4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda;

DAVA ;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıya ait ... Plakalı araç ile ... plakalı aracın 09/06/2022 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası yaptığı, davacıya ait araçta değer kaybı oluştuğu, bu değer kaybı zararının tazmini ve değer kaybının tespiti için aldırdıkları ekspertiz rapor ücretinin talep edilmesi için bu davanın açıldığını, önce arabulucuya başvurduklarını, ama sonuç alınamadığını, davaya konu kazadan sonra değer kaybı tespiti için hazırlanan raporda davacının aracında 15.000,00-TL değer kaybı tespit edildiğini, ekspertiz hizmet bedeli olarak 300- TL (KDV dahil) ödendiğini, davalı sigorta şirketine 12/01/2022 tarihinde yazılı olarak başvurulduğunu, ama sigorta şirketi tarafından hiçbir ödeme yapılmadığını, oysa kusurlu aracın kaza tarihini kapsar şekilde ... poliçe numarası ile ... Sigorta A.Ş'nin teminatı altında olduğunu, değer kaybı tazminatının ve 300,00TL eksper hizmet bedelinin davalıdan (teminat limitleri dahilinde ve temerrüt tarihinden itibaren) kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını karar verilmesini talep etmektedir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 09.06.2022 tarihli kaza sonrasında dava konusu araç için müvekkil şirket tarafından ekspertiz raporu düzenlettirilerek 1.082,96-TL değer kaybı oluştuğunun tespiti yapıldığını, bu tutarın 14.12.2022 tarihinde davacıya ödendiğini, zararın karşılandığını, ekspertiz ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, hükmedilmesi halinde yargılama gideri ile hüküm altına alınmasını, vekalet ücreti hesaplanırken dikkate alınmasını, sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu iddialarının kabulünün mümkün olmadığını, kusur dağılımına ilişkin bilirkişi raporu aldırılmasını, davacının usul ve yasaya aykırı faiz talebine itiraz ettiklerini, davacının zararı karşılandığından davalı şirketin temerrüdünden bahsedilemeyeceğini, kaza tarihinden itibaren faiz taleplerinin reddi, avans faiz talebinin reddini, davalı sigorta şirketi temerrüde düşmediğinden yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmaması gerektiğini, değer kaybı bedelinin bilirkişi aracılığıyla tespit edilmesine, ekspertiz ücreti taleplerinden davalı şirketin sorumlu tutulmamasına, davanın sigortalı araç sürücüsü ve işletene ihbarına, kusur tespiti için bilirkişiye inceleme yaptırılmasına, davalı şirketin yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmamasına karar verilmesini talep etmektedir. KANITLAR ; -10/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı ve davalı vekillerinin dilekçeleri, trafik kazası tespit tutanağı, eksper raporu, hasar fotoğrafları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davaya konu kaza nedeniyle davaya konu araçta oluşan hasarın tutanaklarda belirtildiği şekilde çarpma ve çarpılma neticesinde gerçekleştiği; araçta oluşan hasarın, tutanak, hasar fotoğrafları ve eksper raporu ile uyumlu olduğu,

19.07.2022 tarihli kaza günü itibarıyla araçtaki gerçek hasar toplam bedelinin KDV dâhil 4.956,00TL, aracın hasarsız haliyle 294.669,20TL olduğu; hasar oranının %2 olması dolayısıyla aracın pert-total kapsamında değerlendirilemeyeceği, onarımın daha ekonomik olacağı, bu nedenle araç sovtaj bedeli tespitinin söz konusu olamayacağı, Davaya konu kaza öncesinde aracın karıştığı kazalarda oluşan parça hasarlarının, davaya konu kazada oluşan parça hasarlarından başka olduğu, işbu kazadaki değer kaybını etkilemediği, araçta oluşan değer kaybının 4.669,20TL değerinde olduğu, değer kaybı tazminatının talep edilebileceği, Davalının 14.12.2022 günü değer kaybı için 1.082,96TL ödeme yaptığı, bu bedelin değer kaybı/hasar bedeli ödemesini karşılamadığı, Kaza günü itibarıyla bakiye tazminat bedelinin; Hasar bedeli * değer kaybı -4.956,00 * 4.669,20TL -9,625,20TL Toplam bedel -Ödenen Bedel-9.625,20-1.082,96-8.542,24TL olduğu, Davacının ekspertiz ücreti olarak 30.11.2022 tarih itibarıyla 300,00TL ödeme yaptığı, bu bedelin makul ve kabul edilebilir nitelikte olduğu, kanaatine varılmıştır. -Türkiye ...

Bankası A.Ş.'ne yazılan yazıya cevap verilmiştir. -Türkiye Noterler Birliğine yazılan yazıya cevap verilmiştir. -Sigorta Bilgi Ve Gözetim Merkezine yazılan yazıya cevap verilmiştir.

