22. Hukuk Dairesi
T. C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22.
HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1610 - 2023/1921 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 09/05/2023
ESAS-KARAR NO : 2023/88 E - 2023/88 K
İHTİYATİ HACZE İTİRAZ
EDEN BORÇLULAR :
Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi ihtiyati tedbire itiraz eden borçlu ... Şirketi vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ İDDİANIN ÖZETİ
İhtiyati hacze itiraz eden ... Şirketi vekili; icra takibinin dayanağı olan ... Şubesi'ne ait 0024664 nolu 30/04/2023 tarihli 471.000,00 TL bedelli çekin icra takibine konu edilmesinin önlenmesi adına ödemeden men yasağı kararı verildiğini, müvekkili şirket bakımından çek bedelinin icra takibi yoluyla tahsilinin engellenmesi adına İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/275 Esasına kayden dava ikame edilerek bu doğrultuda müvekkili şirket bakımından ihtiyati tedbir kararı verildiğini, ilgili ara karar gereğince teminat bedelinin dosyaya depo edildiğini, çek üzerine ödemeden men yasağı konulduğunu, bu durumun ilgili bankaya müzekkere ile bildirildiğini, fakat takip alacaklısı firmanın vade tarihi itibariyle müvekkili şirkete ilişkin alınan ödemeden men yasağını bilmesine rağmen kötü niyetli olarak dava konusu icra takibini başlattığını, yine aynı mahkeme tarafından çekin ... Şubesi'ne ait olması sebebiyle olası takiplerin İstanbul İcra Müdürlüğü Ön Büroları tarafından yapılamayacağına ilişkin olarak iş bu ödeme yasağının İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/275 Esas sayılı dosya kapsamında yazılan müzekkere ile bildirildiğini, alacaklı tarafın yasağı bilmesine rağmen kötü niyetli olarak Ankara 4. İcra Dairesi 2023/13461 Esasına kayden icra takibi başlattığını, icra takibinin usule ve yasaya aykırı olması ve söz konusu takibin ivedilikle iptali istemli olarak Ankara 1. İcra Hukuk Mahkemesi 2023/538 Esasına kayden dava ikame edildiğini, haksız ihtiyati haczin icrası sebebiyle müvekkili şirketin banka hesaplarına ve müvekkili şirket adına kayıtlı tüm malvarlığı üstüne haciz konulduğunu, müvekkilinin zarara uğratıldığını, müvekkili şirketin yerleşim yerinin belli olduğunu, mal kaçırma ihtimalinin de bulunmadığını, müvekkili şirketin alanında başarılı olduğunu, yurtiçi ve yurtdışında gerçekleştirildiği projelerle global bir marka olduğunu, aleyhinde ihtiyati haciz kararı verilmesinin telafisi mümkün olmayacak zararlar doğuracağını, bu nedenle alacaklıya karşı açacacakları tazminat davası ve Ankara 4. İcra Dairesi 2023/13461 Esas sayılı dosyasına ilişkin olarak takibin iptali talepli dava ikame ettiklerini, söz konusu davaların sonuçlanıncaya kadar teminat üzerine tedbir konularak teminatın alacaklıya iade edilmemesine karar verilmesini, tüm bu nedenlerle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını ve depo edilmiş bulunan teminat tutarının alacaklıya iadesini önlemek amacıyla itirazlarını sunma zorunluluğunun hasıl olduğunu belirterek; ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını, icra takibinin iptali talepli dava açmış olmaları ve alacaklıya karşı tazminat davası açacak olmaları nedeniyle davaları sonuçlanıncaya kadar teminatın tedbiren alacaklıya ödenmemesine karar verilmesini talep etmiştir.
İhtiyati hacze itiraz eden... Anonim Şirketi vekili Av. ...
