Danıştay 6. Daire Başkanlığı

Danıştay 6. Daire Başkanlığı         2022/7582 E.  ,  2023/2297 K. "İçtihat Metni"T.C. D A N I Ş T A Y

2.… Belediye Başkanlığı-…

DAVANIN KONUSU :İstanbul İli, Beyoğlu İlçesi, … Mahallesi, …ada, …parsel sayılı taşınmaza yönelik olarak düzenlenen … tarih ve … sayılı yapı ruhsatı ile anılan ruhsatın dayanağı "İstanbul Park Otel Turizm Merkezi" 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı ve 1/5000 ölçekli Koruma Amaçlı Nazım İmar Planının iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI : Dava konusu işlemlerin hukuka aykırı olduğu, parsel bazında parçacıl bir anlayış sergilendiği, yoğunluk kararları ile neden olunacak altyapı ve donatı ihtiyaçlarının detaylı araştırılmadığı, uygulama imar planının nazım imar planından önce hazırlanarak askıya çıkarıldığı, bu durumun plan hiyerarşisine ve tekniğine aykırı olduğu, daha önce verilen iptal kararlarının gerekçelerine uyulmaksızın aynı doğrultuda planlama yapıldığı, parsel ölçeğinde yapılan planlamanın mevzuata aykırı olduğu, ayrıcalıklı imar haklarının tanındığı, E:3.00 koşulundan da fazla olarak bodrum katlara ticari fonksiyonlar verilerek ayrıcalıklı imar hakları verilmek suretiyle yoğunluğun daha da artırıldığı, İstanbulun silüetini olumsuz etkilediği ileri sürülmüştür.

DAVALI …BAKANLIĞININ SAVUNMASININ ÖZETİ:

Uyuşmazlık konusu taşınmazın 1984 tarihli Bakanlar Kurulu kararı ile "turizm merkezi" ilan edildiği, önceki mahkeme kararlarına uyulmadığı iddiasının gerçeği yansıtmadığı, yapının yüksekliği ve topoğrafyaya uyum hususunun mahkeme kararı ile saptanmasına karşın sözkonusu iddianın tekrarlanmasının anlamlı bulunmadığı, E:3 ile sınırlandırılarak bölgeye ekstra trafik yükü getirilmesinin önüne geçildiği, bodrum katlarda yoğunluk artırıcı nitelikte olmamak ve yatak katı olarak kullanılmamak kaydıyla turizm tesislerinin tamamlayıcısı niteliğinde olan birimlerin emsale dahil edilmediği, bağımsız bölüm olarak kullanılması halinde emsale dahil edileceğinin plan notlarında açıkça belirtildiği, dava konusu işlemlerin hukuka ve kamu yararına uygun olarak tesis edildiği belirtilerek, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği savunulmuştur.

DAVALI … BELEDİYE BAŞKANLIĞININ SAVUNMASININ ÖZETİ: Planlama sürecine ilişkin olarak askı, ilan ve itirazların iletilmesine ilişkin yükümlülüklerin belediyelerince yerine getirildiği, turizm merkezi ilan edilen parselde plan onama yetkisi davalı Bakanlıkta olduğundan parçacıl yaklaşımdan söz edilemeyeceği, dava konusu planlarla bakanlar kurulu kararının uyumlu olduğu, her iki ölçekli planında aynı tarihte onandığı, farklı tarihlerde askıya çıkmasının hukuka aykırılık oluşturmadığı, dava konusu işlemlerin hukuka ve kamu yararına uygun olarak tesis edildiği belirtilerek, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği savunulmuştur.

