ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Davacılar vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:

Davacılar vekilinin mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalılardan ...'ın temsilcisi bulunduğu dava ...'ne ait ...plakalı otobüsün neden olduğu trafik kazasında, otobüsün yolsucu bulunan müvekkili ...'in yaralandığını, Kavak Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülen 2003/238 Esas sayılı Tazminat davası 09/12/2010 tarihinde 2010/276 Karar no ile karara çıktığını, karar takibine icra koyulduktan sonra haciz işleminin uygulanması sırasında söz konusu otobüsün çalındığı bilgisine ulaştıklarını, Samsun 8. İcra Müdürlüğü'nün 2011/3223 Esas sayılı dosyasında davalı ... tarafından sigortalanmış bulunan otobüsün sigorta poliçesine ve hasar dosyasına haciz konulduğunu, Otobüsün sahibi şirketin temsilcisi şirkete karşı yükümlülüklerini yerine getirmeyerek alacaklarını tahsilini engellediğini, davalı ...şirketinin hasar dosyası ve eksik evrakları icra dosyasına temin edemediklerinden ibraz edemediklerini beyan ettiklerini, alacaklarının bugüne kadar gecikmesine neden olduklarını belirterek, kasko bedeli olan 90.000,00 Tl alacağın 21.03.2011 tarihinden itibaren işleyecek ticari işlerde uygulanan temerrüt faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davalılara hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekilinin Mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davaya yetki yönünden itirazları bulunduğunu, yetkili yerin Ümraniye olduğunu, davanın görev yönünden Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, davanın zaman aşımı süresinde açılmadığından davanın reddi gerektiğini, davanın pasif husumet yokluğu karşısında da reddi gerektiğini, davacı tarafın dava dilekçesindeki aleyhe olan hususları kabul etmediklerini, kazaya karışan aracın sahibi bulunan ...'nin çalışanı olan sürücüsü ...hakkında açılan Kavak Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/134 Esas sayılı davasında araç sürücüsünün kusuruz olması nedeniyle beraatine karar verildiğini, bundan dolayı araç sahibi şirketin bu kazan sorumlu tutulmaması gerektiğini, haksız ve kötü niyetli açılan bu davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Davalı ... vekilinin Mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesinde ise; müvekkili sigorta şirketi ile davacılar arasında tanzim edilmiş hiçbir sigorta poliçesi bulunmadığından, davacıların hasım sıfatı da söz konusu olmayacağından davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, Kara Taşıtları Kasko Sigortası Genel Şartlarına göre çalınmış olan aracın bulunması için ilgili makamlarca yapılacak araştırmalar 30 gün içinde sonuç vermediği takdirde sigortalı durumu ilgili makamlara başvurduğunu belgelemek suretiyle sigortacıya bildirir ibaresinin olduğunu, hasar dosyası içerisinde mevcut araştırma görevlisi ... tarafından sunulan 06/08/2010 tarihli araştırma raporundan anlaşılacağı üzere dava dışı ...beyanları çelişkili olduğunu, otobüsün çalındığı hususu şüpheli bulunduğunu, dava konusu otobüs sahibi ... vermiş olduğu yazılı beyanda şehirlerarası belgelerinin olmamasından dolayı şehirler arası yolcu taşımacığı yapmadıklarını, bu dönemde de otobüsün şoförününün damadı ...olduğunu, otobüse ait olduğunu ileri sürülen 2 anahtar olduğunu, araştırma görevlisi tarafından yapılan araştırmada bu iki anahtarın birbiriyle uyuşmadığını belirterek haksız ve hukuka aykırı olarak açılmış bulunan davanın reddini savunmuştur.

YARGILAMA SAFAHATI:

Mahkememizce 2014/637 Esas 2015/380 Karar sayılı 14/04/2015 tarihli ilam ile davanın kabulü ile 90000 TL kasko bedelinin 21.03.2011 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Mahkememiz kararı davacı temyiz etmiştir.

Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 02/03/2017 tarih 2016/20097, Esas 2017/2221 Karar sayılı ilamı ile ; Eldeki davanın kasko sigorta poliçesinin akidi dava konusu otobüs maliki şirketin açmadığını , meydana gelen trafik kazası nedeni ile bu şirketten tazminat alacağına hak kazanan davacılar tarafından açıldığını Kavak Asliye Hukuk Mahkemesi'nce görülen 2003/238 Esas sayılı tazminat davasının 09/12/2010 tarihinde 2010/276 Karar no ile karara çıktığını , davacılar tarafından Samsun 8. İcra Müdürlüğü 2011/3223 E. sayılı icra takip dosyası ile ilam icraya konulduğunu Anılan icra dosyasında, dava konusu otobüsün kasko poliçesinden doğan alacağa haciz konulması için davalı sigorta şirketine müzekkere yazılmış, davalı sigorta şirketi müzekkereye cevaben hasar dosyasına haciz şerhinin işlendiği tazminat bedelinin ödenmesine karar verildiği takdirde bilgi verileceğinin bildirildiğinin görüldüğü Ancak İcra dosyası kapsamı incelendiğinde, davacı alacaklılar için dava açılmasına dair icra müdürlüğünce düzenlenmiş bir yetki belgesinin mevcut olmadığını, davacıların kasko sigorta poliçesinin akidi olmadığıda gözetilerek açılan davada davacıların aktif dava ehliyeti olup olmadığı karar yerinde tartışılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiğini belirterek mahkememiz hükmünün bozulmasına karar vermiştir. Bozma üzerine dava dosyası mahkememizin yukarıda numarası belirtilen sırasına kayıt edilmiş ve bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.