02/06/2023 tarihli dilekçesinde; mahkememizin 2023/88 D.iş sayılı dosyası kapsamında müvekkili şirket aleyhine verilen ihtiyati haciz kararının Ankara 4. İcra Müdürlüğü’nün 2023/13461 Esas sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini ve uygulandığını, müvekkili şirketin dinlenmeden verilen ihtiyati haciz kararına; yetki, haczin dayandığı sebepler ve teminat bakımından süresi içerisinde itiraz ettiklerini, genel yetki kuralları uyarınca ihtiyati haciz taleplerinde yetkili mahkeme aleyhine ihtiyati haciz talep edilen tarafın ikametgahının bulunduğu mahkeme olduğunu, müvekkili şirketin kanuni ikametgahının ‘...’ olduğunu, yetkili mahkemenin İstanbul Küçükçekmece Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, bu sebeple, mahkememizin 2023/88 D.iş sayılı dosyası üzerinden verilen ihtiyati haciz kararının yetkisiz mahkemede verilmesinden dolayı yetki itirazında bulunduklarını, ihtiyati hacze konu edilen ve Ankara 4. İcra Müdürlüğü’nün 2023/13461 Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinin dayanağı olan çekin; ... Şubesi'ne ait 0024664 nolu 30/04/2023 tarihli 471.000,00 TL bedelli çek olduğunu, söz konusu çekle ilgili olarak, iki ayrı mahkeme tarafından, ilgili çekin bankaya ibrazı halinde ödenmemesi yönünde ödeme yasağı ve çekin icra takibine konu edilmemesi yönünde tedbir kararı verildiğini, ihtiyati haciz talep eden ve ihtiyati haciz talepli takipte alacaklı olan ... A.Ş.'nin söz konusu çekle ilgili olarak icra takibine konu edilmeme yönünde tedbir kararı olduğunu bildiği halde kötü niyetli olarak ihtiyati haciz talep ettiğini ve icra takibi başlattığını, haksız ihtiyati haciz kararının bu sebeplerle kaldırılması gerektiğini, müvekkili şirket ile hakkında ihtiyati haciz kararı veren diğer taraf ... Yapı ve Dış Ticaret A.Ş. arasında 06/12/2022 tarihli sözleşme akdedildiğini, müvekkili şirketin sözleşme konusu iş karşılığında ...’ya, ihtiyati haciz kararına konu ve takibe dayanak teşkil eden ... Şubesi’ne ait 0024664 nolu 30/04/2023 tarihli 471.000,00 TL bedelli çekinin de içerisinde bulunduğu 5 adet çek verdiğini, sözleşme bedeline istinaden teslim edilen üç çekin bedellerinin ... tarafından tahsil edildiğini ancak ...; sözleşme kapsamındaki taahhüt, yükümlülük, görev ve sorumluluklarını zamanında ve gereği gibi yerine getirmediğini ve taraflar arasında münakid sözleşmeyi ihlal ettiğini, buna istinaden de müvekkili şirket, ... ile arasında münakid sözleşmeyi feshettiğini, müvekkili şirketin, ...’ya karşı; İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2023/217 Esas sayısı ile menfi tespit (çekte bedelsizlik) davası ikame ettiğini ve bu dava kapsamında söz konusu son iki çekin ödenmemesi ve icra takibine konu edilmemesi yönünde tedbir kararı verilmesini talep ettiğini, buna istinaden İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 31/03/2023 tarihli ihtiyati tedbir kararıyla, ihtiyati haciz kararına ve takibe konu çekin bankaya ibrazı halinde ödenmemesi ve icra takibine konu edilmemesi yönünde tedbir kararı verildiğini, çek lehdarı olan ...'nın da; ihtiyati haciz kararına konu ve takibe dayanak çeki, sözleşme konusu işi taşere ettiğini, aleyhine ihtiyati haciz talep edilen diğer taraf ... .... Şti.’ne vermiş olduğundan; ...'da ... Şubesi'ne ait 0024664 nolu 30/04/2023 vade tarihli çekten kaynaklı menfi tespit ve çek bedelinin tahsilinin engellenmesi adına çek hakkında ödemeden men kararı verilmesi ve çek bedellerinin icra takibi yoluyla tahsilinin engellenmesi adına ihtiyati tedbir kararı verilmesi talepli olarak diğer taraf ... .... Şti. aleyhine İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/275 Esas sayılı dosyası