4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... yılı ... ayı içerisinde davalı şirkete, birtakım ... malzemelerinin yurt dışına gönderilebilmesi için müvekkili ... Şirketi tarafından vekaleten gümrükleme işlemleri hizmeti ve taşımaya konu eşyanın uluslararası nakliyesi hususlarında hizmet sağlandığını, Müvekkili tarafından sağlanan hizmetlerin bedelinin davalı adına faturalandırıldığını, faturaların gereği gibi tebliğ edildiğini ve fakat sunulan hizmetlerin bedelinin tahsil edilemediğini, ek olarak davalıya bu hususta ... tarihli bir ihtarname gönderilerek müvekkili şirketin sağladığı hizmetlerin bedelinin ödenmesinin talep edildiğini, alacağın tahsili için Antalya ... İcra Dairesi ... E. sayılı takip başlatıldığını, davalı borçlu tarafından takibe tümüyle itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, ... ... tarih ve ... sayılı gümrük beyannamesinin tanzimi ve işlemlerin takibi hizmetine istinaden düzenlenen ... tarihli ... seri sıra numaralı 1.185,90-TL tutarındaki faturadan kaynaklanan alacak; bu faturaya konu işlem ve hizmetlerin tesisi esnasında ... Şti. adına ilgililere ödenen mesai ücreti ve damga vergisine istinaden düzenlenen ... tarihli ... seri sıra numaralı 559,80-TL tutarındaki dekonttan kaynaklanan alacak olmak üzere toplam 1.745,70-TL., ... ... tarih ve ... sayılı gümrük beyannamesinin tanzimi ve işlemlerin takibi hizmetine istinaden düzenlenen ... tarihli ... seri sıra numaralı 477,90-TL tutarındaki faturadan kaynaklanan alacak; bu faturaya konu işlem ve hizmetlerin tesisi esnasında ... Şti. adına ilgililere ödenen damga vergisine istinaden düzenlenen ... tarihli ... seri sıra numaralı 129,80 TL tutarındaki dekonttan kaynaklanan alacak olmak üzere toplam 607,70-TL. ... ... tarih ve ... sayılı gümrük beyannamesinin tanzimi ve işlemlerin takibi hizmetine istinaden düzenlenen ... tarihli ... seri sıra numaralı 477,90-TL tutarındaki faturadan kaynaklanan alacak; bu faturaya konu işlem ve hizmetlerin tesisi esnasında ... Şti. adına ilgililere ödenen damga vergisine istinaden düzenlenen ... tarihli ... seri sıra numaralı 129,80-TL tutarındaki dekonttan kaynaklanan alacak olmak üzere toplam 607,70-TL. ... tarih ve ... numaralı 1.545,20 USD tutarlı fatura alacağının açıklandığı üzere, davalıya sağlanan gümrük hizmetleri için yapılması gereken toplam ödeme (müvekkil tarafından üçüncü kişilere yapılan ödemeler ve vergiler) 2961,10-TL; uluslararası taşımacılık hizmeti için ise 5.647,45 USD' olduğunu belirterek, davanın kabulü ile Antalya ... İcra Dairesinin ... E. sayılı takibe karşı davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, %20'den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin yurt dışındaki yabancı dansçıların yasal prosedürlere uygun şekilde Türkiye'ye gelmesi ve ..., ... vs tarzında gösteriler “yapmasına aracılık hizmeti sunmaktadır. ...Müvekkil şirket de yabancı dansçıların yanlarında getirdikleri ... malzemelerinin kendilerine gönderimi için yurt dışına kargolama, gümrükleme işlemleri ve işleme konu malın uluslararası nakliyesi konusunda davalı şirket ile sözlü bir anlaşma yaparak, davalı şirketi bu konularda Antalya ... Noterliği ... tarihli ... yevmiye numaralı vekaletname ile vekil kılmıştı Davacı şirket müvekkil şirket ile arasındaki sözleşmeye istinaden sunması gereken gümrükleme işlemi hizmetini kusurlu sunması nedeniyle işleme konu malların yurt dışına nakli ve alıcılarına teslimi hizmetini ifa edememiştir ...Davacı şirket, anlaşılan hizmetin ifasını gerçekleştiremediğinden faturalarda yazılı bedele hak kazanamamış olup buna rağmen Antalya ... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyası ile müvekkil şirket hakkında haksız olarak icra takibi başlatıldığını, İcra takibinin haksız olması nedeniyle tarafımızca itiraz edilmiş ve takibin durduğunu, malların türü konusunda yapılan yanlış kod bildirimi nedeniyle söz konusu mallar alıcılarına teslim edilemediğini, davacı şirketin düzenlediği ... tarih ve ... numaralı 2.101,65 USD tutarlı fatura, ... tarih ve ... numaralı 1.131,10 USD tutarlı fatura, ... tarih ve ... numaralı 869,50 USD tutarlı fatura ve ... tarih ve ... numaralı 1.545,20 USD tutarlı faturaya esas hizmetini ifa edemediğinden faturalarda belirtilen tutarlara hak kazanmamıştır. Ayrıca yerine ifa etmediği bir hizmet nedeniyle yaptığı masrafları talep etmesi de hukuka aykırı olduğunu, davacı şirketin dosyada mevcut gümrük beyannamelerine esas malların yurt dışına nakli (taşıma bedeli-navlun) adına düzenlemiş olduğu faturalardaki tutarlara; taşıma yükümlülüğüne ve sözleşmeye aykırı şekilde, kusurlu davranarak hatalı kod bildirmesi ve malların teslimini imkansızlaştırması, hizmetin ifasını gerçekleştirememesi ve müvekkil şirketi birçok vergi ve ceza ödemesi ile karşı karşıya bırakarak maddi zarara uğratmış olması nedeniyle hak kazanamadığını, müvekkili şirket hakkında açılmış bulunan işbu itirazın iptali davasının esastan reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı davacı şirket hakkında takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava; İİK'nun 67. Maddesi gereği itirazın iptali istemine ilişkindir.
Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası incelenmiş; alacaklının ... Şti, borçlunun ... Şti olduğu, 5.647,45 USD asıl alacak, 2,13 USD işlemiş faiz, 5.649,58 USD toplam alacağın tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, borçlunun ... tarihli dilekçesi ile borca itiraz edildiği, takibin durdurulması üzerine yasal 1 yıllık sürede eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. Tüm deliller toplanmış, taraflardan ticari defterlerini sunmaları istenilmiş, Mali Müşavir bilirkişi 03.03.20023 tarihli raporunda sonuç olarak; "davacının ... yılı ticari defterleri ile davalının ... yılı ticari defterlerinde uyumsuzluk olduğu,
Davacı tarafın ... yılı ticari defterlerine göre; "Açılış ve kapanış kayıtlarını zamanında yaptırdığı, defterin usulüne göre tutulduğu, lehine delil olma özelliği taşıdığı, dava / takip tarihi itibari ile davacının düzenlediği faturalar ve muavin kayıtları da göz önüne alındığında 2.961,10 TL ile 5.647,45 USD karşılığı 54.879,09 TL'nin davacı firmanın davalı firmadan alacağı olduğu,"
Davalı tarafın ... yılı ticari defterlerine göre; ""Açılış ve kapanış kayıtlarını zamanında yaptırdığı, defterin usulüne göre tutulduğu, lehine delil olma özelliği taşıdığı, dava / takip tarihi itibari davalı firma defterlerine göre davacıya borcu bulunmadığı" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak bir uzak yol kaptın, bir gümrük müşaviri ve bir nitelikli hesaplamalar konusunda uzman bilirkişiye dosyanın tevdi ile davacı tarafın gümrük işlemleri ve taşıma ücretinden kaynaklı alacağının bulunup bulunmadığı varsa miktarının tespiti hususunda rapor aldırılmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti 16.10.2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"
1.... Şti.'nin ... Şti.'yi gümrük işlemleri için geçerli bir vekâletname ile dolaylı temsilci sıfatıyla yetkilendirildiği,
2.... tarih ve ... - ... sayılı beyannamelerin daha önce ...'dan Geçici İthalat kapsamında ithal edilen ürünlerin iznin geçerlilik süresi içerisinde geldiği ülke olan ...'ya gönderiminin ... rejim kodu ile beyanının uygun olduğu,
3.... tarih ve ... - ... sayılı beyannamelerin ekinde yer alan e-Arşiv faturalarda ürünlerin Türk menşeli olduğu ... rejim kodu ile kati ihracatının gerçekleştirilmiş olduğu tespit edilmiş olup, davalı müdafinin dilekçesinde belirtmiş olduğu üzere ürünlerin ... rejim kodlu Geçici İhracat kapsamında gönderime de uygundur.
4.Mahkeme evrakları incelendiğinde ... ve ... sayılı beyannamelerinin doğru rejim koduyla beyan edildiği, diğer ... beyanname olan ... - ... sayılı beyannamelerin Geçici İhracat kapsamında ... rejim kodu ile beyan edileceğine dair yazılı bir bilgi ve belgenin bulunmadığı tespit edilmiştir.