Samsun 8.İcra Müdürlüğünün 2011/3223 esas sayılı icra takip dosyası, Kasko Sigorta Poliçesi, Hasar Dosyası, Bayrampaşa İlçe Emniyet Müdürlüğü Yıldırım Polis Merkezi Amirliğinin 2010/1528 sayılı suç dosyası, Bilirkişi incelemesi ve tüm dosya kapsamı. KANITLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ GEREKÇE: Dava, hırsızlık nedeni ile kasko bedeli alacağı davasıdır.

Mahkememizce 2014/637 Esas 2015/380 Karar sayılı 14/04/2015 tarihli ilam ile davanın kabulü ile 90000 TL kasko bedelinin 21.03.2011 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Mahkememiz kararı davacı temyiz etmiştir.

Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 02/03/2017 tarih 2016/20097, Esas 2017/2221 Karar sayılı ilamı ile ; Eldeki davanın kasko sigorta poliçesinin akidi dava konusu otobüs maliki şirketin açmadığını , meydana gelen trafik kazası nedeni ile bu şirketten tazminat alacağına hak kazanan davacılar tarafından açıldığını Kavak Asliye Hukuk Mahkemesi'nce görülen 2003/238 Esas sayılı tazminat davasının 09/12/2010 tarihinde 2010/276 Karar no ile karara çıktığını , davacılar tarafından Samsun 8. İcra Müdürlüğü 2011/3223 E. sayılı icra takip dosyası ile ilam icraya konulduğunu Anılan icra dosyasında, dava konusu otobüsün kasko poliçesinden doğan alacağa haciz konulması için davalı sigorta şirketine müzekkere yazılmış, davalı sigorta şirketi müzekkereye cevaben hasar dosyasına haciz şerhinin işlendiği tazminat bedelinin ödenmesine karar verildiği takdirde bilgi verileceğinin bildirildiğinin görüldüğü Ancak İcra dosyası kapsamı incelendiğinde, davacı alacaklılar için dava açılmasına dair icra müdürlüğünce düzenlenmiş bir yetki belgesinin mevcut olmadığını, davacıların kasko sigorta poliçesinin akidi olmadığıda gözetilerek açılan davada davacıların aktif dava ehliyeti olup olmadığı karar yerinde tartışılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiğini belirterek mahkememiz hükmünün bozulmasına karar vermiştir. Bozma üzerine dava dosyası mahkememizin yukarıda numarası belirtilen sırasına kayıt edilmiş ve bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.

Bilindiği üzere dava şartları, mahkemenin davanın esası hakkında yargılamanın devamı için gerekli olan şartlardır. Diğer bir anlatımla; dava şartları, dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullardır.

HMK’nun 115/2. maddesindeki kurala göre, “Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder”. Düzenleme gereğince, eksik olan bir dava şartı, belirli bir süre verilerek giderilebilecek ise hâkim tarafından eksikliğin giderilmesi için kesin süre verilmesi gerekir. Bu süre içinde dava şartı eksikliği tamamlanmaz ise dava, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilmelidir. Somut olayda davacı tarafça bozma ilamı doğrultusunda 21.07.2017 tarihinde Samsun 9 İcra Dairesinin 2015/34831 Esas sayılı dosyasında düzenlenmiş yetki belgesini dosyaya sunduğu dava şartı eksikliğini giderdiği görülmüştür.

Mahkememizce dava konusu aracın kasko değerinin belirlenmesi somut olayın sigorta hukuku alanında değerlendirilmesi amacıyla dosyamız bilirkişi heyetine tevdi edilmiş Bilirkişi kurulunca hazırlanan 19.062014 tarihli raporun incelenmesinde; trafik sigortası hasar sorgulamasında aracın 3 adet hasarı bulunduğu, kasko sigortası hasar sorgulamasında aracın 3 adet hasarı bulunduğu, bu durumda otobüsün daha evvel geçirdiği 6 adet trafik kazası dikkate alınarak 04/10/2012 dava tarihi itibarıyla otobüsün hasarsız 2. el rayiç değerinin 90.000,00 TL olduğu olduğunun belirtildiği görülmüştür Bahse konu rapor ayrıntılı ve denetime uygun olduğu kanaatine varılarak aracın kasko bedeli yönünden hükme esas alınmasına karar verilmiştir.