DAVALILAR YANINDA MÜDAHİLİN SAVUNMASININ ÖZETİ : Dava konusu planların önceki mahkeme kararlarının gerekçelerine uygun olarak hazırlandığı, bodrum katlarda ticari/rezidans birimlerinin yapılamayacağına ilişkin düzenleme getirildiği, 22.12.2010 tarihli İstanbul 2 numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu tarafından planların uygun bulunduğu, proje kapsamında iş merkezine yer verilmediği, otel/apart otel yapılmak üzere avan proje hazırlandığı, topoğrafyaya uyum hususunun tartışılamayacağı yönünde mahkeme kararının bulunduğu, planlama alanının bütün sorunlarının dava konusu planlama ile çözümlenmesinin beklenemeyeceği, planlamanın parsel bazında yapılmasının mevzuat gereği olduğu, koruma bölge kurulunca incelemenin bölge bazında yapıldığı, bodrum katlarda yer verilen kullanımların ilgili yönetmelik gereği turizm tesisinin tamamlayıcısı niteliğinde olduğu, ayrı bir ticari işletme gibi değerlendirilemeyeceği, emsale dahil olan kısımların otel katlarına özgülendikleri ve müştemilat niteliğinde olduğu, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Uyuşmazlık konusu alanda, +0.00 kotu altında bulunan bodrum katlarının tamamının emsal hesabına dahil edilmemesi yönünden, dava konusu edilen imar planlarında ve bu planlara dayalı olarak verilen yapı ruhsatında şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve kamu yararına uyarlık bulunmadığından dava konusu işlemin iptali gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI …'IN DÜŞÜNCESİ : İstanbul ili, Beyoğlu ilçesi, … mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmaza yönelik olarak düzenlenen … günlü, … sayılı yapı ruhsatı ile anılan ruhsatın dayanağı olan 12/01/2011 onay tarihli "İstanbul Park Otel Turizm Merkezi" 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı ve 1/5000 ölçekli Koruma Amaçlı Nazım İmar Planının iptali istemiyle açılan davada, Danıştay Altıncı Dairesince verilen ve davanın reddine ilişkin bulunan 11/02/2019 günlü, E:2019/216, K:2019/547 sayılı kararın temyizi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 27/09/2021 günlü, E:2019/1284, K:2021/1604 sayılı kararıyla, anılan kararın bozulmasına karar verildiği anlaşıldığından, bozma kararı üzerine dosya incelendi: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesi hükmünde, Danıştay'ın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesi sonucunda Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nca verilen bozma kararlarına Danıştay dava dairelerince ısrar etme olanağı tanınmamıştır.

Bu durumda, bozma kararında yer verilen gerekçelerle; "Turizm Merkezi" ve "kentsel sit alanı" ilan edilen ve korunması gerekli kültür varlığı olarak tescilli taşınmaz bitişiğinde bulunan uyuşmazlık konusu planlama alanında, +0.00 kotu altında bulunan bodrum katlarının tamamının emsal hesabına dahil edilmemesi yönünden, Turizm Tesislerinin Belgelendirilmesi ve Niteliklerine İlişkin Yönetmelik hükümlerinde, turizm tesislerinin tamamlayıcısı niteliğinde olan eğlence üniteleri, oyun salonu, toplantı salonu v.b. kullanımların emsal hesabına dahil edilmeyeceği yolunda bir düzenleme bulunmadığı gibi, plan kararları ile getirilen kullanım alanlarının bodrum katlarda veya normal katlarda öngörülmesinin bir farklılığı bulunmadığından, bodrum katlarda öngörülen kullanım kararları (imar mevzuatı kapsamındaki Yönetmeliklerle öngörülen alanlar hariç) yoğunluk artışına yol açmakta, sosyal ve teknik altyapıya yük getirmekte, ulaşım etütlerini etkilemekte ve kentsel maliyetleri artırmakta, planla sağlanan bütünlüğü zedelemekte olup, olayda, uyuşmazlık konusu planlama alanında +0.00 kotu altında bulunan bodrum katlarının tamamının emsal hesabına dahil edilmemesi öngörülerek onaylanan planların ve planlara dayalı olarak verilen yapı ruhsatının hukuka, şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararına uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, dava konusu işlemlerin iptali istemiyle …Çevre Güzelleştirme ve Yaşatma Derneği tarafından açılan ve davanın reddine ilişkin bulunan Danıştay Altıncı Dairesinin 22/06/2016 günlü, E:2015/76, K:2016/4490 sayılı kararı, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 19/09/2019 günlü, E:2016/4986, K:2019/3778 sayılı kararı ile bozulmuş, karar düzeltme istemi de 03/02/2021 günlü, E:2020/1007, K:2021/183 sayılı karar ile reddedilmiştir. Açıklanan nedenlerle, dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra İstanbul İli, Beyoğlu İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmaza yönelik olarak düzenlenen … tarih ve … sayılı yapı ruhsatı ile anılan ruhsatın dayanağı "İstanbul Park Otel Turizm Merkezi" 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı ve 1/5000 ölçekli Koruma Amaçlı Nazım İmar Planının iptali istemiyle açılan davanın reddine ilişkin Danıştay Altıncı Dairesinin 11/02/2019 tarih ve E:2019/216, K:2019/547 sayılı kararının Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 27/09/2021 tarihli, E:2019/1284, K:2021/1604 sayılı kararıyla bozulmasına üzerine, bozma kararına uyularak gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY : İstanbul ili, Beyoğlu ilçesi, …mahallesi, … ada, … sayılı parsel ile … ada, … sayılı parsellerin yer aldığı alan, 31/07/1984 tarih ve 18475 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Bakanlar Kurulu Kararı ile Turizm Merkezi olarak ilan edilmiştir.

