile toplam 49.339,02 TL rücu alacağının son ödeme tarihi olan 21/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Davanın kısmen kabulü ile toplam 49.339,02-TL rücu alacağının son ödeme tarihi olan 21/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,

2.Karar tarihine göre alınması gereken 3.370,35 TL harçtan peşin ve ıslah olarak alınan toplam 1.750,70 TL harcın mahsubu ile bakiye ‭ 1.619,65 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,

3.Peşin ve ıslah olarak alınan toplam 1.750,70-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4.6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

5.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6.Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvuru harcı, 11,50-TL vekalet harcı, 2,500,00 TL bilirkişi ücreti, 395,00 TL tebligat posta gideri olmak üzere toplam 4.737,90 TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre takdiren hesaplanan 2.368,95 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, arta kalan masrafın davacı üzerinde bırakılmasına,

7.Davacı ve davalı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, Dair verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliyesi ( İstinaf Mahkemesi ) nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı. 26/12/2023 Katip ... Hakim ...