T.C. ... BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2021/2470 - 2024/2243
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 19/10/2021
NUMARASI : ... ESAS ... KARAR
İSTİNAF KARARININ
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/10/2021 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ :
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; 14.11.2019 tarihinde, davacı ... ve Mühendislik Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti. tarafından, davalı firmanın, ... İli, ... İlçesi, ... Şubesine, ... İli, ... İlçesi, ... Caddesi, ... Sokak, No:6 adresinde bulunan, ... Ağaç San. Tic. A.Ş.'ye adrese teslim edilmek üzere; 20 adet, ..., Fan-Filtre, 550 m3/h, 230V, 25 adet, ..., Çıkış Filtresi, GY gönderdiğini, ilgili teslimatta davacı tarafından ... seri numaralı fatura tanzim edildiğini, faturadan anlaşıldığı üzere gönderi bedeli KDV dahil olmak üzere 20.721,92.TL olduğunu, parçanın teslim adresine teslim edilememesi ve davalı tarafça nerede olduğunun bulunamaması nedeniyle, zararın tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle; Müvekkil şirket sektöründe öncü bir firma olduğunu, taşımada müvekkili şirkete izafe edilebilecek hiçbir bir kusurun bulunmadığını, davacının her ne kadar yaptığı başvuruda müvekkili Şirketin üstlenmiş olduğu taşıma işi neticesinde zarara uğramış olduğunu, müvekkil Şirketin kusuru olduğunu iddia ederek bunun müvekkili Şirket tarafından tazmin edilmesini talep etmiş ise de, mezkûr taşımaya ilişkin olarak müvekkili Şirketin davacıya karşı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkili şirketin mezkur taşımada tazminat yükümlülüğünün bulunmadığını beyan etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
Yerel mahkemece verilen karar ile; malin göderilmek üzere davalı firmaya teslim edildiği ancak alıcıya tesliminin yapılmadığının anlaşılması karşısında gönderilen emtia bedeli olan alacak talebi yönü ile alacak davasının kabulü ile, 20.721,95.TL'nin dava tarihi olan 28/01/2021 gününden itibaren avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verildiği, davacı şirketin tüzel kişi şahsiyetine yönelik manevi tazmini gerektirir haksız eylemin tespit edilmesi nedeni ile manevi tazminat talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVACI VEKİLİ İLE DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı tarafından zedelenen bir ticari ilişkisinin mevcut olduğunu, manevi tazminatın reddine karar verilesini doğru bulmadıklarını, dava konusu uyuşmazlıkta ortada kaybolan ve maddi değeri oldukça yüksek bir kargonun mevcut olduğunu, burada zarara uğrayanın zararı hissedip hissetmemesinin aranmaması gerektiğini, Müvekkilinin uğradığı maddi zararın yanında, zedelenen ticari ilişkisi yüzünden üçüncü kişi nezdinde manevi olarak basiretsizlik ve güvensizlik tehdidi altında kaldığını, müvekkilinin mesleki saygınlığının zedelendiğini beyan ederek kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin hiç bir kusurunun bulunmadığını, davacıya karşı hiç bir sorumluluğunun bulunmadığını, tam tazminata hükmedilmesi gereken koşulların bulunmadığını, müvekkili şirketin gereken tüm özeni gösterdiğini, davaya konu olayda ağır kusurun oluşmadığını, kargonun şubeye teslimi esnasında içeriği hakkında beyanda bulunulmadığını, bu nedenle doğan zarar ve ziyanın göndericinin sorumluluğunda olduğunu, yanlış ve eksik bildirmelerden doğacak her türlü sorumluluğun göndericeye ait olduğunu, eksik inceleme ile karar verildiğini beyan ederek kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER İLE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava hukuki niteliği itibarıyla "Tazminat (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklı)" talebine ilişkindir.
Davacı vekili dava dilekçesinde, 14.11.2019 tarihinde, davacı ... ve Mühendislik Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti. tarafından, davalı firmanın, ... İli, ... İlçesi, ... Şubesine, ... İli, ... İlçesi, ... Caddesi, ... Sokak, No:6 adresinde bulunan, ... Ağaç San. Tic. A.Ş.ye adrese teslim edilmek üzere; 20 adet, ..., Fan-Filtre, 550 m3/h, 230V, 25 adet, ..., Çıkış Filtresi, GY gönderildiği, teslimatta davacı tarafından ... seri numaralı fatura tanzim edildiği, faturadan anlaşıldığı üzere gönderi bedeli kdv dahil olmak üzere 20.721,92.TL olduğu, kargonun teslim adresine teslim edilememesi ve davalı tarafça nerede olduğunun bulunamaması nedeniyle, davacı yan davalıdan zararın tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili davanın reddini savunmuş olup, ilk derece mahkemesince yapılan açık yargılama neticesinde davanın maddi tazminat açısından tam olarak kabulüne, manevi tazminat açısından ise reddine karar verildiği, iş bu karara karşı davacı ve davalı vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
İlk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporu ile; 13.04.2016 tarihinde meydana gelen hasarın oluşumunda;
Davacı tarafından dava dışı ... Ağaç San.A.Ş. şirketine gönderilmek üzere davalı kargo firmasına teslim edilen emtiaların Açıklama kısmında belirtildiği, Fatura içeriğinde yer alan emtiaların davalı kargo şirketi tarafından dava dışı ... Ağaç San. A.Ş.'ye teslim edilmediği, Bu nedenle; aynı emtiaların dava dışı ... Ağaç San.A.Ş.'ye tekrar gönderildiği ve davacı şirket açısından ikinci bir maliyete neden olduğu, Dava konusu parçaların yabancı orijinli olduğu kabulü ile, davaya konu olan olayın olduğu tarihteki ve rapor tarihindeki döviz kurları irdelenmesi ile parçaların davaya konu olan tarihteki piyasa değerleri ile faturaya yansıyan bedellerin birbiri ile uyumlu olduğu, Bu nedenlerle davacının kaybolan ilk parti emtia bedeli olan 20.721,92.TL'nın davalıdan talep edebileceğini bildirir rapor düzenlenmiştir.
