10. Hukuk Dairesi
10. Hukuk Dairesi 2023/12657 E. , 2024/1760 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 3. İş Mahkemesi
Taraflar arasındaki yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 29.06.2009 tarihinde emekli olmak için işten ayrıldığı, sonrasında SGK’na başvurduğu, Kurum tarafından bir kısım hizmetlerin naylon olduğu gerekçesiyle işlem yapmadığı, bu nedenle davacının hizmetlerinin gerçek olduğu ve emeklilik hesabında değerlendirilmesi gerekçesi ile dava açtığı, ...
2.İş Mahkemesinin 2015/62 Esas 2016/167 Karar sayılı kararı ile 13.08.2007 - 01.04.2010 dönemini kapsayan hizmet süresinin gerçek ve fiili olduğu şeklinde hükme bağlandığı, kararın Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 2016/16161 E.sas 2017/7451 Karar sayılı ilamı ile onandığı, hizmet tespitinin bu kararın kesinleştiği, davacının 58 yaşında yaşlılık aylığına hak kazandığı, ayrıca %54 engelli raporunun bulunduğu, maluliyet durumunun nazara alınmaması halinde dahi doğum ve hizmet başlangıç tarihi ile prim ödeme gün sayısı ile emeklilik koşulunu yerine getirdiği 03.04.2013 tarihi itibariyle emeklilik başlangıcının kabulü ve tespitinin gerektiği, davacının emekli aylığı ödemesi açısından 18.02.2019 – 06.06.2021 tarihleri arası için 54.183,18 TL birikmiş emekli aylığı olduğuna dair tebliğ bildirimi olduğu, Kurumun hesaplamasının hatalı olduğu, geç ödemeden doğan yasal faizleri ile hesaplanıp ödenmediği, davacının emekli aylık alacağından doğan yasal faizlerinin ayrıca hesaplanmasının gerektiği iddiasıyla davacının emekliliğe hak kazandığı tarihin %54 engelliler için söz konusu olan emeklilik tarihi olarak tespitine, bu talep kabul görmez ise yaş durumu nazara alınarak 58 yaşına girdiği tarih olan 03.04.2013 tarihi olduğunun tespitine, emekliliğe hak kazandığı tarihe göre birikmiş emekli aylık tutarının dava günü itibariyle işlemiş yasal faizi ile emekli alacaklarının ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının, bir kısım çalışmalarının tespitine ve tahsis talep tarihi olan 13.10.2010 tarihinden geçerli olmak üzere yaşlılık aylığı bağlanması talebine ilişkin dava ...
2.İş Mahkemesinin 2017/400 Esas 2019/168 Karar sayılı dosyası ile yargılamaya tabi olduğu, Mahkeme kararında davacının 13.08.2007 - 01.04.2010 tarihleri arasında ... Ltd.Şti’de hizmet akdine dayalı olarak çalıştığı ve adı geçen iş yerinden bildirilen çalışmaların geçerli olduğunun tespiti, davacının tahsis talep tarihi olan 13.10.2010 tarihinde emeklilik aylığı bağlanması şartlarını taşımadığından buna yöne yönelik talebinin reddine karar verildiği, Mahkeme kararının Yargıtay 10.H.D’nin 2020/5283 Esas 2021/2746 Karar sayılı ilamı ile onandığı, davacının Mahkeme kararı ile hüküm altına alınan tahsis talebinden sonra Kuruma yaşlılık aylığı bağlanmasına ilişkin ilk talebi 19.02.2019 tarih 2806062 sayılı müracaatı üzerine 01.03.2019 tarihinden başlamak üzere yaşlılık aylığı bağlandığı, Kurum tarafından davacıya yaşlılık aylığı bağlanması işlemlerinde hukuka aykırı işlem bulunmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından; davacının dava dilekçesinde yaş durumu nazara alınarak emeklilik tarihinin 58 yaşına girdiği tarih olan 03.04.2013 tarihi olduğunun tespiti, buna göre tespit edilecek emekliliğe hak kazandığı tarihe göre birikmiş emekli aylıklarının dava günü itibariyle işlemiş yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin incelenmesinde davacının hizmet dökümünü incelenmesinde ilk defa 10.12.1996 tarihinde işe başladığı, buna göre hak kazanma koşullarının 506 sayılı Kanun'un Geçici 81 inci maddesine göre inceleneceği anlaşılmış ise de gerek genel koşullara, gerekse özel koşullara göre aylık bağlanabilmesi, 4/1-(a) sigortalıları için çalıştığı işinden ayrılma ve yazılı istekte bulunma koşullarının gerçekleşmesine bağlı bulunduğu, davacının sigorta sicil dosyanın incelenmesinde 01.04.2010 tarihinde işten ayrıldığı, ilk defa 13.10.2010 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu ... 2. İş Mahkemesinin 2017/400 Esas 2019/168 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere bu tarihte davacının 506 sayılı Kanun'un Geçici 81 inci maddesinde yer alan koşulları sağlamadığı bundan sonra Kuruma yaşlılık aylığı bağlanması için ilk başvurusunun 19.02.2019 tarihi olduğu bu başvurunun kargoya veriliş tarihi olan 18.02.2019 tarihinin aylığa hak kazanma tarihi olarak Kurumca belirlenip buna göre davacının birikmiş aylığının hesaplandığı, bu durumda davacının prim ödeme gün sayısı yaşı ve ilk defa sigortalı olduğu tarih itibariyle 506 sayılı Kanun'un Geçici 81/C-bc maddesine göre 58 yaşını doldurduğu tarihte aylık bağlanabileceği anlaşılmış ise de davacının 58 yaşını ikmal ettiği 03.04.2013 tarihinde tahsis talebinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B. İstinaf Sebepleri:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ...
