6. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya.. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında 16/12/2022 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin...markası ile franchising veren bir kuruluş olduğunu, borçlu firmanın bu markayı kullanmak için müvekkili ile iletişime geçtiğini, müvekkilinin bunun üzerine...markası adı altında karşı tarafın gösterdiği... Mh. ..e Cd. No:.. Tepebaşı Eskişehir adresine iş yerini kurabilmek amacıyla maliyeti 700.000,00 TL olan inşaat, dekor, mamul, yan mamul ürünlerini tedarik edip gönderdiğini, söz konusu iş yerinin müvekkili tarafından çalışmaya hazır bir şekilde borçlu tarafın yetkilileri olan ..., .. ve .....isimli şahıslara teslim edildiğini, bu iş yeri için yapılan her türlü masrafın müvekkili tarafından faturalandırıldığını, ancak davalının müvekkiline olan borcunu ödemediği gibi iş yerini başka bir isimle kullanmaya devam ettiğini, davalı tarafın bir kısım ödemeler yaptığını, ancak bakiye kısmı ödemediğini, davalıya borcun ödenmesi için Konya .. Noterliğinin 31/01/2019 tarih, .. yevmiye nolu ihtarnamesinin keşide edildiğini, buna rağmen borcun ödenmemesi üzerine davalı aleyhinde Konya .. İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığını, davalının itiraz etmesi üzerine takibin durdurulduğunu, davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhinde %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı taraf davaya cevap dilekçesi sunmamış, davalı vekili duruşmalardaki beyanları ile müvekkiline yapılan tebligatların usulsüz olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesince; taraflar arasında Franchising sözleşmesi yapıldığı, davalıya ait iş yerinde sözleşme kapsamında imalatların yapıldığı ve bu imalatlara bağlı fatura kesildiği, davalı tarafından fatura bedelinin ödenmemesi nedeniyle Konya .. İcra Müdürlüğünde..... E. sayılı dosyasında takip yapıldığı, yapılan takibe itiraz üzerine mahkememizde itirazın iptali davası açıldığı, her iki tarafın ticari defterlerinin bilirkişi marifetiyle incelemesinin yapıldığı, davacı ticari defterlerine göre; davacı yan....... İnş. Tic. Ltd. Sti.nin, davalı taraftan 199.510,43 TL alacaklı olduğu, davalı ticari defterlerine göre davalının davacıdan 232.175,13 TL alacaklı olduğu, davacı ticari defterlerine göre davacının 244.600,00 TL tahsilat yapmış olduğu, davalı tarafın ticari defterlerine göre davacının tanzim ettiği fatura tutarının 93.741,68 TL olduğu, ayrıca BA formuna göre davalı tarafın 10.688,44 TL’ye yönelik bildirimde bulunduğu dikkate alındığında davacının defterlerine göre davalıdan 244.600,00 TL tahsilat yapması nedeniyle, davalının ticari defter kayıtlarına göre borcunun kalmadığı, davacı tarafından yemin teklifinde bulunulmadığı, her ne kadar davacı tarafından 1 nolu celse sonrası ticari defterleri sunulmamış ise de, davalı tarafa sunacağı ticari defterlerin hangi yıla ilişkin olduğuna ilişkin açık ihtarda bulunulmaması nedeniyle, davalı tarafa açık ihtar ile birlikte ticari defterlerini sunması için süre verildiği, ticari defterlerin sunulması sonucu ticari defterler incelendiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Dava dilekçesini tekrar etmekle, dava dosyasında her ne kadar dosyanın ön inceleme duruşmasında davalı tarafa açık bir şekilde delillerini /ticari defterlerini sunması için ihtarat yapılmış ve kesin süre verilmiş olmasına rağmen, karşı tarafın kesin süre içinde bu ihtarın gereğini yerine getirmediğini, yerel mahkemece tebligatların usulüne uygun yapıldığını kabul etmesine karşılık, süresinde delillerini sunmayan davalı tarafa yerel mahkemece usule ve yasaya aykırı ticari defterlerini sunması için ek süre verildiğini, bu duruma muvafakat edilmediğini yerel mahkemeye bir çok kez bildirdiklerini, davalının usule aykırı şekilde dosyaya sunduğu ticari defterler incelendiğinde, dava konusu alacağa ilişkin faturaların davalının defter