Söz konusu alana yönelik ilk 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı, 20/02/1989 tarihinde Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından onanmış; bu planda iki blok halinde … ada için 86 m, … ada için 69 m yükseklik olmak üzere getirilen "turizm otel ve ticaret alanı" fonksiyonu, Danıştay Altıncı Dairesinin 10/06/1993 tarih ve E:1992/1728, K:1993/2262 sayılı kararıyla iptal edilmiştir. Bu karar temyiz edilmeksizin kesinleşmiştir.

Alana ilişkin 26/06/1992 tarihinde 1/5000 ölçekli Revizyon Nazım İmar Planı Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca onanmış, bu planda parsellere "turizm merkezi" fonksiyonu getirilmiş, KAKS =6 olarak belirlenmiş, plan notlarında, "Park Otel Turizm Merkezi Alanında yapılacak binaların en üst kotunun, bitişiğinde bulunan Alman Konsolosluğunun çatı kotunu geçemeyeceği" kuralı öngörülmüştür. Anılan plan kararına karşı açılan dava, Danıştay Altıncı Dairesinin 10/06/1993 tarih, E:1992/3046, K:1993/2263 sayılı kararıyla reddedilmiş, bu karar temyiz edilmeksizin kesinleşmiştir.

Kültür ve Turizm Bakanlığınca 22/06/1993 tarihinde onanan 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planına karşı açılan dava, Danıştay Altıncı Dairesinin 28/12/1994 tarih ve E:1993/3905, K:1994/5103 sayılı kararıyla reddedilmiş, anılan karar Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 12/12/1997 tarih ve E:1995/368, K:1997/705 sayılı kararıyla onanmış ve karar düzeltme istemi Kurul'un 04/11/1999 tarih ve E:1998/327, K:1999/997 sayılı kararıyla reddedilmiştir.

Daha sonra, 08/09/2006 tarihinde Kültür ve Turizm Bakanlığınca 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı onanmış, bu planda, dava konusu taşınmazlara KAKS:3 olmak üzere "Turizm ve İş Merkezi" fonksiyonu getirilmiş, parsellerdeki yapılanmanın 724 ada, 13 sayılı parselde yer alan eski eser Alman Konsolosluğu binasının saçak kotunu aşamayacağı öngörülmüş, ayrıca +0.0 kotu altında kalan bodrum katların emsal hesabına dahil edilmeyeceği yönünde plan notu düzenlenmiştir.