2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/62 Esas 2016/167 Karar sayılı kararı ile "13.08.2007 - 01.04.2010 dönemini kapsayan hizmet süresinin gerçek ve fiili olduğunun" hükme bağlandığı ve kararın Yargıtayca onandığı, hizmet tespiti noktasından da kararın kesinleştiği gün itibariyle davacıya aylığı bağlanması gerekeceği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 03.04.1955 doğumlu davacının, ... 2. İş Mahkemesi'nin kesinleşen 21.05.2019 tarih ve 2017/400 Esas 2019/168 Karar sayılı kararı ile 13.08.2007 - 01.04.2010 döneminde ... Teks. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ait işyerinde hizmet aktine dayalı olarak çalıştığının tespitine karar verilmesi karşısında sigortalılık durumuna göre 506 sayılı Kanun kapsamında yaşlılık aylığı bağlanması gerektiği, davacının 06.07.1975 - 07.03.1977 tarihleri arasındaki 601 günlük askerlik borçlanması nedeniyle ilk işe giriş tarihi olan 10.12.1996 tarihinden geriye gidildiğinde sigortalılık başlangıç tarihinin 09.04.1995 olması, 01.10.1997 - 31.08.2002 tarihleri arasında 1800 gün 2926 sayılı Kanun kapsamında, 01.11.2002 - 30.11.2003 tarihleri arasında 360 gün 506 sayılı Kanun kapsamında isteğe bağlı ve 10.12.1996 - 15.02.1997 ve 13.08.2007 - 01.04.2010 tarihleri arasında 1001 gün 506 sayılı Kanun kapsamında zorunlu olmak üzere toplam 3762 gün sigortalılığının bulunması karşısında 506 sayılı Kanun'un Geçici 81/C-b maddesi gereğince 58 yaş şartına tabi olduğu ve davacının 03.04.2013 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı şartlarını yerine getirdiği, davacının 13.10.2010 tarihinde yaşlılık aylığı tahsis talebinde bulunması ve ... 2. İş Mahkemesi'nin 2017/400 Esas sayılı dosyasında yargılama devam ederken 03.04.2013 tarihi itibariyle kısmi yaşlılık aylığı şartlarını sağlaması karşısında takip eden aybaşı olan 01.05.2013 tarihinden geçerli olmak üzere kısmi yaşlılık bağlanmasına hak kazandığına, ödenmesi gereken yaşlılık aylıklarının, 5510 sayılı Kanun'un 42 inci maddesi gereği, 01.08.2013 tarihinden başlamak üzere her bir yaşlılık aylığının ödenmesi gereken tarihlerden itibaren yasal faizleri ile birlikte davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ... 3. İş Mahkemesinin 22.04.2022 tarih ve 2021/281 Esas 2022/51 Karar sayılı kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulü ile davacıya, 01.05.2013 tarihinden geçerli olmak üzere 506 sayılı Kanun'un geçici 81/C maddesi gereğince kısmi yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin, anılan tarihten itibaren ödenmesi gereken yaşlılık aylıklarının, 01.08.2013 tarihinden başlamak üzere her bir aylığın ödenmesi gereken tarihlerden itibaren hesaplanacak yasal faizleri ile birlikte davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının, bir kısım çalışmalarının tespitine ve tahsis talep tarihi olan 13.10.2010 tarihinden geçerli olmak üzere yaşlılık aylığı bağlanması talebine ilişkin dava ...
2.İş Mahkemesinin 2017/400 Esas 2019/168 Karar sayılı dosyası ile yargılamaya tabi olduğu, Mahkeme kararında davacının 13.08.2007 - 01.04.2010 tarihleri arasında ... Ltd. Şti.’de hizmet akdine dayalı olarak çalıştığı ve adı geçen iş yerinden bildirilen çalışmaların geçerli olduğunun tespiti, davacının tahsis talep tarihi olan 13.10.2010 tarihinde emeklilik aylığı bağlanması şartlarını taşımadığından buna yöne yönelik talebinin reddine karar verildiği, Mahkeme kararının Yargıtay 10.H.D’nin 2020/5283 Esas 2021/2746 Karar sayılı ilamı ile onandığı, davacının Mahkeme kararı ile hüküm altına alınan tahsis talebinden sonra Kuruma yaşlılık aylığı bağlanmasına ilişkin ilk talebi 19.02.2019 tarih 2806062 sayılı müracaatı üzerine 01.03.2019 tarihinden başlamak üzere yaşlılık aylığı bağlandığı, Kurum tarafından davacıya yaşlılık aylığı bağlanması işlemlerinde hukuka aykırı işlem bulunmadığı iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur. C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti davasıdır.
2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun Geçici 81 inci maddesi ilgili hükümlerdir.
3.Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
26.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.