ile dava ikame ettiğini, İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2023/275 Esas sayılı dosyası kapsamında vermiş olduğu 20/04/2023 tarihli ara kararında "Davacının ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile; Dava konusu olan ... Şubesi'ne ait 0024664 seri numaralı, 30.04.2023 keşide tarihli, keşidecisi, ... Anonim Şirketi olan, lehtarı ... Yapı ve Dış Tic. Ltd. Şti. Olan 471.000,00 (dörtyüzyetmişbirbin) TL bedelli çekten kaynaklı olarak çek bedelinin %20'si oranında olan 94.200,00 TL teminat (nakit veya kesin-süresiz muteber banka teminat mektubu) davacı tarafça depo edildiğinde çek üzerine ödeme yasağı konulmasına ve İİK m.72/2 hükmü uyarınca işbu dava sonuçlanıncaya kadar çekin icra takibine konu edilmesinin tedbiren önlenmesine" şeklinde hem çekin bankaya ibrazı halinde ödenmemesi hem de çekin icra takibine konu edilmemesi yönünde tedbir kararı verdiğini, ...; ilgili ara karar uyarınca belirlenen teminat miktarını dosyaya depo ettiğini, icra takibine konu çek hakkında 20/04/2023 tarihinde ödeme yasağı konulduğunu, iş bu durumun İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2023/275 Esas sayılı dosya kapsamında yazılan müzekkere ile ilgili bankaya bildirildiğini, İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından çekin ... Şubesine ait olması sebebiyle muhtemel takiplerin İstanbul İcra Müdürlükleri nezdinde yapılmasının söz konusu olacağını, İstanbul İcra Müdürlüğü Ön Büroları tarafından da icra takibi yapılamayacağına ilişkin olarak söz konusu yasağın müzekkere ile bildirildiğini, ihtiyati haciz talep eden ve ihtiyati haciz talepli takipte alacaklı olan ... A.Ş.'nin vade tarihi itibariyle hem müvekkili şirketin almış olduğu ihtiyati tedbir kararına rağmen hem de ...’nın almış olduğu ihtiyati tedbir kararını bilmesine rağmen kötü niyetli olarak ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu ve takiben ihtiyati haciz talepli icra takibi başlattığını, çekin icra takibine konu edilmemesi yönündeki yasağı bilen alacaklı şirketin, özellikle Ankara İcra Müdürlükleri aracılığı ile ihtiyati haciz talebinde bulunmuş olması ve bu doğrultuda Ankara 4. İcra Müdürlüğü’nün 2023/13461 Esas sayısı icra takibi başlatmasının kötü niyetini açıkça ortaya koyduğunu, Türk Medeni Kanunu’nun 2. maddesinin; "Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz." şeklinde olduğunu, ihtiyati haciz talep edenin, hakkını kötüye kullanmasının hukuk düzeni tarafından korunmaması gerektiği kanaatinde olduklarını, müvekkili şirketin Ankara 4. İcra Müdürlüğü’nün 2023/13461 Esas sayılı dosyası ile başlatılan ihtiyati haciz talepli takipten ve takip kapsamında aleyhine haciz işlemlerine başlandığından haricen haberdar olduğunu ve derhal Ankara 3. İcra Hukuk Mahkemesi’nin 2023/552 Esas sayısı ile takibin iptali isteminde bulunduğunu, söz konusu dava kapsamında yargılamanın halen devam ettiğini, bununla birlikte müvekkili şirket hakkında başlatılan ihtiyati haciz talepli takibin devam ettiğini ve müvekkili şirket aleyhine haciz kararları verildiğinden ihtiyati haciz kararına da itiraz etme zorunluluğu doğduğunu, müvekkili şirketin banka hesaplarına ve müvekkili şirket adına kayıtlı tüm malvarlığı üstüne haciz konulması yönünde karar verildiğini, müvekkili şirketin zarara uğratıldığını, müvekkili şirketin yerleşim yeri belli olmakla birlikte mal kaçırma ihtimalinin de bulunmadığını, nitekim müvekkili şirketin; Profesyonel Futbol A Takımı ile Türkiye Süper Ligi’nde mücadele eden, Türkiye’nin önde gelen, başarılı futbol kulüplerinden biri olduğunu, aleyhinde ihtiyati haciz kararı verilmiş olması, müvekkili şirket açısından telafisinin mümkün olmayacak