Dava; davacı aracında meydana gelen değer kaybı bedeli ve ekspertiz ücreti zararının karşı taraf araç ZMMS sigortacısından tahsili davasıdır. Davacı aracı üzerinde daini-i mürtehin bulunduğu bu nedenle davacı tarafın davayı açmakta aktif husumeti bulunup bulunmadığı konusunda ilgili Bankaya yazı yazılarak davacı tarafın aktif husumeti bulunduğu anlaşılmakla yargılamaya devam olunmuştur.

Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı KTK.nın 90. maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki “Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.” şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde... E-...K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. T.C. Anayasası’nın 153/6. maddesinde, “Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar.” düzenlemesi mevcut olup, bu düzenlemenin doğal sonucu olarak Anayasa Mahkemesi’nce bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da bunların belirli hükümlerinin Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildiğinin bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa’ya aykırılığı saptanan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasa’nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği için uygun görülmeyeceği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.

Yargıtay içtihatları ile kabul edilen “usuli kazanılmış hak” olgusunun, birçok hukuk kuralında olduğu gibi yine Yargıtay içtihatları ile geliştirilmiş istisnalarının bulunduğu, yeni bir İçtihadı Birleştirme Kararı (09.05.1960 tarihli ve 21/9 sayılı YİBK) ya da geçmişe etkili bir yeni kanun çıkması, benzer şekilde uygulanması gereken bir kanun hükmünün, hüküm kesinleşmeden önce Anayasa Mahkemesince iptaline karar verilmesi hallerinde, usulü kazanılmış hakka göre değil, İBK'na veya geçmişe etkili yeni kanuna ya da Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilebileceği (HGK’nın 21.01.2004 tarihli ve 2004/10-44 E., 19 K.; 03.02.2010 tarihli ve 2010/4-40 E., 2010/54 K), dolayısıyla bilirkişi raporları alındıktan ve bu raporlar nedeniyle taraflar lehine oluşan usulü kazanılmış hakka göre değil sonra Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilmesi gerektiği, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin ... esas, ... karar sayılı,... esas, ... karar sayılı emsal kararlarında da belirtildiği üzere Anayasa Mahkemesi'nin yukarıda anılan iptal kararı sonrasında oluşan yeni duruma göre KTK'nun 90. Maddesi hükmü dikkate alındığında, zarar gören hak sahiplerinin zarar veren 3.kişilerden ve sigorta şirketinden talep edebilecekleri tazminatın kapsamının belirlenmesinde kullanılacak yöntem ve ölçütler konusunda kısıtlama bulunmadığından, üçüncü kişi olan davacının uğradığı hasar zararının tespitinde 6098 sy Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak yerel piyasa koşulları, yedek parça ve servis maliyetleri, kazalı parça ve yeri, işçilik maliyetleri, KDV dikkate alınması gerektiği kanaatine varılmıştır.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; davacıya ait ... Plakalı araç ile ... plakalı aracın 09/06/2022 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası yaptığı,

Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda açıklanan gerekçelerle davalı sigortalısına ait aracı kullanan sürücünün kusurlu olduğu, davacının bu trafik kazasının oluşumunda herhangi bir etkisinin bulunmadığını, davacıya ait araçta kaza nedeniyle meydana gelen değer kaybının 3.586,24 TL olduğu, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği, zarar miktarının bakiye poliçe limiti dahilinde kaldığı, davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamında doğan değer kaybı zararından sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketinin 2918 sayılı KTK.nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları`nın B 2/2.1. maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte kendisine ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde ödeme yükümlülüğü bulunduğu, 6102 sayılı TTK'nın sigorta sözleşmelerine ilişkin genel hükümlerin düzenlendiği kısmında yer alan 1426/1. maddesinde "sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar tarafından, rizikonun, tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile, ödemek zorundadır" düzenlemesi uyarınca davacı tarafından zararın tespiti için araç üzerinde yapılan eksper incelemesine neticesinde ödenen (ve belgesi sunulu) ekspertiz ücretinin de anılan kanun hükmü kapsamında yargılama giderleri içinde değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, zarar veren araç ticari nitelikte bulunmadığından haksız eylemin de TTK.’nun 4. maddesi uyarınca ticari iş niteliği taşımamasına göre temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM ; Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;

Davacının davasının KABULÜNE;

1.3.586,24 TL bakiye değer kaybı bedelinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den temerrüt tarihi 14/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, 300,00 TL Ekspertiz ücretinin yargılama giderlerinden sayılmasına,

2.Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 176,67 TL nispi ilam harcından, peşin alınan 179,90TL ve ıslah ile tamamlanan 70,00 TL harcın düşülmesi ile fazladan alınan 73,23 TL harcın davacıya iadesine,

3.Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

4.Davacının yatırmış olduğu 179,90 TL başvurma harcı, 179,90 TL peşin harç toplamı olan 359,80 TL'nin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,

5.Davacının yapmış olduğu 75,00 TL'si tebligat-posta gideri, 300,00 TL'si ekspertiz gideri ve 4.500,00 TL'si bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 4.875,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,

6.Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 3.586,24 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,

7.Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/03/2024 Katip ...