Anılan imar planının, Danıştay Altıncı Dairesinin 13/11/2009 tarih ve E:2007/5262, K:2009/11091 sayılı kararıyla, "bodrum katların emsal hesabına dahil edilmeyeceği kabul edilerek anılan katların plan bütünlüğü içinde ele alınmaması suretiyle onaylanan planın şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarıyla bağdaşır yönü bulunmadığı" gerekçesiyle iptaline karar verilmiş, bu karar Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 09/02/2013 tarih ve E:2010/1309, K:2013/4410 sayılı kararıyla onanarak kesinleşmiştir. 12/01/2011 tarihinde Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından dava konusu 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı onaylanmış; bu planlar ile dava konusu taşınmazlara KAKS:3 olmak üzere "Turizm ve İş Merkezi" fonksiyonu getirilerek, parsellerdeki yapılanmanın ... ada, ... sayılı parselde yer alan eski eser Alman Konsolosluğu binasının saçak kotunu aşamayacağı öngörülmüş ve +0.0 kotu altında kalan bodrum katlarda yoğunluk artırıcı nitelikte olmamak, turizm tesisinin yatak katı ve ayrı bir bağımsız bölüm olarak kullanılmamak kaydıyla "Turizm Tesislerinin Belgelendirilmesine ve Niteliklerine İlişkin Yönetmelik" kapsamında tanımlı turizm tesislerinin tamamlayıcısı niteliğinde olan, "eğlence üniteleri (Bar, Disco, Gece Kulübü) restoran, yüzme havuzları, hamam, sauna-masaj, oyun salonu, toplantı salonu, jimnastik salonu, tesisat, sığınak, otopark, işlik, mutfak gibi üretim alanı, depo, soyunma ve giyinme üniteleri, sağlık üniteleri" gibi birimlerin yapılabileceği, bu alanların emsal hesabına dahil edilmeyeceği, +0.00 kotu altında kalan bodrum katlarının ticaret, konut gibi ayrı bir bağımsız bölüm olarak kullanmak istenilmesi halinde bu alanların emsal hesabına dahil edileceği, ayrıca diğer hususlarda alanı içeren onanlı imar planının genel hükümleri ve Turizm Tesislerinin Belgelendirilmesine ve Niteliklerine İlişkin Yönetmelik hükümlerine uyulacağı yönünde plan notu düzenlenmiştir. Bunun üzerine görülmekte olan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT : 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanununun "Amaç" başlıklı 1. maddesinde; bu Kanun'un amacının turizm sektörünü düzenleyecek, geliştirecek, dinamik bir yapı ve işleyişe kavuşturacak tertip ve tedbirlerin alınmasını sağlamak olduğu, 4. maddesinde; kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri ve turizm merkezlerinin tespitinde; ülkenin doğal, tarihi, arkeolojik ve sosyokültürel turizm değerleri, kış, av ve su sporları ve sağlık turizmi ile mevcut diğer turizm potansiyelinin dikkate alınacağı belirtilmiş, aynı Kanun'un 4957 sayılı Kanun'un 2. maddesiyle değişik "Planlar" başlıklı 7. maddesinin 1. fıkrasında, "Bakanlık; kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri ile turizm merkezleri içinde her ölçekteki planları yapmaya, yaptırmaya, re'sen onaylamaya ve tadil etmeye yetkilidir" hükmüne yer verilmiştir. 3194 sayılı İmar Kanununun 4. maddesinde; 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu, bu Kanun'un ilgili maddelerine uyulmak kaydı ile 2960 sayılı İstanbul Boğaziçi Kanunu ve 3030 sayılı Büyükşehir Belediyelerinin Yönetimi Hakkında Kanun ile diğer özel kanunlar ile belirlenen veya belirlenecek olan yerlerde, bu Kanunun özel kanunlara aykırı olmayan hükümlerinin uygulanacağı hükme bağlanmıştır.

Dava konusu imar planlarının onaylandığı tarihte yürürlükte bulunan, Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin 16. maddesinin 4.fıkrasında, "Kat Alanı Kat Sayısı (KAKS) (Emsal): Yapının bütün katlardaki alanları toplamının parsel alanına oranından elde edilen sayıdır. Katlar alanı bodrum kat, asma kat, çekme ve çatı katı ve kapalı çıkmalar dahil kullanılabilen bütün katların ışıklıklar çıktıktan sonraki alanları toplamıdır. Açık çıkmalar, iç yüksekliği 1.80 m.yi aşmayan ve yalnızca tesisatın geçirildiği tesisat galerileri ve katları, ticari amacı olmayan ve yapının kendi ihtiyacı için otopark olarak kullanılan bölüm ve katlar, yangın merdivenleri, asansörler, kalorifer dairesi, kömürlük, sığınak, su deposu ve hidrofor bu alana katılmazlar. Kullanılabilen katlar deyiminden konut, işyeri, eğlenme ve dinlenme yerleri gibi oturmaya, çalışmaya, eğlenmeye ve dinlenmeye ayrılmak üzere yapılan bölümler ile bunlara hizmet veren depo ve benzeri alanlar anlaşılır." şeklinde düzenlenmiştir.

Turizm Tesislerinin Belgelendirilmesi ve Niteliklerine İlişkin Yönetmeliğin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Yönetmeliğin amacı, yeni turizm tesisi türlerinin gelişmesine olanak sağlanması, mevcut turizm yatırım ve işletmelere ait tesislerin geliştirilmesi, turizm tesislerinin asgari niteliklerinin belirlenmesi, bu tesisler arasında standart birliğinin sağlanması ve kalitenin yükseltilmesidir." kuralına, "Kapsam" başlıklı 2. maddesinde, Bu Yönetmelik, turizm tesislerine turizm yatırımı ve turizm işletmesi belgelerinin verilmesine, bu tesislerin yönetim, personel ve işletme özellikleri ile uymak zorunda oldukları fiziki şartlara, işletmecilik esaslarına, uygulanacak fiyat tarifelerinin hazırlanmasına ve onaylanmasına ilişkin hükümleri kapsar. " kuralına yer verilmiştir.