zararlar doğuracağını, çek bedeli nazara alındığında, takdir edilen teminat miktarının da müvekkili şirketin zararlarını temin edemeyecek ölçüde düşük olduğunu, teminat miktarına da itirazlarının bulunduğunu, açıklanan sebeplerle; ihtiyati haciz kararına konu ve icra takibine dayanak çek hakkında ‘icra takibine konu edilmemesi’ yönünde verilmiş bir tedbir kararı bulunduğu nazara alınarak ihtiyati haciz kararına itirazlarının kabulünü ve haksız ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep ettiklerini, diğer taraftan ihtiyati haciz talep eden alacaklıya karşı açılacak tazminat davası ve Ankara 3. İcra Hukuk Mahkemesi’nin 2023/552 Esas sayısı ile ikame ettikleri takibin iptali talepli dava sonuçlanıncaya kadar teminat üzerine tedbir konularak teminatın alacaklıya iade edilmemesine karar verilmesi taleplerinin bulunduğunu, yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını sağlamak ve depo edilmiş bulunan teminat tutarının alacaklıya iadesini önlemek amacıyla itirazlarını sunma zorunluluğu hasıl olduğunu belirterek; ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını, icra takibinin iptali talepli dava açmış olmaları ve alacaklıya karşı tazminat davası açacak olmaları nedeniyle davalarının sonuçlanıncaya kadar teminatın tedbiren alacaklıya ödenmemesine karar verilmesini talep etmiştir.
Karşı taraf - alacaklı ... Anonim Şirketi vekili ; müvekkilinin kötü niyetli olduğu ve bu nedenle Ankara İcra Dairelerinden takip yapıldığı yönündeki iddiaların tamamının mesnetsiz olduğunu, müvekkili tarafından, tarafılarına gönderilen çeklerin tamamının Ankara'da açılmakta olduğunu, ... A.Ş'nin alacaklısı bulunduğu ve taraflarınca Ankara barosuna kayıtlı olmaları sebebiyle Ankara'da açılan yüzün üzerine icra takibi bulunduğunu, borçlularından iki tanesinin ... Şirketi ve ... Otomotiv Demir Doğrama Sanayi Ticaret Limited Şirketi adreslerinin Ankara'da bulunan şirketler olduğunu, takibin Ankara'da yapılmasının kötü niyet göstergesi olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, icra takipleri için borçlunun ikametgahının genel yetki kuralı olduğunu, müvekkilinin kötüniyetli olduğu yönündeki iddaların hiçbir hukuki dayanağı olmadığını, çekte ödeme yasağı kararı bulunmasının icra takibine ve ihtiyati hacze engel olmayacağını, her ne kadar Ticaret Mahkemesi’nce çek hakkında ödeme yasağı konulmuşsa da çek karşılığını alamayan alacaklı hamilin,
İİK’nun 167 ve sonraki maddelerinde yer verilen kambiyo senetlerine mahsus yol ile takip yapmaya hakkı olduğunu, çekin arkasında karşılıksız şerhinin bulunmasına gerek olmadığını, davalının ödeme yasağı alarak, tek taraflı olarak yaptığı bu işleme dayalı olarak çeki elinde bulunduran hamilin yasalar ile kendisine tanınan haklarını kullanmasına engel olamadığını, müvekkilinin yasal ve yetkili hamil olduğunu, taraf bulunmadığı bir dosyada verilen ödeme yasağı kararının icra takibine engel olacağından söz edilemeyeceğini, davaya konu çekin keşidecisi... tarafından Ankara 3. İcra Hukuk Mahkemesi 2023/552 Esas sayılı dosyasında takibin iptali talebiyle açılan davada dosya üzerinden yapılan incelemeyle şikayetin reddine karar verildiğini, müvekkilinin yasal ve yetkili hamil olduğunu, ödeme yasağı kararının icra takibine engel olacağından söz edilemeyeceğini, davalı - borçlu tarafından alacaklıların, alacaklarına ulaşmasına engel olmak için mal kaçırma kastıyla itiraz yapıldığını bu nedenle davacının ihtiyati hacze itirazının reddinin gerektiğini belirterek; davalının haksız itirazının reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
Mahkemece,