Davacı tarafın ... yılı ticari defterlerine göre; - Açılış ve kapanış kayıtlarını zamanında yaptırdığı, defterin usulüne göre tutulduğu ve lehine delil olma özelliği taşıdığı, - ... ve ... tarihlerinde T.C. Antalya ...Asliye Ceza Mahkemesi tarafından, Antalya Kurumlar Vergi Dairesi Müdürlüğüne bir yazı yazılarak Davacının da BA/BS formu verip vermediğne dair belge istenmesine rağmen dosya içeriğinde böyle bir belge görülmedi. -Dava/takip tarihi itibari ile davacının düzenlediği faturalar ve muavin kayıtları da göz önüne alındığında 2.961,10 TL.sı ile 5.647,45 USD karşılığı 54.879,09 TL. sının davacı firmanın davalı firmadan alacağı olduğu,
Davalı tarafın ... yılı ticari defterlerine göre; - Açılış ve kapanış kayıtlarını zamanında yaptırdığı, defterin usulüne göre tutulduğu ve lehine delil olma özelliği taşıdığı, - Dava/takip tarihi itibari davalı firma defterlerine göre davacıya borcu bulunmamaktadır. - Dava dosyası incelendiğinde Davalının Faturayı ticari defterlerine işlemeyerek borcu olmadığını göstermek istemektedir. Fakat Davacının kestiği faturalara 8 gün içinde itiraz ettiğine dair bir belge görülmemektedir. TTK MADDE 21/2 ye göre; “Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır” denilmektedir. -Dava dosyası incelendiğinde Davalının Faturayı ticari defterlerine işlemediği görülmesine rağmen,
Yapılan incelemede ... Vergi Sicil Numaralı ... Şti.” nin ... döneminde, Vergi dairesine ... Vergi Sicil Numara ile kayıtlı ... Şti nden ... adet belge ile KDV hariç 54.879,08 TL'sı mal alımını yaptığını gösteren BA formu ile Antalya Vergi Dairesine beyan ettiği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Uyuşmazlık davacının faturadan kaynaklı alacağının bulunup bulunmadığı, davalının itirazlarında haklı olup olmadığının tespitine ilişkindir. İ
İcra dosyası içeriğinden de anlaşıldığı üzere davacı alacaklı icra takibini faturaya istinaden başlatmış, borçlunun vaki itirazı üzerine eldeki dava açılmış olup, itirazın iptali davaları niteliği itibari ile icra dosyasına ve bu dosyada sunulan takip dayanağı belgeler ile ödeme emrine sıkı sıkıya bağlı olup, uyuşmazlığın takip ve dava konusu yapılan faturalarla sınırlı olarak değerlendirilip çözümlenmesi gerekir. (Yargıtay 19. H.D.'nin 21.06.2019 tarih, 2018/1391 Esas, 2019/3997 Karar)
Fatura tek başına bir sözleşme olmayıp akdin ifasını gösteren bir belge niteliğindedir. Faturaya dayalı bir borcun varlığı öncelikle temel borç ilişkisinin varlığına bağlıdır. Faturayı tanzim eden ve tanzim alan arasında böyle bir borç ilişkisinin bulunmadığı hallerde faturanın hukuki sonuç doğurması da söz konusu olmayacaktır. 6100 sayılı HMK 222. maddesine göre, " "1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. (4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." düzenlemesi mevcut olup, her iki tarafında ticari defterlerini usulüne uygun olarak tuttuğu anlaşılmıştır.