ve kayıtlarına haksız bir şekilde girilmediğini, dava konusu alacağın nedeni olan faturaların, davalı tarafın müvekkiline bildirdiği adrese gönderildiğini, bu adresin davalı tarafa ait olduğunun keşif zaptı ve kök rapor ile tespit edildiğini, buna rağmen davalı tarafın bu adrese gönderilen ihtarı ve faturaları almaktan imtina ettiğini ve iade dönmesine sebep olduğunu, yerel mahkemece ilk olarak alınan 17/12/2021 tarihli ek bilirkişi raporunda “bilirkişinin malzemelerin değerini uzmanlık alanına girmediğini bildirmiş olması nedeniyle uzmanlık alanı hususunda bilirkişiden bilgi alınmasına” şeklinde karar verildiğini, bu konuda ilgili yerlere müzekkereler yazıldığını, hatta dosyanın bilirkişiye dahi teslim edildiğini, ancak daha sonra 13/09/2022 tarihli duruşmada hiçbir haklı sebep gösterilmeden; “dosyaya giren bilirkişi raporları yeterli görüldüğünden, mahkemece verilen bilirkişiden rapor alınması ara kararından dönülmesine” şeklinde karar alınarak bilirkişi incelemesinden dönüldüğünü, ilk derece mahkemesince eksik ve hatalı inceleme yapıldığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi talebi ile istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Açılan dava itirazın iptali istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Fatura, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı tutarı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tacir tarafından müşteriye verilen ticari vesikadır. Fatura tek başına alacağın varlığını ispatlamaya yeterli değildir. Faturanın tebliğ edilmiş olması da faturada belirtilen alacağın doğmasına sebep olan edimin ifa edildiğini göstermez. Faturaya dayalı olarak alacak talebinde bulunan kişi, faturada belirtilen alacağın doğmasına sebep olan edimin (mal teslimi, hizmet ifası vs.) ifa edildiğini ispatla mükelleftir. Fatura tek başına alacağın varlığını ispatlamaya yeterli olmamakla birlikte faturanın kabul edilerek ticari deftere kaydedilmiş olması ve faturayla ilgili olarak Vergi Dairesi'ne BA-BS bildirimi verilmesi faturaya konu malın teslim edildiğine veya hizmetin gerçekleştirildiğine karine teşkil etmektedir. Dava konusu somut olayda davacı taraf, icra dosyasına herhangi bir fatura eklememişse de dava dilekçesinde alacağın Konya .. Noterliği'nin 31/10/2019 tarihli, .. Yevmiye numaralı ihtarnamesinde belirttiği toplam 339.680,32 TL faturalara ilişkin olduğunu beyan etmiştir.

Dosyada mevcut bilirkişi raporlarına göre taraflara ait ticari defterler arasındaki fark, toplam 339.680,32 TL'lik üç adet faturanın davacı defterinde yer almasına rağmen davalı defterinde yer almamasından kaynaklanmaktadır. Buna göre ispat yükü davacı tarafta olup davacının söz konusu üç adet faturada belirtilen malları davalıya teslim edildiğini yazılı delillerle ispatlamalıdır. Dosya kapsamında davacı tarafın alacağını dayandırdığı üç adet faturada belirtilen malları davalıya teslim edildiğini ispata elverişli herhangi bir delil bulunmamaktadır. Buna göre mahkemece davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır. Tüm bu hususlar birlikte değerlendirilerek davacı vekilinin istinaf taleplerinin yerinde olmadığı, istinaf talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddi sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Davacının istinaf başvuru talebinin ESASTAN REDDİNE,

2.Alınması gereken 427,60 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 247,70 TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

3.İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,

4.İstinaf başvurusuna bulunan davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5.Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 359/4. maddesi gereğince; kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,

6.Dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 26/01/2024 tarihinde oybirliği ile HMK'nın 362/1.a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.