12. Ceza Dairesi
12. Ceza Dairesi 2022/1364 E. , 2024/1609 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ:Ceza Dairesi
İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı ve tutukluluk kararı verilmesi, tutukluluk devam kararlarının gerekçesiz olması, bu bağlamda tutukluluk süresinin makul süreyi aştığı gerekçesiyle 100.000 TL maddi, 500.000 TL manevi tazminatın gözaltına alınma tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin davacının yapılan yargılama sonunda hapis cezası ile cezalandırıldığı, dosyanın Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmiş olduğu, bu haliyle söz konusu tazminat isteminin 5271 sayılı CMK'nın 141 ve devamı maddelerinde belirtilen şartları taşımadığı ve gözaltı ve tutuklulukta geçirilen sürelerin verilen mahkumiyet kararında mahsuba konu edildiği gerekçesiyle 5271 sayılı CMK'nın 142/1 maddesi gereğince davanın reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davacı vekilinin temyiz sebepleri; davacının haksız olarak gözaltına alındığı ve tutuklandığı, tutukluluk devam kararlarına yapılan itirazların matbu gerekçelerle reddedildiği, bu bağlamda tutuklu kalınan uzun süre bakımından maddi ve manevi tazminat isteme koşulları oluşmasına karşın davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğuna ilişkindir. III. DAVANIN KONUSU
İlk Derece Mahkemesince, Tazminat talebinin dayanağı olan Diyarbakır 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/405 Esas - 2020/130 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında; davacının silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan 21.10.2019 tarihinde gözaltına alındığı, 22.10.2019 tarihinde tutuklandığı, 16.03.2020 tarihinde tahliyesine karar verildiği, yapılan yargılama sonucunda atılı suçtan 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırıldığı, karar tarihi itibari ile dosyanın istinaf incelemesinde olduğu, gözaltına alınma tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ancak kanunda öngörülen yasal şartların oluşmadığı belirlenerek davanın reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince reddedilen davada, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.
IV. GEREKÇE VE KARAR
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davacı vekilinin sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak;
İlk derece mahkemesince Diyarbakır 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/405 Esas - 2020/130 Karar sayılı dosyasında davacının hapis cezası ile cezalandırıldığı, dosyanın istinaf aşamasında olduğu, bu haliyle tazminat isteminin 5271 sayılı CMK'nın 141 ve devamı maddelerinde belirtilen şartları taşımadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de davacının tazminat talebinin dayanağının haksız olarak tutuklama ve tutukluluğun matbu gerekçelerle reddedilmesi ve uzun tutukluluk süresine ilişkin olduğu ancak bu hususta ilk derece mahkemesince bir değerlendirme yapılmadığı, kaldı ki mahkumiyet kararına ilişkin istinaf incelemesi sonucunda davacı hakkında mükerrer yargılama yapıldığından bahisle kararın bozulduğu, bu kapsamda bozma sonrası yapılan yargılama neticesinde davanın reddine karar verildiği ve red kararının 01.03.2022 tarihinde kesinleştiği anlaşılmakla; davacının iddialarının 5271 sayılı CMK’nın 141/l-a-d maddeleri gereğince değerlendirilerek davacının tazminata hak kazanıp kazanmadığının karar yerinde tartışılması gerektiği gözetilmeden yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi, Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-a maddesi uyarınca Diyarbakır 13. Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
02.04.2024 tarihinde karar verildi.