10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememize açılan İtirazın İptali ( Kooperatif Hukukundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, davalı hakkında ...24. İcra Müdürlüğünün 2021/9023 E. Sayılı dosyasında icra takibi yapıldığını, davalıya ödeme emrinin tebliğ edildiğini, davalının takibe haksız yere itiraz edip takibi durdurduğunu, davalının davacı kooperatifin 142 nolu ortağı olduğunu, davalının kooperatiften birden fazla kez toplamda 80.750,00 TL para aldığını ancak bunu iade etmediğini, Kendisine noter aracılığı ile ödeme ihtarında bulunulduğunu ancak sonuç alınamadığını, ...24. İcra Müdürlüğünün 2021/9023 Esas numaralı dosyasında başlatılan icra takibine borcun bulunmadığı şeklinde itirazda bulunduğunu, ancak davalının aldığı paraların kayıtlarda senet ve makbuz ile ispat edildiğini, açıklanan nedenlerle davalının takibe yaptığı itirazın iptalineve takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış ise de davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.

...24. İcra Dairesinin 2021/9023 Esas sayılı dosyası istenilerek incelenmiş ve sureti dosyaya kazandırılmıştır.

Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında kooperatif uzmanı bilirkişiden alınan bilirkişi raporunda özetle, dava, kooperatif eski yöneticisi tarafından bir kısmı muhasebe kayıtlarına intikal ettirilmeksizin kooperatif kasa ve hesaplarından alınan ve iade edilmeyen kooperatif parasının icra yoluyla davalıdan tahsiline ilişkin başlatılan icra takibine davalının yaptığı itirazın iptali ve takibin devamı talebi ile açılan bir itirazın iptali davası olduğunu, davacı vekili davalıdan talep ettiği alacağın dayanağını, “Bakanlık Müfettişlerinin Muhasebe Kayıtları Üzerinden Yaptığı Tespit” olarak gösterdiğini, dosya içeriğindeki mahkemece getirtilen müfettiş raporunda iddia edildiği gibi bir alacak tespit edilemediğini, davacının dosyaya sunduğu toplam 35.000,00 TL ödeme belgesinin davacı muhasebe kayıtlarında kaydı bulunmadığını, bu belgeler gerçek bir avans belgesi olabileceği gibi gün içinde kasadan alıp verilen nakitler için de kullanılabilen gerçek anlamda “Tediye Makbuzu” niteliği taşımayan belgeler niteliğinde olduğunu, belgelerin gerçek mahiyetinin tespiti konusunda taraf beyanlarının alınması Mahkemenin takdirinde olduğunu, davacının yasal muhasebe kayıtlarına göre takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan 60.000,00 TL alacağı bulunmakta olduğunu, davacı ödeme emrinde talep ettiği alacaklara takip tarihi itibarıyla yasal faiz uygulanmasını istemiş ancak faiz miktarına ilişkin bir talepte bulunmadığını, bu nedenle davacı kayıtlarında bulunan alacaklar için takip tarihi itibarıyla faiz hesabı yapılmadığını, sonuç olarak davacının kendi kayıtlarına göre davalıdan talep edebileceği alacak tutarı 60.000,00 TL olarak hesaplandığını, davacının muhasebe kayıtlarına intikal etmeyen ve fakat davalıya ödeme yapıldığını gösteren 35.000,00 TL tutarındaki belgelerin gerçek bir alacağın belgesi olup olmadığının takdiri Mahkemeye ait olduğu yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

Mahkememiz 11.04.2023 tarihli duruşmasında davacı ticari defter ve belgeleri (2015-2017 yıllarına ait) ...BAM 5. Ceza Dairesi 2022/1712 Esas dosyası içerisinde yer aldığı bildirilmekle bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verilmesine karar verilmiş olup, ayrıca tarafların itiraz ve beyanlarını da kapsar ek rapor alınmak üzere dosya önceki bilirkişiye tevdi edilerek alınan bilirkişi ek raporunda özetle; dava dosyasının küll halinde Yargıtay’a gönderildiğini ve yapılan sistem sorgulamasında dava dosyasının halen Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 5-2023/69945 Tebliğname numarası ile arşivde bulunduğunun anlaşılması nedeniyle incelemeye esas kooperatif muhasebe kayıt ve defterlerine ulaşılamadığı için mahkemece verilen görev yerine getirilemediği yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir. . DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava, kooperatif alacağı için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminat davasıdır.

Davacı kooperatif davalının üyesi olduğunu, Çevre Şehircilik ve iklim değişikliği Bakanlığı müfettişleri tarafından yapılan incelemelerde bir kısım üyelere çeşitli adlar altında ödemeler yapıldığını, davalının da davacı kooperatiften birden fazla kez ödeme aldığını belirterek alacaklı olduğunu iddia ettiği miktar üzerinden başlattığı takibe yapılan itirazın iptalini istemektedir. Dosya kapsamına sunulan Ticaret Bakanlığı Esnaf ve Sanatkarlar ve kooperatifçilik Genel Müdürlüğünün 18/12/2020 tarihli raporunda; kooperatifin muhasebe kayıtlarının usulüne uygun tutulmamasından kooperatif hakkında 30.726,00 TL idari para cezası uygulandığı anlaşılmıştır.

Davacı kooperatifin 2015-2016-2017 yılları ticari defterleri mali şube polis müdürüne teslim edildiği, 2018 yılı defterlerinin e defter olarak tutulduğu ve bilirkişiye sunulduğu, alınan raporda incelemeye katılan kooperatif yetkililerin birer sureti dosyaya sunulan makbuzlar içeriğindeki ödemelerin muhasebeye intikal ettirilmemiş olduğunu, fakat kendilerine devir edilen evraklar içerisinde yer alan ödeme makbuzu içeriklerinin davalıya ödendiğini, kayıtlara intikal ettirilmediğinin ifade edildiğini, bu konuda kooperatifçe alınmış bir karar olmadığının beyan edildiğini, dosya içeriğinde mahkemece getirtilen müfettiş raporundaki gibi bir alacak tespit edilemediğini, davacının dosyaya sunduğu 35.000 TL ödeme belgesinin davacı muhasebe kayıtlarında yer almadığı, bu belgelerin gerçek bir avans belgesi olabileceği gibi gün içinde kasadan alıp verilen nakitler içinde kullanılabilen gerçek anlamda tediye makbuzu niteliği taşımayan belgeler olduğu belirlenmiştir.

Dosya kapsamındaki alınan raporlar tüm belgeler bir arada değerlendirildiğinde; Davacı şirketin ticari defterleri Ceza mahkemesine konu olan dosya nedeni ile Yargıtay'da olduğundan incelenememiş ise de, Ticaret Bakanlığı Esnaf ve Sanatkarlar ve kooperatifçilik Genel Müdürlüğünün 18/12/2020 tarihli raporu ile ticari defterlerin muhasebe kayıtlarına uygun tutulmadığının tespit edildiği ve davacı şirkete idari para cezası uygulandığı, ticari defterlerinde tek başına ispat için yeterli olmadığı anlaşılmıştır. Yine sunulan kayıtlarından ve alınan rapordan; davalıya ödeme yapılmasına ilişkin kooperatifçe alınmış bir karar olmadığı, ödeme belgesi olarak sunulan makbuzların gün içinde kasadan alıp verilen nakitler içinde kullanılan gerçek anlamda tediye makbuzu niteliği taşımayan belgeler olduğu, davacı tarafından davalıya ödeme yaptığını ispatının gerektiğinden ispat yükü üzerine düşen davacı davasını ispatlayamadığından davanın reddine karar verilmiştir.