Bilindiği üzere; Mal sigortaları türünden olan kasko sigortası poliçesinin teminat kapsamı A-1 maddesinde düzenlenmiş olup, gerek hareket ve gerek durumu halindeyken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, aracın yanması, çalınması, çalınmaya teşebbüs gibi zararlar bu sigortanın teminatı kapsamındadır.

TTK'nun uyarınca sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olup, rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddia kural olarak sigortacı tarafından kanıtlanmalıdır. Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil, sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde bu oluş şeklinin Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5.maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.

Sigortalı Kasko Poliçesi Genel Şartlarının 1.5 maddesi ve TTK'nun 1292/3 maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetinin kasten yerine getirmez veya iyi niyet kurallarına açıkca aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan rizikonun teminat içinde imiş gibi ihbar etmesi halinde ispat külfeti yer değiştirip, oluşan rizikonun teminat içinde kaldığını ispat külfeti sigortalıya geçmektedir.

Çalınan aracın bulunması için ilgili makamların yapacakları araştırmalar 30 gün içinde sonuç vermediği takdirde ilgili makamdan aracın bulunamadığına dair yazı alınarak, sigortacı tazminatı ödemektedir. bu ödemeyi takiben çalınan aracın bulunması halinde bu durumu sigortalının yazı ile sigortacıya derhal bildirme yükümlülüğü vardır. Sigortalı bu durumda aldığı tazminatı iade ederek aracı geri alabilmekte veya aracını sigrtacıya devretmektedir. İşletmelerin aktiflerine kayıtlı araçların çalınması halinde işletme yetkililerinin ne yapması gerektiği Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 43.maddesinde belirtilmiştir.

Dava konusu olayda sigorta şirketi yaptırdığı araştırma sonucu verilen muhakkik raporuna göre hasarın gerçekleşme şeklinin doğru olmadığını iddia etmiş olmakla birlikte bu hususta muhakkik raporu dışında dosyaya somut bir delil sunmuş değildir. Sigortalı, aracın çalındığı hususunu aynı gün emniyet birimlerine bildirmiş olup, gelen cevabi yazılarda aracı çalanın bulunamadığı ve araştırmanın devam ettiği bildirilmiştir. Bu durumda aracın çalındığı ve sigorta şirketi yönünden poliçe teminatları gereği tazminat ödeme yükümlülüğü doğduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce benimsenen ve denetlenen bilirkişi raporu, Yargıtay bozma ilamı, Kavak Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/238 Esas 2010/276 Karar sayılı İlamı, Samsun 8 icra Müdürlüğünün 2011/3223 Esas sayılı dosyası (Yeni Numara 9 İcra 2015/34831 Esas) davacı vekilince sunulan yetki belgesi , Kasko poliçesi ve dosyada yer alan diğer bilgi ve belgeler doğrultusunda Samsun 8.İcra Müdürlüğünün 2011/3223 Esas sayılı dosyasında sigorta şirketince yapılmış ödemelerde tekerrür olmamak kaydı ile 90.000,00 TL nin ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 25/03/2011 tarihinden itibaren geçen 8 iş gününe denk gelen 06/04/2011 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak davacıya ödenmesine şeklinde karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Yargılama aşamalarında davalı ...yönünden yetki itirazı olmakla, adı geçen kişi hakkında dosya tefrik edilerek, mahkememizin 2013/251 esas nolu dosyasına kaydedildiğinden ...hakkında herhangi bir karar verilmemiştir. H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1.Davanın KABULÜ ile

Samsun 8. İcra Müdürlüğünün 2011/3223 esas sayılı dosyasında ... yapılmış ödemelerde tekerrür olmamak kaydı ile 90.000,00 TL nin ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 25/03/2011 tarihinden itibaren geçen 8 iş gününe denk gelen 06/04/2011 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak davacılara ödenmesine, Harçlar : Alınması gerekli 6.147,90 TL harçtan peşin alınan 1.336,50 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.811,40 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına. Yargılama giderleri :

Davacı tarafça yapılan başlangıçta ödenen 1.336,50 peşin harç, 143,40 TL tebligat ve müzekkere gideri, 900,00 TL bilirkişi, 61,25 TL dosya gönderim ücreti olmak üzere toplam 2.441,15 TL yargılama giderinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine.

Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına. Vekalet ücretleri : Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 9.950,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine. Sair hususlar :

a)Kararın talep halinde Yazı İşleri Müdürü tarafından taraflara tebliğine.

b)Kullanılmayan gider avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine. Dair, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay temyiz yasa yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzünde verilen karar açıkça okunup usülen anlatıldı.11/01/2018 Katip ... Hakim ...