Takibe konu faturanın davacının defter kayıtlarında yer aldığı ve 5.647,45 USD karşılığı 54.879,09 TL ile 2.961,10-TL davalı firmadan alacaklı olduğu, davalı tarafın faturayı ticari defterlerine işlemediği gibi davacının kestiği faturalara 8 gün içinde itiraz etmediği ve TTK 21/2'ye ... Faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmadığından fatura içeriğini kabul etmiş sayıldığı, ayrıca davalının davacıdan ... adet belge ile KDV hariç 54.879,08 TL mal alımı yaptığına ilişkin Antalya Vergi Dairesine BA formu ile bildirimde bulunduğu görülmektedir. Antalya ... Noterliğinin ... tarihli vekaletnamesine istinaden davacı şirketin gümrük iş ve işlemlerinin tamamlanması ve yürütülmesi hususunda dolaylı temsilci olarak atandığı anlaşılmaktadır. Dolaylı temsil BK’nun 32 vd maddelerinde düzenlenmiş olup örnek olarak taşıma işleri komisyoncusu ve ya da BK'nda düzenlenen komisyon ilişkisi verilebilir. Bu temsil ilişkisinde temsilci yaptığı işlemi temsil edilen hesabına yapmaktadır. Davacının yükümlendiği işler yalnızca gümrük işleri olduğundan eşyanın taşınması ve teslim borcu davacıya ait değildir. Bu nedenle davalı tarafın gümrük müdürlüklerinden eşyaların teslim edilip edilmediği, kime teslim edildiğinin araştırılması talebi ara karar ile reddedilmiştir. Kimi ürünlerin davacı tarafından yanlış kod ile gönderildiği savunmasına yönelik ise davalı tarafından ürünlerin hangi kod ile gönderilmesi gerektiğine dair yazılı bir belge ibraz edilmediği, davacının yükümlendiği işin vekaletname gereği gümrük işlemlerinin yapılması olduğu görülmekle davacının gümrük işlemlerini tamamladığı kanaati ile davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Davacı seçimlik hakkını yabancı para alacağı yönünde talep ettiğinden isteyebileceği faizin 3095 Sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince takip tarihinden fiili ödeme tarihine kadar devlet bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı üzerinden işlemiş faiz olabileceğinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin 20.06.2016 tarih 2016/2941 E. 2016/10949 K. Sayılı ilamında " Dolayısıyla alacak likit, bir başka deyişle bilinebilir, belirlenebilir bir alacaktır. Mahkemece bu husus gözetilerek davacı yararına İİK.nun 67/2 maddesi uyarınca icra inkar tazminatına hükmedilmesi" gerektiği belirtilmiş olmakla, faturadan kaynaklı alacak likit nitelikte olduğundan, davacı yararına icra inkar tazminatının koşulları mevcut olduğundan, icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.
Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin 20/01/2014 tarih, 2013/17128 Esas 2014/1545 Karar sayılı ilamında; "Yabancı para alacağı ile ilgili icra takibine yönelik itirazın iptali davalarında İİK'nun 67/2. maddesi uyarınca hüküm altına alınan yabancı para alacağının takip tarihindeki TL karşılığı üzerinden icra inkar tazminatına karar verilir.(Yargıtay 19. HD. 20.10.2011 T. 2011/8805 E., 2011/12939 K., Yargıtay 13. HD. 25.02.2008 T. 2007/12703 E. 2008/2438 K. sayılı kararları, ) İcra inkar tazminatı uyap sisteminden bulunan 12/01/2022 tarihi itibari ile USD efektif satış kuru= 13,77 TL olup, asıl alacağın %20'si oranında 1.129,49 USD (1 USD = 13,77-TL)takip tarihindeki TL karşılığı 15.553,07 TL icra inkar tazminatının ve 2.961,10 TL asıl alacaktan kaynaklı 592,22 TL icra inkar tazminatı toplamı olan 16.145,29 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Döviz alacağına ilişkin davada, hüküm altına alınan döviz için alınması gereken nispi karar harcının matrahının hesaplanmasında hükmolunan döviz cinsinin dava tarihindeki efektif satış kuru esas alınır (Yargıtay 19. HD., 2019/1862 E., 2020/159 K.). Ayrıca, mahkemece hükmedilen yabancı para alacağının, vekâlet ücretinin talep edilen yabancı paranın dava tarihindeki döviz kuru karşılığı bulunarak Türk Lirası üzerinden değerlendirilmesi gerekmektedir. Dava değeri 5.647,45 USD'nin dava tarihindeki TL karşılığı 14,7648 TL olup dava değeri 83.383,47TL + 2.961,10 TL olmak üzere toplam 86.344,57 TL olarak belirlenmiş, yarılama gideri ve vekalet ücreti belirlenen değer üzerinden hesaplanarak, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
1.Davanın KABULÜ İLE, Davalının Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu İTİRAZIN İPTALİ ile ; 5.647,45 USD asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4A maddesine göre Devlet Bankalarınca 1 yıl vadeli USD hesabına uygulanan en yüksek faiz üzerinden, ve 2.961,10-TL asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi üzerinden takibin DEVAMINA,
2.Hükmolunan asıl alacağın %20 si tutarındaki 1.129,49 USD’nin (1 USD = 13,77-TL)takip tarihindeki TL karşılığı 15.553,07 TL ve 592,22-TL olmak üzere toplam 16.145,29-TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3.Alınması gerekli 5.898,19TL harçtan peşin olarak alınan 1.071,19-TL peşin harcın mahsubu ile 4.827,00-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
4.Davacı tarafından yapılan 1.163,39-TL ilk dava masrafı, 5.770,25-TL müzekkere, davetiye ve bilirkişi giderinden ibaret toplam 6.933,64 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5.Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğiden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
6.6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; 1.560,00 TL nin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7.Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere gösterecekleri bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya taraflara İADESİNE,
Dair, davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ...'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/03/2024 Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)