Danıştay 13. Daire Başkanlığı
Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2022/2301 E. , 2023/407 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ankara Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı'nca gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "Polatlı Huzurevi Yapım İşi" ihalesi uhdesinde kalan davacı şirketin, taahhütlerini mücbir sebepler dışında ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun yerine getirmediğinden bahisle, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 26. maddesi uyarınca 2 (iki) yıl süreyle tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 28/07/2020 tarih ve 31227 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışların özelliğine göre ihalelere katılmaktan yasaklama sürelerinin belirlenmesinde idareye takdir yetkisi tanındığı, bu takdir hakkının mutlak ve sınırsız olmadığı, hukukun genel ilkeleri, adalet ve hakkaniyet ilkeleriyle örtüşür bir şekilde kullanılması gerektiği, idareye tanınan bu yetkinin, olayın oluş şekli, niteliği, failin kastı ve kusuru gibi etkenler ile yasaklamaya esas fiil ile bunun yaptırımı hususunda ölçülülük ilkesinin de dikkate alınarak kullanılması gerektiği; olayda, "Polatlı Huzur Evi Yapım İşine"ne ilişkin sözleşme süresinin 730 gün olarak belirlendiği ve bu sürenin yer teslimi ile başlayacağının öngörüldüğü ve yer tesliminin 01/09/2016 tarihinde yapıldığı, normal şartlar altında iş bitim tarihinin 31/08/2018 tarihi olduğu, davacı şirketin ihtarlara rağmen işi zamanında tamamlanmadığı, işin sözleşmeye göre bitmesi gereken tarih itibari ile gerçekleşme oranının %82,27 olduğu, davacının taahhüt ettiği işi zamanında yerine getirmemek suretiyle, 4735 sayılı Kanun'un 25. maddesinin (f) bendinde yer alan "Mücbir sebepler dışında ihale doküman ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmemek" fiilini işlediği hususunun sabit olması nedeniyle aynı Kanunun 26. maddesine göre kamu ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı; ancak, 4735 sayılı Kanun'un 26. maddesinde, 25. maddede belirtilen fiil ve davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil ve davranışın özelliğine göre bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar kamu ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verileceği belirtilmekle birlikte, idarece işlem tesis edilirken yasaklamaya ilişkin sürenin neden üst sınırdan verildiği hususunun yargısal denetime imkân verecek şekilde somut olarak belirtilmesi gerektiği, dava konusu uyuşmazlıkta davalı idare tarafından yasaklama süresinin hangi nedenle üst sınırdan verildiğinin hukuken haklı bilgi ve belgelerle gerekçelendirilmediği, bu konuda herhangi bir açıklama getirilmeden salt takdir yetkisinden hareketle 4735 sayılı Kanun'un 25. maddesinde öngörülen üst sınırdan yasaklama kararı verildiğinin anlaşıldığı, ayrıca işin bitmesi gereken 21/08/2018 tarihi itibari ile gerçekleşme oranının %82,27 olduğu, başka bir anlatımla, işin büyük oranda tamamlandığı görüldüğünden dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacı şirketin uhdesinde kalan başka ihalelerde de yüklendiği işi süresinde tamamlayamadığı ve taahhüdünü yerine getirirken idareye zarar verdiği, bu hususlar dikkate alınarak kullanılan takdir yetkisi ile dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :
Davacı tarafından, temyize konu Mahkeme kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2.Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3.Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4.Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
5.2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 06/02/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.