Öte yandan, dava konusu imar planlarının onaylandığı tarihte yürürlükte bulunan, 23/06/2007 tarihli İstanbul İmar Yönetmeliğinin 2.03.2. maddesinde, imar parseli; "imar adaları içerisindeki kadastro parsellerinin İmar Kanunu, imar planı ve yönetmelik esaslarına göre düzenlenmiş şeklidir." olarak tanımlanmış; anılan Yönetmeliğin 2.04.6. maddesinde Yapı İnşaat Alanı; "Işıklıklar ve hava bacaları hariç, bodrum kat, asma kat, açık ve kapalı çıkmalar ve çatı arasında yer alan mekanlar ile ortak alanlar dahil yapının inşa edilen tüm katlarının toplam alanıdır."; 2.04.7. maddesinde Kat Alanı Kat Sayısı (KAKS) (EMSAL) "Yapının bütün katlardaki alanları toplamının imar parseli alanına oranında elde edilen sayıdır. Katlar Alanı (KA) bodrum kat, asma kat, çatı arası piyesi ve açık/kapalı çıkmalar dahil kullanılabilen bütün katların katlar alanına dahil edilmeyen alanları çıktıktan sonraki alanları toplamıdır. Kullanılabilen katlar deyiminden konut, işyeri, eğlence ve dinlenme yerleri gibi oturmaya, çalışmaya, eğlenmeye ve dinlenmeye ayrılmak üzere yapılan bölümleri ile bunlara hizmet veren depo ve benzeri alanlar anlaşılır." kuralı yer almış, maddede "Katlar Alanı Hesabına Dahil Edilmeyen Alanlar" ayrıntılı olarak sayılmış ve bu maddede sayılan alanlar dışında, bir yapının avan ve uygulama projelerinde her ne nam ve suretle olursa olsun önerilen her şeyin, katlar alanı hesabına dahil edileceği öngörülmüştür.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Uyuşmazlık konusu alana ilişkin yargı süreci göz önünde bulundurulduğunda, dava konusu … adanın, korunması gerekli kültür varlığı olarak tescil edilen ve … ada, … sayılı parselde yer alan ... Başkonsolosluğu binasına komşu olması nedeniyle, bu taşınmazlardaki yapılanmanın Konsolosluk binasının saçak kotunu aşamayacağı hususu açıktır.

Dava konusu parsele ilişkin olarak, plan notlarında; "+0.00 kotu altında kalan bodrum katlarında, yoğunluk artırıcı nitelikte olmamak, turizm tesisinin yatak katı ve ayrı bir bağımsız bölüm olarak kullanılmamak kaydıyla Turizm Tesislerinin Belgelendirilmesi ve Niteliklerine İlişkin Yönetmelik kapsamında tanımlı turizm tesislerinin tamamlayıcısı niteliğinde olan; eğlence üniteleri (bar- disco- gece klübü), restoran, yüzme havuzları, hamam- sauna- masaj, oyun salonu, toplantı salonu, jimnastik salonu, tesisat, sığınak, otopark, işlik, mutfak gibi üretim alanı, depo, soyunma ve giyinme üniteleri, sağlık üniteleri gibi birimler yapılabilir. Bu alanlar emsal hesabına dahil edilmez. +0.00 kotu altında kalan bodrum katlarının ticaret, konut gibi ayrı bir bağımsız bölüm olarak kullanılmak istenmesi halinde bu alanlar emsal hesabına dahil edilir." hükümleri yer almaktadır. "Turizm Merkezi" ilan edilen alanda, bu fonksiyona uygun "Turizm Tesislerinin Belgelendirilmesine ve Niteliklerine İlişkin Yönetmelik" kapsamında tanımlı turizm tesislerinin tamamlayıcı niteliğinde olan eğlence üniteleri (Bar, Disco, Gece Kulübü) restoran gibi kullanımların getirilebileceği hususunda kuşku bulunmamaktadır. Ancak, burada tartışılması gereken, bu kullanımların emsal hesabına dahil edilip edilmeyeceği hususudur. "Turizm Tesislerinin Belgelendirilmesi ve Niteliklerine İlişkin Yönetmelik", 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca hazırlanmış, turizm tesislerine turizm yatırımı ve turizm işletmesi belgelerinin verilmesine, bu tesislerin yönetim, personel ve işletme özellikleri ile uymak zorunda oldukları fiziki şartlara, işletmecilik esaslarına, uygulanacak fiyat tarifelerinin hazırlanmasına ve onaylanmasına ilişkin hükümleri kapsayan ve yeni turizm tesis türlerinin gelişmesine olanak sağlanması, mevcut turizm yatırım ve işletmelere ait tesislerin geliştirilmesi, turizm tesislerinin asgari niteliklerinin belirlenmesi, bu tesisler arasında standart birliğinin sağlanması ve kalitenin yükseltilmesi amacıyla Bakanlar Kurulu kararıyla kabul edilerek 21/06/2005 tarih ve 25852 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Bu Yönetmelikte turizm tesislerinin tamamlayıcısı niteliğinde olan eğlence üniteleri, oyun salonu, toplantı salonu v.b. kullanımların emsal hesabına dahil edilmeyeceği yolunda bir düzenleme bulunmamaktadır.

