Danıştay 9. Daire Başkanlığı
Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2021/4346 E. , 2023/535 K. "İçtihat Metni"T.C. D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Başkanlığı- … (... Vergi Dairesi Müdürlüğü)
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket adına, haksız yere gider indiriminden yararlandığı ve bir kısım hasılatını kayıt ve beyan dışı bıraktığından bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re'sen tarh edilen 2016/Ekim-Aralık dönemine ilişkin geçici vergi ile tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararıyla; davacı şirket hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu, bilirkişi raporundaki tespitler ile dosya içeriğindeki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden; davacının 2016 hesap döneminde muhasebe işlemlerinin Muhasebe Sistemleri Uygulama Genel Tebliği'nde yer alan 7/A seçeneğine göre izlenmediği, imalat defteri tutulmadığı, envanter defterinde dönem başı, dönem sonu stoklarının ve üretime gönderilen hammaddelerin miktar olarak kayıtlarının yapılmadığı, üretilen mamullerin miktar ve maliyetinin belli olmadığı, bu durumun mükellefin hangi hammaddeden hangi mamüllerin üretimini yaptığını ne kadar hammaddenin kullanıldığının takibini imkansız kıldığı anlaşılmakta ise de, vergi inceleme raporunda deneme üretimleri ile ilgili olarak mamül satılmadan mamule isabet eden maliyetlerin gider yazılması sureti ile ilgili dönem kurumlar vergisinin aşındırıldığı, davacı şirket temsilcisinin maliyetlerinin %38,52'sinin (72.151,89.-TL/187.302,00.-TL) deneme üretimleri ile alakalı olduğuna dair beyanından yola çıkılarak aynı oran (%38,52) uygulanmak suretiyle kurumlar vergisi beyannamesinde faaliyet giderleri kaleminde bulunan 825.806,85.-TL giderin %38,52'si olan 318.100,80.-TL'nin giderden çıkarılarak aktifleştirilmesinin gerektiği sonucuna varıldığından bahisle yapılan tarhiyata ilişkin, defter kayıtlarından 2016 yılında deneme ürünlerinden diğer ticari mamul üretilmediği anlaşıldığından, bahsi geçen tutarların doğrudan gider kaydedilmesi gerektiği, Kurumlar Vergisi Beyannamesinde faaliyet giderleri kaleminde aktifleştirilmesi gereken tutarlar bulunmadığı, tarhiyatın alınan sipariş avansları hesabındaki 973.115,57-TL tutarın gerçekte satış hasılatı olduğu gerekçesiyle belgesiz satış hasılatının matraha eklenmesi kısmına ilişkin, davacı şirketin, kapasite raporuna göre üretimde kullanılan 22,8 ton geven otundan 91,2 kilogram ürün elde etmesi gerekirken, 130,71 kilogram ürün satışı yaptığı, ihraç kayıtlı satışlarını yaptığı ilişkili şirketin verilen sipariş avansları hesabını hiç kullanmadığı, satılan ürünü Türkiye'de üreten tek firmanın davacı şirket, alıcı tek firmanın da ilişkili şirket olduğu, hammaddesi çok düşük maliyetle elde edilebilen gevenotu için bu kadar fazla avansın ilişkili şirketten alınmış olmasının ticari hayata uygun olmadığı iddia edilmiş ise de, davacı şirketin 340. Alınan Sipariş Avansları hesabını usulüne uygun tutması halinde 973.115.27.-TL‘nin alacak bakiyesi olarak 2016 hesap dönemi sonunda devredeceği, ancak hatalı olarak 120. Alıcılar hesabında muhasebe kaydı oluşturarak dönem sonunda 340. Alınan Sipariş Avansları hesabına devrettiği, defter kayıtlarının muhasebe standartlarına uygun tutulmaması sebebiyle vergi denetmeninin harici verileri değerlendirdiği, ... Doğal Ürünler A.Ş. ile ... Dış Tic. Ltd. Şti. arasında malların miktarı, ücreti, ödeme zamanı, teslim zamanı ve üretim zamanını belirleyen bir sözleşme bulunmadığından 973.115.27.-TL‘nin gerçek satış hasılatı olarak değerlendirilemeyeceği, hesaplarda ve karşıt incelemede bulunulan ... Dış Tic. Ltd. Şti.’nin hesaplarında ödemelerin banka kanalı ile yapıldığının ve davacının 2016 hesap döneminde satışlarında fatura tanzim ettiğinin tespit edildiği, dolayısıyla belgesiz satış bulunmadığının anlaşıldığı,bu sebeple hasılat gizlendiği gerekçesiyle oluşan matrah farkı üzerinden yapılan tarhiyatta da hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, 2016/Ekim-Aralık dönemine ilişkin vergi ziyaı cezalı geçici verginin kaldırılmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve esas bakımından hukuka uygun olduğu belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:Davacı şirket hakkında düzenlenen vergi inceleme raporunda yer alan tespitler kapsamında dava konusu tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulüne ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 02/03/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.