TBK'nun 89.maddesine dayanarak ibraz sonucu çek borcunun götürülecek borca dönüştüğünün kabulü ile alacaklının ikametgahı mahkemesinin yetkili olduğunun kabulünün mümkün olmadığı, hamilin çek borçlusuna takip ve senedi ibraz zorunluluğu bulunması nedeniyle çeklerde hamilin yerleşim yeri mahkemesi yetkili olmayıp TBK'nun 89/1.maddesi hüküm uygulanmayacağı, somut olayda, talebe konu çekin muhatap bankasının İstanbul ilinde olduğu, çekin keşide yerinin de İstanbul olduğu, keşidecisinin adresinin İstanbul olduğu dikkate alındığında yetkili mahkemenin yukarıdaki ilkeler çerçevesinde İstanbul olduğu bu nedenle, İhtiyati hacze itiraz eden borçlu ... Anonim Şirketi'nin itirazının kabulü ile, 09/05/2023 tarih 2023/88 Değişik İş ve 2023/88 Karar sayılı ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına, ... Şirketi yönünden bu şirketin itirazlarının İİK'nun 265.maddesinde tahdidi olarak sayılan nedenlerden olmadığı,tedbir kararının ihtiyati hacze engel teşkil etmeyeceği bu itibarla bu şirket tarafından yapılan itirazın yerinde olmadığı anlaşıldığından bu şirket yönünden itirazın reddi gerektiği belirtilerek; -... Anonim Şirketi yönünden itirazın kabulü ile, mahkememizin 09/05/2023 tarih 2023/88 Değişik İş ve 2023/88 Karar sayılı ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına, -... Şirketi yönünden itirazın reddine, karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ İstinaf kanun yoluna başvuran ihtiyati hacze itiraz eden ... Yapı ve Dış Ticaret Ltd. Şti.vekili tarafından; İtiraz sebeplerinin dikkate alınması gerektiği bildirilmiştir.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR İhtiyati hacze itiraz koşullarının değerlendirilmesi uyuşmazlık konusudur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Talep, ihtiyati hacze itiraz istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.
İhtiyati haciz talep eden ... AŞ tarafından borçlu ... tarafından 0024664 seri nolu, 30.04.2023 keşide tarihli 471.000,0TL bedelli çekin vadesinde ödenmediği belirtilip ihtiyati haciz istenildiği; talebe konu çekin incelenmesinde keşidecisi -... Anonim Şirketi, lehdarı ... Şirketi olduğu, 471.000,0TL tutarlı olup 30.04.2023 keşide tarihli olduğu,... Şirketine ciro edildiği, adı geçen şirket tarafından da ... Şirketine ciro edildiği, ödeme yasağı nedeniyle ödenmediğinin şerh edildiği görülmüştür.
İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati hacze itiraz nedenleri tahdidi olarak sayılmıştır. Buna göre, "Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı itirazda bulunabilir."
Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına ve özellikle istinafa gelen taraf yönünden ihtiyati hacze itiraz koşullarının bulunmamasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığından ihtiyati hacze itiraz eden borçlu ... Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
1.İhtiyati hacze itiraz eden borçlu ... Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1.maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2.Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken istinaf karar ve ilam harcın peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3.İstinaf eden tarafından yapılan istinaf posta giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4.İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
5.HMK'nin 333.maddesi gereğince gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
6.Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına, HMK'nin 362/1.f maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda kesin olmak üzere 28/12/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan
(e-imzalıdır)
Üye
(e-imzalıdır)
Üye
(e-imzalıdır)
Katip
(e-imzalıdır)
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."