Uyuşmazlık şehircilik ilkeleri ve planlama esasları açısından değerlendirildiğinde, plan kararları ile getirilen kullanım alanlarının yer altında (bodrum katlarda) veya yer üstünde (normal katlarda) öngörülmesinin bir farklılığı bulunmamaktadır. Genel olarak planla verilmiş kullanım hakları dışında, ayrıcalıklı yapılanma haklarının belirli alanlarda nesnel bir nedene dayanmaksızın tanınması, düzenleyici işlem kimliği taşıyan planların genellik, objektiflik ve yansızlık ilkesi ile bağdaştırılamaz.

Ayrıca, gerek bodrum katlarda öngörülen kullanım kararları (imar mevzuatı kapsamındaki Yönetmeliklerle öngörülen alanlar hariç), gerek brüt parsel üzerinden emsal hesaplanması suretiyle tanınan yapılaşma hakları, yoğunluk artışına yol açmakta, sosyal ve teknik altyapıya yük getirmekte, ulaşım etütlerini etkilemekte ve kentsel maliyetleri artırmakta, planla sağlanan bütünlüğü zedelemektedir.

Uyuşmazlık konusu olayda, A ve B bloklarda +71.16 kotuna tekabül eden +0.00 kotunun üzerinde 6 katın, alt kısmında ise 7 katın; C blokta ise anılan +0.00 kotunun üzerinde 1 kat, aşağı doğru … Camii Sokak ile … Sokak kesişmesine yönelen 8 katın bulunduğu, arazinin en üst noktasını oluşturan +0.00 kotunun (+71.16 m) yüksekliği ile yapı kompleksinin bulunduğu en alt kot arasında 71.16 m - 38.90 m = 32.26 metrelik fark bulunduğu, bu farktan yararlanarak turizm tesisinin tamamlayıcısı niteliğinde mekansal kullanımların projede işlendiği, KAKS= 3 değerinin, plan notu ile belirlenen esaslar dahilinde kullanıldığı, ancak bodrum katlardaki yaklaşık 5000 m² 'nin emsal harici bırakıldığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen hususlar doğrultusunda, "Turizm Merkezi" ve "kentsel sit alanı" ilan edilen ve korunması gerekli kültür varlığı olarak tescilli taşınmaz bitişiğinde bulunan uyuşmazlık konusu planlama alanında, +0.00 kotu altında bulunan bodrum katlarının tamamının emsal hesabına dahil edilmemesi yönünden "İstanbul Park Otel Turizm Merkezi" 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı ve 1/5000 ölçekli Koruma Amaçlı Nazım İmar Planında ve bu plana dayalı yapı ruhsatında şehircilik ilkeleri planlama esasları ve kamu yararına uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığından, dava konusu işlemlerde hukuka uygunluk görülmemiştir.

Diğer yandan, dava konusu işlemlerin iptali istemiyle …Çevre Güzelleştirme ve Yaşatma Derneği tarafından açılan davada Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 19/09/2019 tarih ve E:2016/4986, K:2019/3778 sayılı bozma kararına uyularak Danıştay Altıncı Dairesinin 06/03/2023 tarih ve E:2021/3880, K:2023/2296 sayılı kararıyla dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;

1.Dava konusu işlemlerin İPTALİNE,

2.Sonuç olarak İdari Dava Daireleri Kurulunun bozma kararı üzerine dava konusu işlemin tamamen iptaline karar verildiğinden, önceki kararda davacı üzerinde bırakılan … TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

3.Temyiz aşamasında yapılan ve ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

4.Müdahil yargılama giderinin müdahil üzerinde bırakılmasına,

5.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …-TL TL vekâlet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

6.Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara ve müdahile iadesine,

7.Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 06/03/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.