Dava, yurtiçi kara taşımacılığından kaynaklanan hasar bedelinin rücuen tahsili istemine dair olup, mahkemece yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.
Ancak, 6102 Sayılı TTK'nin 880. maddesinde, tazminatın eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanması gerektiği, 882. maddesinde tam ziya (tam kayıp) durumunda ödenecek tazminatın gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 özel çekme hakkını karşılayan tutar ile sınırlı olduğu, 886. maddesinde de taşıyıcının sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacağı haller düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Sorumluluk miktarının tespiti açısından uygulanması gereken TTK'nın 880/1 maddesi hükmüne göre taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanacağı belirtilmiştir.
Tazminat hesaplamasında 880 ve 882/1 maddesi ile sınırlama getirilmiştir. Buna göre hesaplanan tazminat hiç bir zaman eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8,33 Özel Çekme Hakkını aşamayacaktır. Sınırlı sorumluluk durumu bu olmakla beraber, 6102 sayılı TTK'nınn 886.maddesinde "Sorumluluğu sınırlama hakkının kaybı" başlığı altında, taşıyıcının sorumluluktan kurtulma hallerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacağı hallerin belirlendiği görülmektedir. Ancak TTK’nın 886. maddesi uyarınca taşıyıcı veya TTK’nın 879. maddede belirtilen kişiler zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiil veya ihmalle sebebiyet verdiklerinin ispat edilmesi halinde sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacaklardır.
Bu bilgilere göre somut olay değerlendirildiğinde; her ne kadar mahkemece, davalının maddi tazminat açısından tam olarak sorumlu tutulması gerektiğine dair değerlendirme yapılarak bu açıdan davanın kabulüne karar verilmiş ise de, emtianın teslim edilmemesi söz konusu olup, davacının sunduğu son yazışmada kargolarının bulunduğuna dair de bilgi verildiği ve bu yazışmanın akıbetine dair verinin de dosyada yer almadığı, davalının kasti bir eylemi veya pervasız bir hareketi bulunup bulunmadığına dair bir tespitin dosya kapsamından da anlaşılamadığı ve bu açıdan değerlendirme yapılmadan davanın bu kapsamda tam olarak kabulüne karar verileyeceğine dair mahkemenin tespiti yerinde görülmemiş, TTK'nin yukarda belirtilen hükümlerine dair mahkemece bir değerlendirme yapılmamıştır. Bu itibarla, mahkemece 6102 Sayılı TTK'nin 886. maddesi uyarınca davalının sorumluluk sınırlamalarından yararlanıp yararlanamayacağı, davalının sınırlı sorumluluğa tabi olduğunun belirlenmesi halinde ise, davaya konu emtianın ağırlığının tespiti için taraf delillerinin ibrazı sağlanarak, gerektiğinde uzman bilirkişi heyetinden rapor alınmak suretiyle, TTK'nin 880. maddesine göre taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre tazminat tutarı hesaplanıp, TTK'nin 882. maddesi uyarınca taşıyıcının üst sorumluluk sınırı tespit edilerek neticesine göre bir karar verilmesi gerekirken maddi tazminat açısından davanın tam kabulüne karar verilmesi yerinde görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle mahkemece, taraflarca dayanılan ve uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek deliller toplanmadan karar verildiği anlaşılmakla taraf vekillerinin istinaf başvurularının esası incelenmeksizin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilerek hüküm fıkrasının aşağıdaki şekilde kurulması uygun görülmüştür.
1.-Davacı vekili ile davalı vekili tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/10/2021 tarih ... Esas, ... Karar sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun KABULÜNE,
2.-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/10/2021 tarih ... Esas, ... Karar sayılı kararının HMK.'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
3.-Dava dosyanın yeniden yargılama için .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
4.-a-)492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 59,30.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davacıya İADESİNE,
b-)492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 360,00.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davalıya İADESİNE,
5.-Davacı ve davalı tarafından istinaf için yapılan yargılama giderinin esas hüküm ile birlikte ilk derece mahkemesince karara BAĞLANMASINA,
6.-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesine İADESİNE,
7.-İnceleme dosya üzerinden yapıldığından lehe vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
8.-6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE, Dair, 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a/6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle kesin olmak üzere 24/12/2024 tarihinde karar verildi.
Başkan
(e-imzalıdır)
Üye
(e-imzalıdır)
Üye
(e-imzalıdır)
Katip
(e-imzalıdır)